کتاب فارسی نبلدم!

کتاب فارسی نبلدم! نوشته فردین آریش و مجموعه‌ای از روایت‌های دانشجویان بین‌الملل در ایران است که نشر کتابستان معرفت آن را در قالب خاطرات منتشر کرده است. این ناداستان از زاویه‌ی نگاه کسانی نوشته شده است که از کشورها و فرهنگ‌های مختلف به ایران آمده‌اند و در برخورد با زبان فارسی، دانشگاه، شهرها و آدم‌ها تصویری متفاوت از زندگی روزمره در ایران می‌سازند. ایران در این روایت‌ها نه از پشت آمار و شعار، بلکه از دل تجربه‌های شخصی دیده می‌شود؛ از سوءتفاهم‌های زبانی و شوخی‌های فرهنگی تا دلبستگی‌هایی که به‌تدریج شکل می‌گیرند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب فارسی نبلدم! اثر فردین آریش

کتاب فارسی نبلدم! نوشته‌ی فردین آریش یک ناداستان در قالب خاطرات است که بر پایه‌ی گفت‌وگو و بازآفرینی تجربه‌های زیسته‌ی دانشجویان خارجی در ایران نوشته شده است. محور اصلی اثر مواجهه‌ی این دانشجویان خارجی با ایران از فاصله‌ای نزدیک است. راویان از استرالیا، فلسطین، ترکیه، سنگال و چین می‌آیند و هرکدام از خلال زندگی روزمره، دانشگاه، خوابگاه، خیابان، سفر، غذا، آیین‌ها و گفت‌وگوهای ساده، تصویری از ایران می‌سازند که هم آشناست و هم غافلگیرکننده. هر روایت، ایران را از پنجره‌ای دیگر نشان می‌دهد.

میان روایت‌های حاضر در کتاب فارسی نبلدم! یک خط مشترک دیده می‌شود؛ تجربه‌ی روبه‌روشدن با «دیگری» و بازشناختن «خود» از خلال آن. دانشجویان در برخورد با تعارف، مهمان‌نوازی، شلوغی شهرها، آیین‌های مذهبی، فضای دانشگاهی، تاکسی‌های خطی، تفاوت لهجه‌ها و حتی سوءبرداشت‌های روزمره، هم ایران را کشف می‌کنند و هم پیش‌فرض‌های خودشان را کنار می‌زنند. بعضی روایت‌ها رنگ سیاسی و تاریخی پررنگ‌تری دارند، بعضی بیشتر بر زبان، دوستی، غربت یا شوخی‌های فرهنگی تکیه می‌کنند، اما همه در یک نقطه به هم می‌رسند؛ اینکه ایران برای این راویان فقط محل تحصیل نیست؛ فضایی است که در آن هویت، تعلق، فاصله و نزدیکی دوباره معنا پیدا می‌کند.

فردین آریش در کتاب فارسی نبلدم! اجازه داده است صدای راویان در مرکز بماند. به همین دلیل لحن‌ها به‌ هم شبیه نیستند و هر روایت حال‌وهوای خاص خودش را دارد. یک نفر از فوتبال و خاطره‌های جمعی ایرانی‌ها وارد ماجرا می‌شود، دیگری از آوارگی و وطن، یکی از ادبیات و زیارت و دیگری از تفاوت‌های فرهنگی و تجربه‌ی زندگی دانشجویی. کتاب تصویری چندوجهی از ایران امروز ارائه کرده است. عنوان فرعی این کتاب عبارت است از: روایت‌هایی از زندگی و تحصیل دانشجویان بین‌الملل در ایران.

خلاصه کتاب فارسی نبلدم!

این کتاب مجموعه‌ای از خاطرات شخصی دانشجویان خارجی در ایران است. یکی با انتخابی اتفاقی به کلاس فارسی رسیده، دیگری از دل جنگ و آوارگی به دانشگاهی در ایران آمده، یکی با علاقه به ادبیات فارسی راهش را پیدا کرده و دیگری با تردید و پیش‌داوری قدم به این کشور گذاشته است. وجه مشترک این خاطره‌ها برخورد نخستین این دانشجویان با زبان و فرهنگ ایران است. این برخورد به تجربه‌های عمیق‌تری مثل دوستی، دلتنگی، تغییر نگاه، شناخت جامعه و بازتعریف مفهوم خانه می‌رسد. کتاب نشان می‌دهد زندگی در ایران برای این دانشجویان فقط یک دوره‌ی تحصیلی نیست؛ بلکه فرایندی است که در آن برداشت‌های قبلی فرو می‌ریزد و تجربه‌های تازه جای آن را می‌گیرد.

چرا باید کتاب فارسی نبلدم! را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب فارسی نبلدم! را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این ناداستان ایران را از زاویه‌ی دید دانشجویان خارجی نشان می‌دهد و امکان مقایسه‌ی نگاه درونی و بیرونی را فراهم می‌کند.
• خاطره‌ها جزئیات ملموسی از زندگی دانشجویی، خوابگاه، دانشگاه، سفر و برخوردهای روزمره در شهرهای ایران را ثبت کرده‌اند.
• خواننده با تفاوت‌های فرهنگی و زبانی روبه‌رو می‌شود و می‌بیند سوءتفاهم‌ها و نزدیکی‌ها چگونه شکل می‌گیرند.
• کتاب درباره‌ی مفهوم تعلق، غربت، وطن و سازگارشدن با محیط تازه پرسش‌های قابل‌تأملی پیش می‌کشد.
• تنوع راویان باعث شده است تجربه‌ی ایران فقط از یک منظر روایت نشود و هر بخش لحن و دغدغه‌ی جداگانه‌ای داشته باشد.

خواندن کتاب فارسی نبلدم! را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب فارسی نبلدم! به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که به روایت‌های مبتنی‌بر تجربه‌ی زیسته و مشاهده‌های روزمره علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند ایران امروز را از نگاه دانشجویان خارجی و مهاجران موقت ببینند.
• علاقه‌مندان به موضوع زبان فارسی و تجربه‌ی یادگیری آن در بستر زندگی واقعی.
• مخاطبانی که درباره‌ی تفاوت‌های فرهنگی، سوءبرداشت‌ها و شکل‌گیری دوستی میان آدم‌ها کنجکاوند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که به مسائلی مانند هویت، مهاجرت، غربت و احساس تعلق توجه دارند.

بخشی از کتاب فارسی نبلدم!

«روایت هشتم: بهترین سخنگو

فلسفه بخوانی کافر می‌شوی.

پدرم این را گفت. روی حرفش می‌توانستم حرفی بزنم؟ فلسفه نخواندم. پدر حاضر بود مثل برادرانم بروم کامپیوتر یا هوش مصنوعی بخوانم اما فلسفه هرگز. عجیب هم نبود. بالاخره او شیخ دیالو بود؛ بزرگ اهل تصوف گینه. ما را از چهارسالگی می‌فرستاد مکتب قوم‌مان تا درس دین بخوانیم. پسرهایش از هر شغلی بودند، یکی کارمند، یکی نظامی، یکی متخصص هوش مصنوعی در فرانسه و یک برادر دیگر هم مهندس کامپیوتر در کانادا. بین این پنج برادر من بودم که مسیرم رفت سمت مشرق زمین.

دوره راهنمایی را که ما به آن می‌گوییم دبیرستان عمومی با نمره عالی تمام کردم و رفتم دبیرستان تخصصی یا همان متوسطه دوم در ایران. آنجا باید از بین ریاضی و تجربی و علوم اجتماعی یکی را انتخاب می‌کردم. از آنجایی که فرزند آخر بودم و منطق پدرم را درک نمی‌کردم رفتم علوم اجتماعی تا در دانشگاه بتوانم فلسفه بخوانم. برادر بزرگم -آن‌که کارمند بود- برایم حکم معلم داشت و مشاور پدر هم بود. او هم نگران بود من فلسفه بخوانم. این را از سوالاتی که از او می‌پرسیدم و کتاب‌هایی که می‌خواندم فهمیده بود. یادم هست اواخر تحصیلم در دبیرستان تخصصی آمد پیشم:

محمد، دانشگاه می‌خواهی چه بخوانی؟

فلسفه!

می‌دانی که نباید فلسفه بخوانی.

چرا؟

چون شیخ ناراحت می‌شود برادر.»