کتاب رعنا و زیبا

کتاب رعنا و زیبا سروده‌ی ملامهدی شعله گلپایگانی، منظومه‌ای عاشقانه درباره‌ی دو دلداده است که اختلاف بر سر پادشاهی و پیمان‌شکنی، زندگی‌شان را دگرگون می‌کند. رعنا وارث تخت‌وتاج است و زیبا، دختر عموی او، در برابر تصمیم پدرش برای ازدواجی دیگر قرار می‌گیرد. این منظومه را نشر خاموش منتشر کرده و بخش مهمی از محتوای آن را داستان، گفت‌وگوهای عاشقانه و تدبیرهای زیبا برای گذشتن از خطر، شکل می‌دهند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب رعنا و زیبا

کتاب رعنا و زیبا اثر مهدی شعله گلپایگانی، پیوندی میان قصه‌های شفاهی و منظومه‌سرایی عاشقانه‌ی فارسی برقرار کرده است. فضای داستان، سرزمین ختن و جهان شاهزادگان، سفرهای دریایی، راهزنان و دیدارهای پیش‌بینی‌نشده است. عشق در چنین جهانی از کشمکش بر سر قدرت جدا نیست؛ تصمیم پادشاه درباره‌ی جانشینی و ازدواج دخترش، سرنوشت دو شخصیت اصلی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

رعنا پسر ملک ریحان است و زیبا دختر صنوبرشاه، برادری که پس از مرگ ریحان اداره‌ی کشور را بر عهده گرفته است. زیبا در این ماجرا تنها معشوقی چشم‌انتظار نیست؛ او تصمیم می‌گیرد، نقشه می‌کشد و برای حفظ جان و انتخاب خود از گفت‌وگو و چاره‌اندیشی کمک می‌گیرد. مهدی شعله گلپایگانی مسیر حوادث را گاه متوقف می‌کند تا شخصیت‌ها از دلتنگی، وفاداری یا بی‌اعتمادی سخن بگویند. حکایت‌هایی که میان شخصیت‌ها ردوبدل می‌شوند نیز بخشی از همین رویارویی‌اند؛ هر گوینده می‌خواهد دیگری را قانع کند یا فرصتی برای تغییر موقعیت به دست آورد.

کتاب رعنا و زیبا ۲۱۹۴ بیت دارد و قالب اصلی آن مثنوی است. وزن اصلی منظومه با خسرو و شیرین نظامی یکسان است اما غزل، رباعی، قطعه و مخمس نیز در میان داستان آمده‌اند؛ این تغییر قالب‌ها، بیان احساس شخصیت‌ها را از شرح رخدادها متمایز می‌کند. نجمه دری و حسن ذوالفقاری در مقدمه، زندگی و آثار شاعر، نسخه‌شناسی، رسم‌الخط، وزن و قافیه و بن‌مایه‌های داستان را بررسی کرده‌اند. مصححان هفت نسخه را شناسایی کرده‌اند و یک نسخه‌ی اساس را در کنار سه نسخه‌ی دیگر برای مقابله برگزیده‌اند. بحث درباره‌ی لغزش‌های وزنی و قافیه نیز نشان می‌دهد که بررسی ادبی این کتاب به معرفی مضمون عاشقانه محدود نمانده است. دو منظومه‌ی کوتاه دیگر از شاعر نیز در پیوست‌ها معرفی و تصحیح شده‌اند.

چرا باید کتاب رعنا و زیبا را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب رعنا و زیبا را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• شخصیت زیبا، نقش تدبیر و تصمیم‌گیری زن را در یک منظومه‌ی عاشقانه نشان می‌دهد.
• حکایت‌های میان داستان، قصه‌گویی را به وسیله‌ای برای اقناع و مقابله با خطر تبدیل می‌کنند.
• تنوع قالب‌ها، امکان مقایسه‌ی بیان عشق در مثنوی و غزل را فراهم می‌کند.

خواندن کتاب رعنا و زیبا را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب رعنا و زیبا به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به منظومه‌های عاشقانه و قصه‌های عامه‌ی فارسی.
• خوانندگان علاقه‌مند به شخصیت‌های زن چاره‌اندیش در داستان‌های کهن.
• دانشجویان ادبیات فارسی که نمونه‌های نسخه‌شناسی، تصحیح متن و بررسی وزن و قافیه را مطالعه می‌کنند.