کتاب مبانی دولت مدرن در اندیشه متفکران عصر مشروطه

«مبانی دولت مدرن در اندیشۀ متفکران عصر مشروطه» نوشته روح الله شاه‌محمدی(۱۳۸۳-۱۳۵۷) است. نویسنده در این کتاب کوشیده است مبانی نظری «دولت مدرن» را در اندیشه و آثار متفکران عصر مشروطه شناسایی کند. او جریان‌های فکری عصر مشروطه را در سه گروه اصلی مورد بررسی قرار داده است که عبارتند از: ۱) لیبرالیستی، ۲) سوسیالیستی، ۳) مذهبی و سنتی (در دو طیف مشروطه‌خواه و مشروعه‌خواه). نویسنده پس از تعریف مقولۀ «دولت مدرن» و معرفی مبانی نظری و خاستگاه های هر کدام از سه جریان یادشده، در فصلهای اصلی کتاب، مهمترین شاخص های «دولت مدرن» (همچون: قانون، آزادی، برابری، تفکیک قوا، عقلانیت و حکومت) را در آثار و اندیشه های برجسته ترین نمایندگان فکری هر کدام از این سه جریان، در عصر قاجار و دورانی که به انقلاب مشروطۀ ایران منتهی شد، به بحث نشسته است. ملکم خان، مستشارالدوله و آخوندزاده به عنوان اندیشمندان جریان لیبرالی؛ طالبوف، میرزا آقاخان کرمانی و محمدامین رسول زاده به عنوان متفکران جریان سوسیالیستی؛ علامه نائینی و تعدادی دیگر از علمای همفکرِ او به عنوان منادیان مذهبی مشروطه خواه و سرانجام شیخ فضل الله نوری و گروهی از علمای هم اندیش وی به عنوان نمایندگان مذهبی مشروعه خواه، متفکرانی هستند که آراء و اندیشه ها و باورهای آنها از خلال آثارشان در این کتاب بازتاب یافته است.