کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید

کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید (The brain: what everyone needs to know) نوشته گری ال. ونک و ترجمه سید نادر آزادصفت است. این کتاب را انتشارات ارجمند منتشر کرده است. اثر حاضر از همان ابتدا مغز را نه به‌عنوان مفهومی دور و تخصصی، بلکه به‌عنوان اندامی پیوندخورده با حافظه، هیجان، خواب، تغذیه، پیری و تصمیم‌های روزمره بررسی می‌کند. نویسنده فصل‌ها را طوری چیده است که هر بخش پاسخی به یک سؤال روشن باشد؛ از اینکه مغز چگونه تکامل یافته است تا اینکه چرا فراموش می‌کنیم و افسردگی چه نسبتی با کارکرد مغز دارد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید اثر گری ال. ونک

کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید نوشته‌ی گری ال. ونک و تلاشی است برای توضیح‌دادن مهم‌ترین دانسته‌های امروز درباره‌ی مغز؛ بدون آنکه بحث در اصطلاحات دشوار و توضیح‌های صرفاً تخصصی گم شود. نویسنده از پیشگفتار روشن می‌کند که قرار نیست با فهرستی خشک از ساختارهای عصبی روبه‌رو باشیم؛ تمرکز اصلی بر پرسش‌هایی است که مستقیماً به زندگی روزمره وصل می‌شوند. مغز چگونه تکامل پیدا کرده است؟ حافظه چگونه شکل می‌گیرد؟ چرا هیجان و ترس داریم؟ تغذیه چه اثری بر فکر و احساس می‌گذارد؟ با بالارفتن سن چه تغییراتی در مغز رخ می‌دهد؟

این کتاب در قالب مقدمه و شش فصل تنظیم شده است و هر فصل را می‌توان جداگانه هم خواند. کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید موضوع‌هایی مثل حافظه، هیجان، خواب و رؤیا، اثر غذا و داروها، پیری مغز و سازوکارهای پایه‌ی عصبی را کنار هم نشانده است. نویسنده نخست به‌سراغ تجربه‌های آشنای انسانی می‌رود؛ تجربه‌هایی مثل فراموشی، اضطراب، افسردگی، اعتیاد، یادگیری و تصمیم‌گیری. این انتخاب باعث شده است مسیر کتاب حاضر از سؤال‌های ملموس شروع شود و سپس به لایه‌های زیستی و عصبی برسد.

کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید در بخش‌های مختلف به بعضی اختلال‌ها و بیماری‌ها هم پرداخته است؛ از آلزایمر و پارکینسون تا افسردگی، اختلال دوقطبی و اسکیزوفرنی. در این بخش‌ها بحث بر سر این است که تغییر در انتقال‌دهنده‌های عصبی، نواحی مختلف مغز و فرایندهای زیستی چگونه می‌تواند بر حافظه، خلق، ادراک و رفتار اثر بگذارد. لحن کتاب درعین‌حال که آموزشی است، بر مثال‌های روزمره و مقایسه‌های قابل‌تصور تکیه دارد و می‌کوشد نشان دهد فهم مغز فقط شناخت یک اندام نیست؛ راهی برای فهم بهتر رفتار، احساس و محدودیت‌های ذهن انسان است.

خلاصه کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید

کتاب مغز را از زاویه‌ی پرسش‌های اصلی زندگی روزمره بررسی می‌کند. نویسنده ابتدا توضیح می‌دهد که مغز چرا و چگونه در فرایند تکامل به چنین اندامی پرمصرف و پیچیده تبدیل شده است؛ سپس به موضوع‌هایی مثل حافظه، یادگیری، فراموشی، هیجان، ترس، افسردگی، اختلال دوقطبی، اسکیزوفرنی، خواب، تغذیه و اثر داروها می‌پردازد. در هر بخش، پیوند میان تجربه‌های آشنا و سازوکارهای عصبی نشان داده می‌شود؛ مثلاً اینکه حافظه چگونه ساخته و بازسازی می‌شود؟ چرا بعضی خاطره‌ها تحریف می‌شوند؟ چگونه مواد شیمیایی مغز بر توجه، خلق و رفتار اثر می‌گذارند؟ پیام کتاب این است که برای فهمیدن رفتار و احساس انسان باید مغز را هم در سطح زیستی و هم در سطح تجربه‌های روزمره شناخت.

چرا باید کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب پرسش‌های پایه درباره‌ی مغز را در قالب موضوع‌های ملموس دررابطه‌با حافظه، ترس، خواب و تغذیه کنار هم می‌آورد.
• خواننده می‌تواند رابطه‌ی میان کارکرد مغز و تجربه‌های روزانه، از فراموشی تا تغییرات خلق، را دقیق‌تر درک کند.
• کتاب نشان می‌دهد اختلال‌هایی مثل آلزایمر، افسردگی و اسکیزوفرنی از چه مسیرهای عصبی و شیمیایی اثر می‌پذیرند.
• کتاب فقط به ساختار مغز محدود نمی‌ماند و به پیوند مغز با رفتار، احساس، یادگیری و تصمیم‌گیری هم می‌رسد.

خواندن کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که می‌خواهند درباره‌ی حافظه، یادگیری و فراموشی شناخت روشن‌تری به دست آورند.
• علاقه‌مندان به موضوع‌های روان‌شناسی و علوم اعصاب که به‌دنبال متنی مقدماتی اما مفصل هستند.
• دانشجویان رشته‌های روان‌شناسی، زیست‌شناسی، علوم اعصاب، پزشکی و تغذیه که می‌خواهند مرور کلی از موضوع‌های اصلی مغز داشته باشند.
• کسانی که می‌خواهند پیوند میان هیجان، خواب، رژیم غذایی و کارکرد مغز را بهتر بفهمند.
• مخاطبانی که درباره‌ی اختلال‌هایی مثل افسردگی، آلزایمر یا اسکیزوفرنی پرسش دارند و می‌خواهند توضیحی فشرده و منظم را بخوانند.

درباره گری ال. ونک

گری ال. ونک (Gary L. Wenk)، استاد برجسته‌ی روان‌شناسی، علوم اعصاب، ویروس‌شناسی مولکولی، ایمونولوژی و ژنتیک پزشکی در دانشگاه ایالتی اوهایو و مرکز پزشکی آن و از مراجع علمی پیشگام در زمینه‌ی پیامدهای التهاب مزمن مغز و مدل‌های حیوانی بیماری آلزایمر بوده است. او که مدرک کارشناسی خود را در رشته‌ی روان‌شناسی و زیست‌شناسی از کالج آلبیون و مدرک دکتری را در رشته‌ی سم‌شناسی عصبی (نوروتوکسیکولوژی) از دانشگاه سینسیناتی دریافت کرده، دوره‌ی پسادکتری را در آزمایشگاه پیتر دیویس و رابرت تری در دانشکده‌ی پزشکی آلبرت اینشتین گذرانده است.

کارنامه‌ی علمی و اجرایی گری ال. ونک شامل ۹ سال تدریس در دپارتمان‌های روان‌شناسی و پاتولوژی دانشگاه جانز هاپکینز، ۱۵ سال فعالیت به‌عنوان دانشمند پژوهشگر در بخش سیستم‌های عصبی، حافظه و پیری در دانشگاه آریزونا و مدیریت برنامه‌ی «نوروبیولوژی یادگیری و حافظه و مبانی بیولوژیکی رفتار» در بخش علوم عصبی و رفتاری بنیاد ملی علوم (NSF) در واشینگتن دی‌سی بوده است. او که عضو مرکز ترمیم مغز و نخاع دانشگاه اوهایو و مدیر برنامه‌های کارشناسی علوم اعصاب این دانشگاه بوده، از سال ۱۹۸۴ به‌طور مستمر از حمایت‌های مالی سطح RO1 مؤسسات ملی بهداشت (NIH) برخوردار بوده و از سال ۱۹۹۷ ریاست سه بخش مطالعاتی مختلف در NIH را بر عهده داشته است.

گری ال. ونک از سوی فرماندار کاسیچ به‌عنوان نماینده‌ی تحقیقات دانشگاهی در «کمیته‌ی مشورتی ماری‌جوانای پزشکی فرماندار» منصوب شد. این پژوهشگر بین‌المللی که تمرکز تحقیقاتش بر بررسی داروهای کندکننده‌ی روند آلزایمر و نجات مغز از پیامدهای پیری طبیعی و پاتولوژیک معطوف بوده، بیش از ۲۲۰ مقاله و فصل تحقیقاتی و نیز کتابی پرفروش را به رشته‌ی تحریر درآورده است. رسانه‌ها و ایستگاه‌های رادیویی و تلویزیونی متعددی با این نویسنده، به‌دلیل جایگاه برجسته‌ی علمی او، مصاحبه کرده‌اند. او در یک مستند تلویزیونی دوساعته درباره‌ی تقویت‌کننده‌های شناختی که توسط شرکت‌های لوکاس‌فیلم و آماندا پروداکشنز ساخته شد، حضور داشته است. کتاب «هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید» (The brain: what everyone needs to know) نوشته‌ی گری ال. ونک است.

جوایز و افتخارات نویسنده

گری ال. ونک جوایز متعددی ازجمله جایزه‌ی تدریس ممتاز ورنون و ویرجینیا فارو، جایزه‌ی تدریس پنج ستاره‌ی هیئت‌علمی، جایزه‌ی تدریس متمایز دانشگاه ایالتی اوهایو، جایزه‌ی جوآن ان. هوبر برای پژوهش‌های برجسته و جایزه‌ی استاد متمایز علوم و هنر هارلان هچر را از آن خود کرده است. او به پاس خدمات علمی متمایزش در زمینه‌های نوروفارماکولوژی، بیماری‌های تخریب‌کننده‌ی عصبی و فرایندهای التهابی عصبی، در سال ۲۰۰۸ به رتبه‌ی افتخاری «همکار» (Fellow) در انجمن آمریکایی پیشرفت علم (AAAS) دست یافت؛ عنوانی که اعطای آن از سال ۱۸۷۴ به اعضای شاخص این انجمن آغاز شد.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید منتشر شده است؟

کتاب حاضر با عنوان مغز: آنچه همگان باید بدانند با ترجمه‌ی پریسا بخشنده و شاهد زندیه‌راد توسط نشر نویسه پارسی‏‫ در سال ۱۴۰۰ منتشر شده است.

بخشی از کتاب هر آنچه نیاز است راجع به مغز بدانید

«فصل ۵: مغز چگونه پیر می‌شود؟

این یک سؤال اساسی است که باید به آن پاسخ داده شود چون مغز تنظیم‌کنندۀ کلیدی گسترۀ زندگی شما محسوب می‌شود. بدن و مغز شما با سرعتی تقریباً برابر پیر می‌شوند؛ بنابراین، هر کاری که برای آهسته کردن روند پیری بدن‌تان انجام می‌دهید باعث آهسته شدن روند پیری مغزتان نیز خواهد شد. بسیاری از کارکردهای مغز که در فصل‌های قبل راجع به آنها بحث شد، از جمله خواب، یادگیری و حافظه، رفتارهای تغذیه‌ای و ثبات هیجانی، می‌توانند به طور چشمگیری در روند پیری طبیعی و آسیب‌شناختی دستخوش تغییر قرار بگیرند. ماهیت و شدت این تغییرات به عوامل بسیاری، از جمله رژیم غذایی و مصرف مواد مخدر، عادت‌های خواب و آسیب‌پذیری‌های ارثی، بستگی دارد. در طول دهۀ گذشته، مشخص شده است که DNA فرایندهای بازسازی طبیعی بدن را به گونه‌ای برنامه‌ریزی کرده است تا اینکه به موجب نوع سبک زندگی‌تان افت پیدا کنند یا وادار به افت شوند.»