کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان

کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان نوشتهٔ اخوان الصفا و ترجمهٔ عبدالمحمد آیتی است. نشر نی این کتاب با متنی کهن را منتشر کرده است.

درباره کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان

کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان، از رسائل «اخوان الصفا» و فصلی است درمورد خلقت از رسالهٔ جسمانیات و طبیعیات در کیفیت تکوین حیوانات و بیان اصناف آن‌ها. این کتاب در مجموع رسالهٔ بیست‌ودوم از رسائل اخوان‌الصفا است. در این رساله، همهٔ حیوانات از دد و دام و وحوش و طیور و حشرات که از ستم آدمیان سخت به جان آمده‌اند، نزد پادشاه پریان به دادخواهی آمده‌اند. نماینده و وکیل هر صنف، سرگذشت محنت‌آلود خود را با عباراتی فصیح و مستدل بیان می‌کند. پادشاه پریان برای بررسی ادعای آن‌ها به سخنشان نیک گوش می‌دهد و با دیگران مشورت می‌کند و نظر و رأی هر یک از نزدیکان خود را می‌پرسد. آدمیانی هم که در محکمه حاضرند، حقانیت خود را در تسخیر حیوانات و برتری خود بر آنان بیان می‌کنند. محکمه سرانجام رأی خود را می‌دهد. «اخوان الصفا» عنوان جماعتی از شیعیان باطنی بوده است که به‌طور عموم و از اسماعیلیان به‌طور خصوص بودند. مرکز فعالیتشان بصره بود و از آنجا پیروان خود را در بلاد دیگر رهبری می‌کردند. این گروه که اهل فکر و مذهب و سیاست بودند، عنوان اخوان‌الصفا و «خُلّان‌الوفا» را برای خود برگزیدند. اخوان‌الصفا برای پرورش کسانی که به جمعیتشان می‌پیوستند، ۵۱ رساله تصنیف کردند. کتاب حاضر، فصلی است در بیان آغاز خلقت.

خواندن کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران داستان‌های کهن پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب دادخواهی حیوانات نزد پادشاه پریان از ستم آدمیان

«سریانی گفت: سپاس و ستایش خداوند یکتا را که در حاجت‌ها بدو روی کنند. یگانه‌ای که نه زاده است و نه زاده شده. از آغاز هیچ‌کس همتای او نبوده و نخواهد بود. او را شمار نتوان کرد و همدست و یاری‌کننده‌اش نیست.

سپاس و ستایش خداوند را که صبح را آشکار کرد و آن را روشنایی داد؛ ارواح را ظاهر ساخت و اشباح را صورت بخشید و اجسام را بیافرید و اجرام را ترکیب نمود و افلاک را به دَوَران آورد؛ فرشتگان را موکل ساخت؛ آفرینش آسمان‌ها را سامان داد و زمین‌ها را بگسترد و کوه‌های پای برجای را استواری بخشید و دریاهای دمان را پدید آورد و نیز بیابان‌ها و صحراها را مسکن حیوانات و نباتات ساخت.

حمد خداوندی را که از دوشیزه‌ای شوی‌ناکرده پیکری ناسوتی آورد و جواهر لاهوتی را با او قرین ساخت. او را به روح‌القدوس یاری داد و بر دست او عجایب آشکار ساخت. آل اسرائیل را بدو زندگی داد و از مرگ آمیخته به خطاکاری برهانید و ما را از پیروان و یاران او قرار داد. از میان ما کشیشان و راهبان پدید آورد و ما در زمین بزرگی نفروختیم. در دل‌های ما رحمت و رأفت و پرهیزگاری نهاد. پس شکر و سپاس و ثنا او را باد. ما را فضایلی است که ذکر آنها وامی‌گذارم و از خدا طلب آمرزش می‌کنم برای خود و شما؛ که او آمرزنده و مهربان است.

فرمانده سپاه گفت: نیز بگوی که ما آن‌چنان که باید رعایت انعام خداوندی نکردیم و گفتیم که او سومین آن سه است؛ و صلیب پرستیدیم و گوشت خوک خوردیم و خوک را قربان نمودیم؛ و درباره خداوند سخنان باطل و بهتان‌آمیز گفتیم.

سپس پادشاه به مردی که ایستاده بود نگریست. او سیه‌چرده بود و لاغراندام و دو جامه برتن داشت ازاری و ردایی؛ مانند کسانی که جامه احرام پوشیده باشند؛ گاه در رکوع بود و گاه در سجود. قرآن می‌خواند و با خدای رحمان مناجات می‌کرد. پس پرسید: این کیست؟

وزیر گفت: مردی است از تهامه، قرشی است.

پادشاه گفت: بفرمای تا سخن گوید.

وزیر فرمان داد و او گفت: شنیدم و اطاعت می‌کنم.»