کتاب تائوت چینگ

کتاب تائوت چینگ اثر لائو تزو، درباره‌ی نسبت انسان با جهان، خواسته‌هایش و میل به تسلط بر دیگران است. تائو در این متن به معنای راه و طریقت است؛ سرچشمه‌ای که زندگی در هماهنگی با آن، به سادگی، شکیبایی و مهربانی پیوند می‌خورد. فرشید قهرمانی این کتاب را از برگردان انگلیسی استیون میچل ترجمه کرده است. نشر مثلث این کتاب را منتشر کرده است. یکی از پرسش‌های محوری متن، امکان عمل‌کردن بدون تحمیل خواسته‌هاست؛ پرسشی که از زندگی شخصی تا شیوه‌ی حکومت‌کردن امتداد پیدا می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تائوت چینگ

کتاب تائوت چینگ به لائو تزو نسبت داده شده و متنی فلسفی و حکمت‌آمیز درباره‌ی تائو و شیوه‌ی زیستن در هماهنگی با آن است. مقدمه، تائو را راه و طریقت معرفی کرده است، اما نخستین گفتار، امکان بیان حقیقت جاودان در قالب کلمات را زیر سؤال می‌برد. همین فاصله میان نام‌ها و حقیقت، در سراسر متن حضور دارد. نویسنده به‌جای تعریف‌های قطعی، از تصویرهایی مانند آب، دره، نوزاد، چوب و فضای خالی کمک می‌گیرد. آب به‌سبب نرمی و جای‌گرفتن در پستی‌ها اهمیت می‌یابد؛ فضای خالی نیز امکان استفاده از کوزه و خانه را فراهم می‌کند. این تصویرها توجه را از قدرت آشکار و دارایی ملموس به قابلیت‌هایی می‌برند که معمولاً نادیده می‌مانند. شخصیت تکرارشونده‌ی متن، فرزانه است: انسانی که عمل می‌کند، اما حاصل کار را وسیله‌ی خودنمایی یا سلطه نمی‌سازد. فرزانگی در این تصویر، بیش از انباشتن دانسته‌ها به شناخت خویش، پذیرش محدودیت‌ها و رهایی از اصرار بر خواسته‌ها وابسته است.
کتاب تائوت چینگ از ۸۱ گفتار کوتاه و شماره‌دار تشکیل شده است. گفتارها عنوان موضوعی ندارند و موضوعاتی مانند سودمندی فضای تهی، شناخت خود، پرهیز از خشونت، میانه‌روی و رهبری بدون اجبار را پیش می‌کشند. جمله‌های کوتاه، پرسش‌ها و تعبیرهای متناقض‌نما، شیوه‌ی اصلی بیان مطالب‌اند. گزاره‌هایی درباره‌ی برتری نرمی بر سختی یا قدرت فروتنی، برداشت معمول از موفقیت و اقتدار را به چالش می‌کشند. بحث زندگی درونی نیز از مسائل اجتماعی جدا نمی‌ماند. متن، میل به قدرت و دخالت بیش‌ازحد را در کنار جنگ‌افروزی، نابرابری و آشفتگی جامعه قرار داده است. حاکم مطلوب، حضور خود را بر مردم تحمیل نمی‌کند و امکان انجام‌دادن امور را به آنان می‌دهد. بی‌عملی در این چارچوب، با انجام‌شدن کارها همراه است؛ مسئله، کنارگذاشتن زور و دستکاری غیرضروری است، نه ستایش کارهای ناتمام. مقدمه همچنین از تفاوت برداشت‌ها در ترجمه‌های گوناگون سخن گفته است. ترجمه‌ی فارسی بر برگردان استیون میچل تکیه دارد. خواندن گفتارها، فرصتی برای سنجیدن رابطه‌ی میان آرامش درونی و رفتار اجتماعی فراهم می‌کند؛ رابطه‌ای که در آن، مهربانی با خود از مدارا با دیگران جدا نیست.

خلاصه کتاب تائوت چینگ

کتاب تائوت چینگ زندگی را در پیوند با سرچشمه‌ای توصیف می‌کند که همه‌چیز از آن پدید می‌آید و به آن بازمی‌گردد. انسان هنگامی از تعادل فاصله می‌گیرد که خواسته‌ها، قضاوت‌ها و نیاز به تأیید دیگران بر رفتار او مسلط شوند. فرزانه در برابر این وضعیت، شناخت خود، رضایت به داشته‌ها و پرهیز از رقابت فرساینده را برمی‌گزیند. او کار لازم را انجام می‌دهد، اما به نتیجه نمی‌چسبد و دیگران را دارایی خود نمی‌داند. همین منطق در اداره‌ی جامعه نیز حضور دارد: اعتماد، فروتنی و مداخله‌ی کمتر در برابر سرکوب و نمایش قدرت قرار می‌گیرند. سه گنج متن، سادگی، شکیبایی و مهربانی‌اند. پیام اصلی، بازشناختن قدرتی است که از انعطاف و پذیرش سرچشمه می‌گیرد، نه از اجبار؛ قدرتی که امکان مراقبت از زندگی را بدون تصاحب و کنترل دائمی فراهم می‌کند.

چرا باید کتاب تائوت چینگ را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب تائوت چینگ را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• تصویرهای آب، کوزه و دره، نسبت میان نرمی، سودمندی و قدرت را روشن می‌کنند.
• گفتارها امکان بازاندیشی درباره‌ی وابستگی به تأیید دیگران و مقایسه‌ی خود با آنان را فراهم می‌کنند.
• بحث رهبری، تفاوت میان خدمت‌کردن و تحمیل خواسته‌ها را نشان می‌دهد.
• پرسش‌ها و تناقض‌های متن، داوری‌های قطعی درباره‌ی موفقیت و شکست را به چالش می‌کشند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب تائوت چینگ به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به اندیشه‌ی تائو و متون حکمت‌آمیز.
• خوانندگانی که درباره‌ی رضایت، خواستن و وابستگی به تأیید دیگران تأمل می‌کنند.
• مخاطبان علاقه‌مند به رابطه‌ی اخلاق شخصی و شیوه‌ی رهبری.
• دوستداران گفتارهای کوتاه فلسفی و تعبیرهای متناقض‌نما.