کتاب خلسه در برزخ

کتاب خلسه در برزخ نوشته حمیدرضا علیرحیمی (هیام)، نمایشنامه‌ای درباره‌ی زن‌ستیزی، مسئولیت اخلاقی و دشواری داوری عادلانه است. سه شخصیت که خود باید پاسخ‌گوی رفتارشان باشند، در برزخ پشت صندلی‌های داوری می‌نشینند تا درباره‌ی زندگی دیگران حکم بدهند. مسئله فقط تشخیص گناه نیست؛ هریک از داوران، تعصب‌ها و منفعت شخصی خود را وارد قضاوت می‌کند. انتشارات داروگ این کتاب را منتشر کرده است. گفت‌وگوهای طنزآمیز و موقعیت‌های تلخ، فاصله‌ی میان ادعای عدالت و رفتار انسان‌ها را آشکار می‌کنند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب خلسه در برزخ

کتاب خلسه در برزخ اثر حمیدرضا علیرحیمی (هیام)، صحنه‌ی رسیدگی به اعمال انسان‌ها را به فضایی شبیه مسابقه‌های تلویزیونی تبدیل کرده است. یک زن و دو مرد روی صندلی‌های داوری نشسته‌اند و فرشته‌ی عدالت جلسه را اداره می‌کند. این چیدمان، تناقض اصلی نمایش را پیش چشم می‌گذارد: کسانی اختیار قضاوت پیدا کرده‌اند که خود گرفتار تبعیض، خودخواهی و خشونت‌اند. فریدون اشراقی، بانو سیمونا و جاکومو کازانوا سه صورت متفاوت از آسیب‌رساندن به زنان را نمایندگی می‌کنند. یکی آبرو و اقتدار پدرانه را دستاویز کرده است؛ دیگری ادعای آزادی و برابری دارد اما گرفتار برتری‌جویی است؛ سومی انسان‌ها را از دریچه‌ی میل و لذت شخصی می‌بیند. نویسنده از برخورد این سه شخصیت برای طرح پرسشی اخلاقی استفاده می‌کند: کسی که دیگری را مستقل از خواسته‌های خود نمی‌بیند، چگونه می‌تواند درباره‌ی حق او تصمیم بگیرد؟
کتاب خلسه در برزخ از گفت‌وگوهای محاوره‌ای، کل‌کل، طعنه و دستورهای صحنه برای پیش‌بردن این موقعیت بهره می‌گیرد. فرشته نیز برخلاف تصویر رسمی و دور از دسترس، بی‌حوصله می‌شود، شوخی می‌کند و به داوران تشر می‌زند. صداهای باران، دریا و رعدوبرق، حضور جهان دیگر را در اجرای نمایش نشان می‌دهند. زنانی از عرصه‌های دانش، پرستاری، مبارزه و خدمت اجتماعی وارد جلسه می‌شوند؛ هیپاتیا، فلورانس نایتینگل و ماری کوری از جمله‌ی این چهره‌ها هستند. شخصیت‌های تاریخی در اینجا بخشی از موقعیت نمایشی‌اند و سخنانشان حامل برداشت نویسنده از برابری و انسانیت است. نمایش، ارزش کار علمی و اجتماعی را کنار مسئله‌ی مراقبت، مادری و کار نادیده‌گرفته‌شده‌ی زنان قرار می‌دهد. طنز در بسیاری از صحنه‌ها به تحقیر و پرخاش نزدیک می‌شود اما موضوع خشونت علیه زنان، حال‌وهوای تلخی به متن می‌دهد. مسئله‌ی محوری، تفاوت میان دفاع از حقوق زنان و استفاده از نام زنان برای توجیه تعصب‌های شخصی است.

خلاصه کتاب خلسه در برزخ

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
کتاب خلسه در برزخ با ورود سه متهم به جلسه‌ای در جهان پس از مرگ آغاز می‌شود. پرونده‌هایشان پیدا نشده است و فرشته از آن‌ها می‌خواهد خود را معرفی کنند. اعتراف‌ها و دفاعیه‌هایشان نشان می‌دهد که هریک به‌شکلی به زنان آسیب رسانده‌اند. سپس فرصتی غیرمنتظره پیش می‌آید: آن‌ها باید از میان هفت نفر، یک نفر را با توافق جمعی و دلیلی عادلانه به‌جای خود روانه‌ی جهنم کنند. مهمانان یکی‌یکی از زندگی و انتخاب‌هایشان می‌گویند اما داوران بیشتر به ظاهر، جنسیت و سازگاری حرف‌ها با عقاید خود توجه دارند. ترس از مجازات، اختلاف‌هایشان را شدیدتر می‌کند و هر مواجهه، معیارهای متناقض آن‌ها را بیشتر آشکار می‌سازد.

چرا باید کتاب خلسه در برزخ را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب خلسه در برزخ را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• موقعیت داوری متهمان، تضاد میان منفعت شخصی و انصاف را نشان می‌دهد.
• تقابل شخصیت‌ها، شکل‌های متفاوت زن‌ستیزی را موضوع بحث قرار می‌دهد.
• گفت‌وگوهای زنان درباره‌ی دانش، مراقبت و استقلال، معیارهای ارزش‌گذاری داوران را به چالش می‌کشند.
• هم‌نشینی طنز و خشونت، فاصله‌ی شوخی‌های تحقیرآمیز با آسیب انسانی را برجسته می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب خلسه در برزخ به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایشنامه‌های اجتماعی و طنز انتقادی.
• خوانندگانی که به مسئله‌ی تبعیض جنسیتی و خشونت علیه زنان توجه دارند.
• مخاطبانی که از موقعیت‌های نمایشی درباره‌ی قضاوت، تعصب و مسئولیت اخلاقی استقبال می‌کنند.