کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) نوشته واحد پژوهش انتشارات دومینو، یکی از درس‌های مجموعه‌ای آموزشی در حوزه‌ی داستان‌نویسی است که این‌بار بر نقش مکان در شکل‌گیری روایت تمرکز کرده است. این کتاب فقط به توصیف فضا بسنده نمی‌کند، بلکه نشان می‌دهد مکان چگونه می‌تواند بر شخصیت، پیرنگ، لحن و حتی تجربه‌ی خواندن اثر اثر بگذارد. این کتاب را انتشارات دومینو منتشر کرده است و متن با دسته‌بندی‌های متعدد، از مکان‌های طبیعی و شهری تا فضاهای نمادین و حادثه‌خیز، موضوع را به‌صورت جزئی بررسی می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) نوشته واحد پژوهش انتشارات دومینو، بخشی از یک مجموعه‌ی آموزشی گسترده در زمینه‌ی داستان‌نویسی است که هر جلد آن به یکی از عناصر اصلی روایت اختصاص دارد. تمرکز این جلد بر این نکته است که مکان در داستان فقط محل وقوع رویدادها نیست، بلکه عنصری اثرگذار در شکل‌دادن به منطق روایت، باورپذیری جهان داستان و کیفیت تجربه‌ی خواندن است. متن از همان ابتدا جایگاه آموزش منظم و طبقه‌بندی‌شده را روشن می‌کند و با توضیح چند رویکرد آموزشی، از انسجام‌بخشی و تجزیه‌نگری تا جامع‌نگری و تلفیق تکنیک و درون‌مایه، نشان می‌دهد چرا بررسی مکان باید در پیوند با دیگر اجزای داستان انجام شود.
کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) در دو بخش اصلی تنظیم شده است. بخش نخست به روش‌های طبقه‌بندی مکان در داستان می‌پردازد و فصل‌هایی مانند طبقه‌بندی بر اساس ماهیت مکانی، مقیاس فضایی، گستره جغرافیایی، سطح واقع‌نمایی و نقش روایی را در بر می‌گیرد. در این فصل‌ها، مکان‌های طبیعی، روستایی، شهری، بسته و باز، همچنین فضاهای نقطه‌ای، خرد، کلان، خطی و گسترده بررسی می‌شوند و هر دسته با کارکرد روایی و معنایی‌اش توضیح داده می‌شود. بخش دوم به مبانی فضاسازی اختصاص دارد و موضوعاتی مانند بنیادهای فضا، ساختاردهی فضایی، فضا و کنش روایی، فضا و شخصیت‌پردازی، تکنیک‌های فضاسازی، زبان و تصویرسازی، تجربه فضایی خواننده، مدیریت فضا در روایت، فضا و لحن داستان و فضا در فرایند نوشتن را پیش می‌کشد. حاصل این چیدمان، متنی است که هم به تعریف و دسته‌بندی می‌پردازد و هم به کاربرد این مفاهیم در نوشتن داستان توجه دارد.

خلاصه کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) توضیح می‌دهد که مکان در داستان، فقط پس‌زمینه نیست و می‌تواند به‌صورت مستقیم در پیشبرد روایت نقش داشته باشد. متن ابتدا انواع مکان را از زاویه‌های مختلف دسته‌بندی می‌کند؛ از ماهیت مکانی و مقیاس فضا گرفته تا گستره جغرافیایی، سطح واقع‌نمایی و نقش روایی. سپس نشان می‌دهد هر انتخاب مکانی چه اثری بر تنش، شخصیت‌پردازی، لحن، تصویرسازی و دریافت خواننده می‌گذارد. حرف اصلی این کتاب این است که نویسنده با شناخت دقیق فضا، می‌تواند میان دنیای بیرونی داستان و وضعیت درونی شخصیت‌ها پیوندی سنجیده برقرار کند و روایت را از نظر حسی و معنایی استوارتر بسازد.

چرا باید کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) را بخوانیم؟

دلایل خواندن نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب نشان می‌دهد مکان چگونه از یک پس‌زمینه‌ی ساده به عنصری اثرگذار در روایت تبدیل می‌شود.
• خواننده با دسته‌بندی‌های متنوع مکان آشنا می‌شود و می‌تواند تفاوت کارکرد فضاهای طبیعی، شهری، بسته، باز و نمادین را دقیق‌تر ببیند.
• این اثر پیوند میان فضا، شخصیت‌پردازی، کنش روایی و لحن را روشن می‌کند.
• کتاب به درک بهتر فضاسازی کمک می‌کند و توجه را از توصیف صرف به کارکرد داستانی مکان می‌برد.
• ساختار درس‌محور آن برای کسانی که می‌خواهند مفاهیم را به‌صورت طبقه‌بندی‌شده دنبال کنند، مفید است.
• بخش‌های مربوط به مقیاس فضایی و نقش روایی، ابزار مناسبی برای تحلیل صحنه‌ها و طراحی موقعیت‌های داستانی در اختیار می‌گذارند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و ششم، مکان و فضا) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به داستان‌نویسی که می‌خواهند نقش مکان را فراتر از توصیف ظاهری درک کنند.
• نویسندگان نوپا که در فضاسازی، انتخاب صحنه و ساختن جهان داستانی پرسش دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند رابطه‌ی میان فضا، شخصیت و پیرنگ را دقیق‌تر بررسی کنند.
• کسانی که به مطالعه‌ی درس‌به‌درس عناصر داستان علاقه دارند.
• مخاطبانی که در تحلیل داستان‌ها به کارکرد مکان، لحن و تجربه‌ی حسی روایت توجه می‌کنند.