کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه

کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه، نوشته محمدحسین مظفری و گروه نویسندگان، با تمرکز بر دگرگونی نگاه حوزه‌ی علمیه‌ی قم به ادیان دیگر، از مناظره و احتجاج تا گفت‌وگو و همکاری، تصویری تاریخی و فکری از یک مسیر پرپیچ‌وخم ارائه می‌دهد. این کتاب فقط به ثبت رویدادها بسنده نمی‌کند و نشان می‌دهد که تغییر در مبانی کلامی، تفسیری و فقهی چگونه بر نوع رابطه با دیگر سنت‌های دینی اثر گذاشته است. این کتاب را انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه

کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه، نوشته محمدحسین مظفری و گروه نویسندگان، پژوهشی درباره‌ی تاریخ، مبانی و دگرگونی‌های مطالعات ادیان و روابط حوزه‌ی علمیه‌ی قم با پیروان ادیان دیگر است. موضوع اصلی کتاب این است که مطالعه‌ی ادیان و شیوه‌ی مواجهه با پیروان آن‌ها از یکدیگر جدا نیستند و تغییر در هر یک می‌تواند بر دیگری تأثیر بگذارد.

این اثر از یک‌سو به میراث کلامی، حدیثی و تفسیری و از سوی دیگر به شکل‌گیری گفت‌وگوهای دینی، مبادلات علمی و نهادهای مرتبط با مطالعات بین‌الادیان می‌پردازد. پیوند میان بررسی‌های نظری و تجربه‌های تاریخی، کتاب را از یک گزارش صرف تاریخی فراتر برده و تصویری چندوجهی از تحولات این حوزه ارائه می‌دهد.

کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه در سه بخش و چندین فصل تنظیم شده است. بخش نخست به پیشینه‌ی مطالعات و مناسبات بین‌الادیان اختصاص دارد و موضوعاتی مانند رویکردهای اسلامی در مناسبات بین‌الادیان، احتجاجات بین‌الادیانی در میراث حدیثی قم و دوره‌ی گفت‌وگوهای الهیاتی را بررسی می‌کند. در بخش دوم، تحولات مطالعات و مناسبات بین‌الادیان از منظر دوره‌ی تأسیس و تثبیت حوزه‌ی علمیه‌ی قم، تفسیر المیزان، دیدگاه‌های امام خمینی و سیره‌ی علمی علامه طباطبایی بررسی می‌شود. بخش سوم نیز به گسترش گفت‌وگوهای اسلامی_مسیحی، گذار از جدل‌نگاری به گفت‌وگوی ادیان و شکل‌گیری مراکز مطالعاتی و دانشگاه ادیان و مذاهب می‌پردازد.

محمدحسین مظفری و دیگر نویسندگان در این پژوهش نشان می‌دهند که مطالعات بین‌الادیان در حوزه‌ی علمیه صرفاً موضوعی تاریخی یا نهادی نیست، بلکه با پرسش‌هایی درباره‌ی دعوت، احتجاج، تکثر دینی، حقانیت، رواداری، کرامت انسانی و خیر مشترک ارتباط دارد. ازهمین‌رو، کتاب در مرز میان تاریخ اندیشه، الهیات، روابط دینی و تحولات اجتماعی حرکت می‌کند و مسیری را ترسیم می‌کند که از دفاع اعتقادی و جدل آغاز می‌شود و به امکان تفاهم، همزیستی و گفت‌وگوی منظم میان ادیان می‌رسد.

خلاصه کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه

کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه، روند دگرگونی نگاه حوزه‌ی علمیه‌ی قم به ادیان دیگر را بررسی می‌کند؛ روندی که در آن رویکردهای سنتیِ مناظره و ردیه‌نویسی به‌تدریج جای خود را به گفت‌وگو، شناخت متقابل و همکاری دینی می‌دهند.

کتاب در ابتدا چارچوب‌های نظری این تحول را با تکیه بر قرآن، منابع کلامی و حدیثی و تجربه‌های تاریخی بررسی می‌کند. سپس با مرور دوره‌های مختلف، نقش چهره‌ها، متون و نهادهای اثرگذار بر مطالعات و مناسبات بین‌الادیان را نشان می‌دهد.

در ادامه، کتاب به چگونگی تأثیرگذاری مباحث تفسیری، کلامی و فقهی در کنار تحولات اجتماعی و بین‌المللی بر شکل‌گیری مناسبات جدید میان حوزه‌ی علمیه و پیروان ادیان دیگر می‌پردازد. به‌این‌ترتیب، خواننده با مسیری آشنا می‌شود که از مواجهه‌های اعتقادی و جدلی آغاز شده و به سمت گفت‌وگو و تعامل میان ادیان پیش رفته است.

چرا باید کتاب سیر تحول مطالعات و مناسبات بین الادیان در حوزه علمیه را بخوانیم؟

• این کتاب مسیر تاریخی رابطه‌ی حوزه‌ی علمیه قم با ادیان دیگر را از مجادله تا گفت‌وگو به‌صورت مستند دنبال می‌کند.
• خواننده با مطالعه‌ی آن می‌تواند پیوند میان مباحث کلامی، تفسیری و فقهی را با مناسبات دینی بهتر درک کند.
• کتاب تصویری روشن از سه بخش پژوهشی درباره‌ی احتجاج، تکثر دینی، گفت‌وگوهای اسلامی_مسیحی و نهادهای بین‌الادیانی ارائه می‌دهد.
• این اثر نقش چهره‌هایی مانند علامه طباطبایی، امام خمینی و امام موسی صدر را در تحول این حوزه بررسی می‌کند.
• مطالعه‌ی آن برای فهم شکل‌گیری مراکز پژوهشی و آموزشی مرتبط با ادیان و گفت‌وگوی دینی سودمند است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

• پژوهشگران و دانشجویانی که می‌خواهند تاریخ مطالعات ادیان در حوزه‌ی علمیه قم را دقیق‌تر بشناسند.
• خوانندگانی که به موضوع گفت‌وگوی ادیان، مناسبات اسلامی_مسیحی و تحول نگاه دینی به دیگری علاقه دارند.
• طلاب و علاقه‌مندان به مباحث کلامی، تفسیری و فقهی که می‌خواهند اثر این مباحث را بر روابط دینی دنبال کنند.
• مخاطبانی که درباره‌ی شکل‌گیری نهادهای علمی و پژوهشی مرتبط با ادیان در ایران کنجکاوند.
• کسانی که به دنبال تصویری تاریخی از گذار از جدل‌نگاری به تفاهم و گفت‌وگوی دینی هستند.