کتاب جام آلوده (جلد اول)

کتاب جام آلوده (جلد اول) با عنوان اصلی The Tainted Cup، نوشته رابرت جکسون بنت، یک رمان فانتزی و جنایی و آغازگر مجموعه‌ی سایه‌ی لویاتان است. این رمان تحقیق درباره‌ی مرگی غیرعادی را به دنیایی از موجودات دستکاری‌شده پیوند می‌زند. دینیوس کول، دستیار جوان بازرس، باید صحنه‌ای هولناک را بررسی و جزئیات مشاهداتش را برای مافوق خود بازگو کند؛ بازرسی که معمولاً خانه‌اش را ترک نمی‌کند. حافظه‌ی تقویت‌شده‌ی دینیوس کول، ابزار مهم این تحقیق است، اما به‌یادداشتن همه‌چیز لزوماً به‌معنای فهمیدن حقیقت نیست. رفیع رفیعی صفایی این رمان را ترجمه و نشر داهی آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب جام آلوده (جلد اول) اثر رابرت جکسون بنت

کتاب جام آلوده (جلد اول) با عنوان فرعی «جلد اول از مجموعه سایه لویاتان»، به قلم رابرت جکسون بنت، معمایی جنایی را در بستری فانتزی شکل می‌دهد که زیست‌شناسی دستکاری‌شده در تمام گوشه‌های زندگی در آن وجود دارد. امپراتوری خانوم برای روشنایی، خنک‌کردن خانه‌ها، محافظت از ورودی‌ها و تقویت توانایی انسان‌ها از تغییر موجودات زنده استفاده می‌کند. گیاهان و قارچ‌ها در این جهان صرفاً بخشی از منظره نیستند؛ کارکردی مشخص دارند و شناختن رفتارشان می‌تواند برای بررسی یک مرگ تعیین‌کننده باشد. این ویژگی تحقیق جنایی را از جست‌وجوی معمول نشانه‌های ورود و خروج فراتر می‌برد. مأموران باید میان بیماری، تغییر زیستی مهارنشده و دخالت عمدی انسان تفاوت بگذارند.

فضای مرطوب و مه‌گرفته‌ی کانتون دارتانا حس ناامنی را تقویت کرده است. نزدیک‌شدن فصل بارندگی و اهمیت دیوارهای دریایی، زندگی روزمره را زیر سایه‌ی تهدیدی بزرگ قرار می‌دهد. روایت اول‌شخص، شناختن این محیط را به مشاهدات دستیار جوان بازرس (دینیوس کول) محدود می‌کند؛ بنابراین خواننده نیز همراه با او اطلاعاتی را جمع می‌کند، تردیدها را می‌سنجد و فاصله‌ی میان ظاهر امور و معنای احتمالی نشانه‌ها را تجربه می‌کند.

رمان جام آلوده (جلد اول) رابطه‌ی دو شخصیت متفاوت را در مرکز تحقیقات قرار داده است. دینیوس کول، مشهور به دین، یک حکاک امپراتوری و انسانی اصلاح‌شده است که تجربه‌هایش را به خاطر می‌سپارد و برای بازیابی خاطرات از رایحه‌ها کمک می‌گیرد. او به مقررات، حفظ شغل و اثبات شایستگی خود اهمیت می‌دهد، اما کم‌تجربگی و دشواری خواندن نوشته‌ها موقعیتش را پیچیده کرده است. آنا دولابرا، بازرس قضایی، کنجکاو و نامتعارف و بی‌اعتنا به بسیاری از تشریفات است. آنا معمولاً چشم‌بند می‌زند و اطلاعات دیگران را به الگوهایی تبدیل می‌کند که دین به‌آسانی تشخیصشان نمی‌دهد.

گفت‌وگوهای دو شخصیت اصلیْ لحظه‌های طنز را میان اضطراب و توصیف‌های هولناک جای داده است. مسئله‌ی قدرت در رمان جام آلوده (جلد اول) در برخورد مأموران با خاندانی ثروتمند آشکار می‌شود. تجمل خانه، نگرانی کارکنان از ازدست‌دادن کار و تهدیدهای پوشیده‌ی سرخدمتکار نشان می‌دهد که تحقیق فقط به یافتن مدرک مربوط نیست. جایگاه اجتماعی افراد بر نحوه‌ی پاسخ‌دادن، سکوت‌کردن و حتی جدی‌گرفتن یک مأمور اثر می‌گذارد.

خلاصه داستان جام آلوده (جلد اول)

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

دینیوس کول برای بررسی مرگ یک فرمانده‌ی مهندسی به عمارت خاندان هازا می‌رود. او به‌جای جسدی معمولی با پیکری روبه‌رو می‌شود که انبوهی از ساقه‌ها از درونش رشد کرده‌اند. مأموران احتمال سرایت را بررسی می‌کنند، اما نبودن نشانه‌های آلودگی در دیگران، ماجرا را مبهم نگه می‌دارد. دین باید اتاق‌ها را بگردد، گفته‌های کارکنان را ثبت کند و مشاهداتش را به آنا دولابرا گزارش دهد. عمارت محافظت‌شده، شاهدان آشفته و ارتباط مقتول با صاحبان خانه، سؤال‌های تازه‌ای را مطرح می‌کند. رمان جام آلوده (جلد اول) از همین مأموریت آغاز می‌شود؛ جایی که دستیار تازه‌کار باید هم وظیفه‌اش را انجام دهد و هم فشار تحقیر و تردید نسبت به توانایی خود را تحمل کند. آنا نیز جزئیاتی را در کنار هم می‌گذارد که برای دین معنای روشنی ندارد.

چرا باید کتاب جام آلوده (جلد اول) را بخوانیم؟

دلایل خواندن رمان جام آلوده (جلد اول) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• تفاوت حافظه‌ی دقیق دینیوس کول و قدرت استنتاج آنا، نقش مشاهده و تفسیر را روشن می‌کند.
• برخورد کارکنان، اشراف و مأموران، تأثیر نابرابری اجتماعی بر اجرای عدالت را نشان می‌دهد.
• گفت‌وگوهای دو شخصیت اصلی، طنز را در کنار اضطراب تحقیق نگه می‌دارد.

خواندن کتاب جام آلوده (جلد اول) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

جام آلوده (جلد اول) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دوستداران ادبیات داستانی قرن ۲۱ آمریکا و قالب رمان در ژانر جنایی، معمایی و فانتزی.
• خوانندگانی که از همکاری شخصیت‌های متضاد در کشف حقیقت در ادبیات داستانی لذت می‌برند.
• مخاطبان علاقه‌مند به پیوند تغییرات زیستی، قدرت سیاسی و نابرابری اجتماعی در رمان‌ها.
• خوانندگان رمان‌های پرتعلیق که توصیف‌های صریح و هولناک جسمانی آزارشان نمی‌دهد.

درباره رابرت جکسون بنت

رابرت جکسون بنت (Robert Jackson Bennett) زاده‌ی ۲۲ ژوئن ۱۹۸۴ در لوئیزیانا و نویسنده‌ی آمریکایی داستان‌های گمانه‌زن و فارغ‌التحصیل رشته‌ی انگلیسی با افتخارات ویژه از دانشگاه تگزاس در آستین (۲۰۰۵) است. او فعالیت خود را با رمان «آقای شیورز» (۲۰۱۰) آغاز کرد و از آن زمان آثار متعددی ازجمله سه‌گانه‌ی «شهرهای الهی» (شامل «شهر پله‌ها»، «شهر تیغ‌ها» و «شهر معجزه‌ها»)، سه‌گانه‌ی «بنیان‌گذاران» (شامل «فاندری‌ساید»، «شورفال» و «لاکلندز») و مجموعه‌ی «سایه‌ی لویاتان» را به نگارش درآورده است. اولین کتاب این مجموعه «جام آلوده» (فوریه‌ی ۲۰۲۴) و دنباله‌های آن شامل «قطره‌ای از فساد» (۲۰۲۵) و «تجارت خون» (آگوست ۲۰۲۶) است.

جوایز و افتخارات کتاب جام آلوده (جلد اول) و نویسنده

جام آلوده (جلد اول) برنده‌ی جایزه‌ی هوگو برای بهترین رمان در سال ۲۰۲۵ و برنده‌ی جایزه‌ی جهانی فانتزی در همین سال شد.

رابرت جکسون بنت در طول دوران حرفه‌ای خود جوایز و نامزدی‌های معتبری را برای آثار گوناگون خود کسب کرده است؛ ازجمله جایزه‌ی شرلی جکسون برای رمان‌های «آقای شیورز» (۲۰۱۰) و «آمریکای دیگر» (۲۰۱۳)، کسب جایزه‌ی بهترین تازه‌وارد فانتزی بریتانیا برای «آقای شیورز» (۲۰۱۱)، دریافت تقدیرنامه‌ی ویژه‌ی جایزه‌ی فیلیپ کی. دیک و جایزه‌ی ادگار برای کتاب «مرد کمپانی» (۲۰۱۲). سایر آثار او مانند «شهر پله‌ها»، «شهر تیغ‌ها»، سه‌گانه‌ی «شهرهای الهی»، سه‌گانه‌ی «بنیان‌گذاران»، «فاندری‌ساید» و «قطره‌ای از فساد» نیز بارها در جوایز معروفی همچون لاکیوس، هوگو، گودریدز و فانتزی بریتانیا نامزد یا جزو فینالیست‌ها بوده‌اند.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب جام آلوده (جلد اول)

پابلیشرز ویکلی (Publishers Weekly): این رمان با رویکردی تازه و هیجان‌انگیز به یک زوج کارآگاهی، پویا و کلاسیک نگاه کرده است.

کرکوس ریویو (Kirkus Reviews): این رمان، معمایی در اتاق پذیرایی است. شخصیت آنا در این رمان حیله‌های آیرین آدلر را با جنبه‌های عجیب‌غریب شرلوک هلمز، ازجمله گرایش او به مواد مخدر، در هم می‌آمیزد. خواننده‌ای که به واژه‌سازی‌های ساختگی قرون‌وسطایی و لحظات بزرگسالانه‌ی گاه‌به‌گاه علاقه دارد، از حل معما همراه با قهرمانان این کتاب لذت خواهد برد.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب جام آلوده (جلد اول) منتشر شده است؟

کتاب حاضر به‌همت مترجمان و نشرهای گوناگون روانه‌ی بازار کتاب ایران شده است. فهرست زیر چاپ‌هایی از این اثر را نشان می‌دهد:

• جام آلوده ترجمه‌ی نیایش کاری، نشر آذرباد، ‏‫۱۴۰۵.‬
• جام زهرآلود ترجمه‌ی رامتین امیراصلانی، نشر بیشه‌زار‏‫، ۱۴۰۴.

بخشی از کتاب جام آلوده (جلد اول)

«کمی بعد که گشت لژیون آمد تا به فراری‌ها رسیدگی کند، من صحنۀ اسطبل را ترک کردم و درحالی‌که بوی گندیدگی همه‌جا را پُر کرده بود، وارد کارگاه شدم. داخل کارگاه مکانی غارمانند و تاریک بود، با بسته‌هایی از فِرن‌پِیپر که به‌صورت کپه‌های بزرگی از تیرها آویزان بود. نور ضعیف ستارگان از پنجره‌ای بلند به داخل می‌تابید و اسکلت ماشین‌آلات مختلفی در گوشه‌های کارگاه دیده می‌شد. احساس ‌کردم در مقبره‌ای هستم، اما آن‌قدر گیج بودم که برایم اهمیتی نداشت. در تاریکی روی صندلی‌ای ولو شدم و فقط نشستم و به زمزمه‌ها و فریادهای سربازان بیرون گوش دادم.

ناگهان چشمانم لرزید و پاشیدن خون روی صورتم، طعم شور در دهانم را به یاد آوردم. اینکه دهان آن مرد چطور احمقانه در نور فانوس تکان می‌خورد، چشمانش چقدر گیج و آسیب‌دیده بود. تمام بدنم از خون خشک‌شده چسبناک و ترک‌خورده بود. بهتر بود اصلاً حرکت نکنم.

کمی بعد استرووی با فانوس مای که بالا گرفته بود، برگشت. نگاهی به اطراف کارگاه انداخت و فانوس را روی میز گذاشت؛ چهرۀ عرق‌کرده‌اش بارقه‌ای از نور در تاریکی بود.

پرسید: «راهی به پایین دیدی کول؟»

با بی‌حالی گفتم: «راهی به پایین؟»

«به زیرزمین. دور‌و‌بَرو نگاه نکردی؟»

سرم را تکان دادم.»