کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست

کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست نوشته محسن عباسی، داستان مرتضی است؛ مردی که میان اختلاف‌های زندگی مشترک، خاطرات آزاردهنده‌ی کودکی و رابطه‌ای دشوار با پدر و مادرش گرفتار شده است. او کاریکاتور می‌کشد، اما از نشان‌دادن طرح‌هایش خجالت می‌کشد و هنوز هیچ‌کدام را منتشر نکرده است. نگاه تیزبین مرتضی به چهره‌ها و رفتارها، دیگران را گاهی به شکل کاریکاتورهایی در ذهنش درمی‌آورد؛ تصاویری که خشم و درماندگی خودش نیز در آن‌ها پیداست. انتشارات هفت اقلیم هنر این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست

کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست از محسن عباسی، روایت اول‌شخص مردی است که فاصله‌گرفتن از خانه‌ی پدری نتوانسته او را از تأثیر روابط گذشته رها کند. مرتضی کارمند است و کاریکاتور می‌کشد، اما احساس ناکامی بر نگاهش به کار، ازدواج و نزدیکانش سایه انداخته است. روایت میان دیدار او با خانواده، یادآوری کودکی و صحنه‌هایی از زندگی مشترکش جابه‌جا می‌شود. خانه، حیاط، زیرزمین و وسایل قدیمی، خاطراتی را پیش چشم او می‌آورند که هنوز احساساتش را شکل می‌دهند. توصیف بوها، صداها و حالت بدن شخصیت‌ها، فضای خانه را ملموس می‌کند. بوی لباس شسته، گرمای بخاری، صدای ماشین تایپ و سرفه‌های پدر، همگی در شکل‌گرفتن این فضا سهم دارند. مرتضی چهره‌ها را دقیق می‌بیند، اما شناخت احساسات خودش و بیان محبت برایش دشوار است. روایت او گاه لحنی تلخ و تمسخرآمیز پیدا می‌کند؛ لحنی که بیش از شوخی، از رنج و خشم انباشته خبر می‌دهد.
کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست رابطه‌ی قدرت، محبت و تحقیر را در رفتارهای روزمره دنبال می‌کند. پدر، فرزندان را کوچک می‌شمارد و برای آینده‌ی دخترش تصمیم می‌گیرد. مادر، هم از رفتار همسرش آسیب می‌بیند و هم نگرانی‌هایش را به شکل فشار بر فرزندان نشان می‌دهد. معصومه، خواهر مرتضی، به شعر و نوشتن علاقه دارد و می‌خواهد مسیر زندگی‌اش را خودش انتخاب کند. حضور او امکان دیگری از مواجهه با محدودیت‌های خانه را نشان می‌دهد. سوسن نیز در یادآوری‌های مرتضی، همسر دل‌بسته‌ای است که رابطه‌اش به چرخه‌ی دعوا، قهر و آشتی افتاده است. مرتضی از زورگویی پدر ناراحت است، اما رفتار خودش نیز از میل به کنترل‌کردن خالی نیست. همین تناقض، داوری درباره‌ی شخصیت‌ها را دشوار می‌کند. مسئله‌ی اصلی فقط اختلاف میان اعضای خانواده نیست؛ دشواری رمان در شناخت سهم هر شخص از رنجی است که ادامه پیدا می‌کند. شعر و طراحی نیز در کنار این کشمکش‌ها، به نیاز شخصیت‌ها برای بیان احساسات و دیده‌شدن پیوند می‌خورند.

خلاصه داستان خاطرات یک کاریکاتوریست

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
مرتضی پس از مدتی دوری به خانه‌ی پدر و مادرش می‌رود. دیدن مادر در حیاط و روبه‌روشدن با پدر بیمار و خشمگین، خاطرات کودکی و رابطه‌ی دشوارش با برادرش عباس را زنده می‌کند. او هم‌زمان به دعواهای تکراری با سوسن فکر می‌کند؛ دعواهایی که محبت میانشان را فرسوده کرده‌اند. مادر از قصه‌نوشتن معصومه و خواستگار تازه‌اش می‌گوید و از مرتضی کمک می‌خواهد. معصومه به شعر فروغ فرخزاد دل‌بسته است و انتظاراتش از ازدواج با معیارهای پدر و مادر تفاوت دارد. مرتضی ابتدا از حق انتخاب خواهرش دفاع می‌کند، اما پیشنهاد شوخی‌آمیزش برای یاددادن شعر به خواستگار، برای مادر جدی می‌شود. کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست از دل این دیدار، مردی را نشان می‌دهد که میان همراهی با خانواده و مخالفت با خواسته‌هایشان مردد است.

چرا باید کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• روایت اول‌شخص، فاصله‌ی میان احساس محبت و ناتوانی در ابرازکردن آن احساس را نشان می‌دهد.
• رفتار مرتضی فرصتی برای فکرکردن به تکرار الگوهای آزاردهنده‌ی والدین فراهم می‌کند.
• جزئیات خانه و اشیا، پیوند خاطره با مکان را ملموس می‌کنند.
• حضور شعر و کاریکاتور، نیاز شخصیت‌ها به بیان احساساتشان را برجسته می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب خاطرات یک کاریکاتوریست به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به رمان‌های اجتماعی و شخصیت‌محور.
• خوانندگان علاقه‌مند به مسئله‌ی قدرت و حق انتخاب در خانواده.
• مخاطبانی که روایت کشمکش‌های زناشویی و تأثیر خاطرات کودکی بر روابط بزرگ‌سالی را دنبال می‌کنند.