کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد

کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد نوشته رندالف کلارک، جاستین کیپس و فیلیپ سوئنسن، پرسشی بنیادی را دنبال می‌کند: اگر تصمیم‌های انسان پیامد ضروری گذشته نباشند، چه چیزی آن‌ها را از اتفاق و بخت متمایز می‌کند؟ نویسندگان سه دسته نظریه را بررسی کرده‌اند که آزادی انسان را ناسازگار با تعیّن‌گروی می‌دانند. محمدامین خدامرادی و کرامت ورزدار ترجمه این کتاب را بر عهده داشته‌اند و انتشارات نور سخن این کتاب را منتشر کرده است. پیوند آزادی تصمیم با شایستگی ستایش و سرزنش، نقطه‌ی ورود بحث است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد

کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد، اثر رندالف کلارک، جاستین کیپس و فیلیپ سوئنسن، بررسی فلسفی امکان کنش آزاد در جهانی نامتعیّن است. ناسازگارگروی، اراده‌ی آزاد را جمع‌ناپذیر با تعیّن‌گروی می‌داند؛ اما این موضع به‌تنهایی توضیح نمی‌دهد که آزادی چگونه تحقق پیدا می‌کند. محور اصلی بررسی نویسندگان، نظریه‌های اختیارگروانه است؛ یعنی دیدگاه‌هایی که ضمن پذیرش این ناسازگاری، از امکان اراده‌ی آزاد دفاع می‌کنند. پیش‌گفتار مترجمان زمینه‌ی ورود به بحث را فراهم کرده است. مسئولیت اخلاقی، شرط معرفت و شرط کنترل در این پیش‌گفتار توضیح داده می‌شوند. تمایز میان داشتن امکان‌های بدیل و خاستگاه نهایی کنش‌بودن نیز جایگاه مهمی دارد. این دو برداشت، اختلاف بر سر معنای آزادی را آشکار می‌کنند: آیا آزادی مستلزم امکان انجام‌دادن کاری دیگر است یا سرچشمه‌گرفتن کنش از خود کنشگر اهمیت بنیادی‌تری دارد؟ پانوشت‌های مترجمان نیز برای توضیح اصطلاحات و رفع ابهام‌های متن فراهم شده‌اند.
کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد چهار فصل اصلی دارد: «نظریه‌های غیرعلّی»، «نظریه‌های علّیت مبتنی بر رویداد»، «نظریه‌های علّیت مبتنی بر کنشگر» و «شواهد». فصل نخست مسئله‌ی کنترل و تبیین کنش براساس دلیل را پیش می‌کشد. فصل دوم تقریرهایی مانند ناتعیّن‌گروی سنجش‌گروانه، ناتعیّن‌گروی متمرکز و تلاش‌های اراده را دربرمی‌گیرد. بررسی دیدگاه رابرت کین و پاسخ‌های او به معضل بخت نیز در همین فصل جای دارد. فصل سوم، نسبت علّیت مبتنی بر کنشگر با تبیین دلیل‌محور و علّیت مبتنی بر جوهر را بررسی می‌کند. فصل پایانی میان صورت‌بندی نظری یک دیدگاه و شواهد تحقق شروط مورد نیاز آن تمایز می‌گذارد. شیوه‌ی طرح مطالب بر تعریف مفاهیم، تفکیک مواضع و بررسی اشکال‌ها استوار است. خواننده در این مسیر با اختلاف‌هایی روبه‌رو می‌شود که صرف پذیرش آزادی انسان حلشان نمی‌کند؛ اختلاف‌هایی درباره‌ی نوع علّیت، جایگاه ناتعیّن‌گروی در تصمیم و میزان کنترلی که برای مسئولیت اخلاقی لازم است.

خلاصه کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد

کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد از این مسئله آغاز می‌کند که نفی ضرورت علّی، به‌تنهایی برای اثبات آزادی کافی نیست. نظریه‌های غیرعلّی، علّت‌داشتن کنش آزاد را ضروری نمی‌دانند؛ برخی نیز بی‌علّت‌بودن کنش را لازم می‌شمارند. نظریه‌های مبتنی بر رویداد، نقش رویدادهای مرتبط با کنشگر را در پدیدآمدن کنش بررسی می‌کنند. نظریه‌های مبتنی بر کنشگر، خود شخص را در جایگاه پدیدآورنده‌ی کنش قرار می‌دهند. پرسش مشترک این دیدگاه‌ها آن است که کنش چگونه می‌تواند نامتعیّن باشد و همچنان تحت کنترل شخص باقی بماند. معضل بخت همین دشواری را برجسته می‌کند: اگر نتیجه ضروری نباشد، چرا باید مسئولیت آن را متوجه کنشگر دانست؟ بررسی شواهد نیز پرسش دیگری می‌افزاید: چه دلیلی برای تحقق شروط پیشنهادی این نظریه‌ها وجود دارد؟

چرا باید کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• مقایسه‌ی سه تبیین متفاوت از امکان کنش آزاد، تفاوت نقش علّت و کنشگر را روشن می‌کند.
• بررسی معضل بخت، دشواری پیوند ناتعیّن‌گروی با کنترل شخص را نشان می‌دهد.
• تفکیک بحث مفهومی از شواهد، امکان سنجش دقیق‌تر ادعاهای مربوط به آزادی را فراهم می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب نظریه های ناسازگارگروانه در باب اراده آزاد به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان فلسفه که مسئله‌ی اختیار و علّیت را دنبال می‌کنند.
• علاقه‌مندان فلسفه‌ی اخلاق که درباره‌ی مبنای مسئولیت اخلاقی پرسش دارند.
• پژوهشگرانی که به مقایسه‌ی نظریه‌های اختیارگروانه نیاز دارند.