کتاب منطق شرق

کتاب منطق شرق نوشته رحمت الله شریعتی نجف‌آبادی کتاب حاضر ترجمه و شرح مقایسه‌ای تنها قسمت منطق «شرح المنظومة» به نام لئالی منتظمه است. قسمت دیگر آن، حکمت و به نام غررالفرائد است. نویسنده سعی کرده است تمام متن و حواشی آن را برگردان و تفسیر و تشریح نماید و با بسیاری از کتب دیگر منطق اسلامی و بعضاً منطق مغرب زمینیان تطبیق و مقایسه نماید.

درباره کتاب منطق شرق

روال و شیوه راقم در هر قسمتی از کتاب حاضر، منطق شرق، این است که اول، عین بیت (یا ابیات) حکیم و حاجی سبزواری، همراه با شماره آورده می‌شود و مناسب فحوا و معنای بیت، عنوانی قبل از بیت نوشته می‌شود، سپس بیت ترجمه می‌گردد. بعد از آن ذیل آن ترجمه، تحت عنوانی به نام «شرح»، مطالبی به رشته نوشته درمی‌آید تا ابیات روشن و بدون ابهام گردند. ضمن این‌که در صورت احتیاج، به نقد و بررسی مطالب حاجی هم پرداخته شده است.

خواندن کتاب منطق شرق را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام علاقه‌مندان و پژوهشگران فلسفه و منطق پیشنهاد می‌کنیم

بخشی از کتاب منطق شرق

نظر مولوی و جامی و شیخ بهایی در مورد منطق و فلسفه

مولوی در این خصوص چنین سروده است:

پای استدلالیان چوبین بود

پای چوبین سخت بی‌تمکین بود

که مقصود مولانا این است: آن‌ها که با عقل جزئی و ناقص خود می‌خواهند تمام تفصیلات شریعت اسلام و حقایق جهان را بفهمند سخت در اشتبا و ضلالت هستند، به‌ویژه آن‌ها که تقوای لازم را ندارند و از﴿إِنْ تَتَّقُوا اللهَ یجْعَلْ لَّکمْ فُرْقَانًا﴾، بی‌بهره هستند. آنها تصور می‌کنند با چند اصطلاح منطقی می‌توان حقیقت جهان را شناخت.

عده‌ای با ادله واهی و قیاسات مغالطی و جدل‌های خصمانه و با شعرهای صرفاً خیالی و بر مبنای هوی و هوس پیش می‌روند که آن شقاوت و غّی و ضد رشد است. هرچند اثبات همین مطالب نیز منطقی، استدلالی، برهانی و حکیمانه است، یعنی منطق، آن محتواها را به شَکل صغری و کبری و نتیجه درمی‌آورد.

حتی آن کسی که شعر ذیل را سروده است:

هر آنکس را که ایزد راه ننمود

ز استدلال منطق هیچ

نگشود، به نوعی از استدلال منطقی دست یازیده است، زیرا محتوای شعرش برخوردار از صغری و کبرای منطقی است.