کتاب زنان نالایق

کتاب زنان نالایق (The Unworthy) نوشته آگوستینا باستریکا و ترجمه مریم حسین نژاد رمانی تیره و پر از تنش در باب زیستن در نظمی دینی‌ـ‌سیاسی است که بدن و ذهن زنان را در تملک خود گرفته است. رمان در خانه‌ی خواهران مقدس و جهانی ویران‌شده می‌گذرد؛ جایی که زنان به «برگزیده» و «نالایق» تقسیم شده‌اند و ایمان، ابزار کنترل و تنبیه است. نویسنده با تمرکز بر تجربه‌ی یک زن نالایق، سازوکار خشونت، تقدس، قربانی‌کردن و اطاعت را در فضایی دیستوپیایی دنبال کرده است. نشر البرز رمان حاضر را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب زنان نالایق اثر آگوستینا باستریکا

کتاب زنان نالایق رمانی به قلم آگوستینا باستریکا است که فضایی دیستوپیایی و اعتراف‌گونه را نشان می‌دهد. نویسنده جهانی بسته و محصور را به‌عنوان فضای اصلی انتخاب کرده است. خانه‌ی خواهران مقدس، کلیسای عروج، برج سکوت، صومعه‌ی تطهیر و مزرعه‌ی جیرجیرک‌ها اجزای این جهان هستند؛ در جزیره‌ای ظاهراً مقدس در دل سرزمینی ویران‌شده که بیرون از دیوارهایش فقط مه سمی، گرسنگی و سرگردان‌ها وجود دارند. زنان در این فضا به طبقات مختلفی چون زنان نالایق، خدمتکاران، برگزیدگان، قدیسان کوچک، ارواح شفاف، هاله‌های کامل و روشنگران تقسیم شده‌اند و هر طبقه بدن، صدا و زبان خاص خود را دارد.

رمان زنان نالایق با از زاویه‌دید یک زن نالایق روایت می‌شود که در سلول بی‌پنجره‌اش پنهانی می‌نویسد و صفحه‌ها را با جوهر، خون و جوهرهای گیاهی سیاه می‌کند. این زن در لابه‌لای توصیف مراسم مذهبی، تنبیه‌ها، قربانی‌ها، مه سمی، باد آلوده و قحطی، گذشته‌ی مبهم خودش و زنی به نام هلنا را به یاد می‌آورد. هلنا زنی است که زمانی او را از مرگ نجات داده و بعد به‌عنوان منحرف و بدعت‌گذار دفن شده است.

حضور آقا و خواهر ارشد به‌عنوان چهره‌های نامرئی یا دور از دسترس قدرت بر همه‌چیز سایه انداخته است. رمان زنان نالایق با صحنه‌هایی از کلیسای عروج، مراسم سرودخوانی قدیسان کوچک، تنبیه‌های لوردس، هجوم مه، باد سمی، مراسم تدفین برگزیدگان و مواجهه با سرگردان‌ها پیش می‌رود و به‌تدریج شبکه‌ای از ترس، ایمان، اطاعت و شورش خاموش را ترسیم می‌کند. این رمان که نخستین‌بار در سال ۲۰۲۳ منتشر شد، به‌دلیل پرداختن به دین و فمینیسم در بستری پسا‌آخرالزمانی، تحسین منتقدان را برانگیخت.

بخشی با عنوانِ نقدهایی بر کتاب زنان نالایق در انتهای کتاب قرار گرفته است.

خلاصه داستان زنان نالایق

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

زنی بی‌نام در خانه‌ی خواهران مقدس زندگی می‌کند؛ جایی که زنان نالایق زیر نظر خواهر ارشد و در سایه‌ی آقا با شلاق، تازیانه، روزه، قربانی‌کردن و مراسم مذهبی کنترل می‌شوند. زن در سلول تاریکش، با پر و جوهر، پنهانی می‌نویسد تا گذشته‌ی خود، هلنا و آنچه در این پناهگاه رخ می‌دهد، فراموش نشود. مراسم کلیسای عروج، سرودهای قدیسان کوچک، تنبیه‌های لوردس، برج سکوت، صومعه‌ی تطهیر، مه سمی، باد آلوده و قحطی جیرجیرک‌ها کنار هم قرار گرفته‌اند. قتل یک قدیس کوچک، ناپدیدشدن‌ها، سرگردان‌هایی که از دیوار بالا می‌آیند و ورود زنی ناشناس به جنگلِ کنار دیوار، شکافی در نظم مقدس ایجاد می‌کند و راوی (زن) را به‌سمت پرسش درباره‌ی خدا، ایمان، بدن و امکان نافرمانی می‌برد.

چرا باید کتاب زنان نالایق را بخوانیم؟

رمان زنان نالایق جهانی دارد که در آن دین، خشونت، بدن و قدرت در هم تنیده شده‌اند. از خلال جزئیات روزمره‌ی یک صومعه با فضای بسته، سازوکار اطاعت و سرکوب نشان داده شده است. این کتاب با تصویرکردن طبقات مختلف زنان، زبان‌های ممنوعه، تنبیه‌های آیینی و ترس از آلودگی، امکان فکرکردن به رابطه‌ی ایمان، کنترل و مقاومت خاموش را فراهم می‌کند.

خواندن کتاب زنان نالایق را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که به ادبیات داستانی قرن ۲۱ آرژانتین و قالب رمان دیستوپیایی، فضاهای بسته‌ی آیینی و نقد قدرت مذهبی علاقه‌مند هستند و می‌خواهند تجربه‌ی زیستن در ساختاری سرشار از تبعیض، خشونت و تقدس اجباری را از درون ذهن یک زن دنبال کنند.

درباره آگوستینا باستریکا

آگوستینا باستریکا (Agustina María Bazterrica)، متولد سال ۱۹۷۴، از چهره‌های شناخته‌شده‌ی ادبیات معاصر آرژانتین است که بیش از همه به‌واسطه‌ی داستان‌های کوتاه و رمان‌هایش شهرت یافته و در طول فعالیت حرفه‌ای خود جوایز ادبی متعددی را به دست آورده است. او تحصیلات خود را در رشته‌ی هنرهای زیبا در دانشگاه بوئنوس آیرس دنبال کرد. آثار این نویسنده طیف متنوعی از قالب‌های ادبی را در بر می‌گیرد و شامل رمان، مجموعه داستان و داستان‌های کوتاه منتشرشده در مجموعه‌ها و نشریات مختلف می‌شود.

یکی از مهم‌ترین و شناخته‌شده‌ترین آثار آگوستینا باستریکا رمان «لاشه‌ی لطیف» (tender is the flesh) است. این کتاب موفقیت چشمگیری برای نویسنده به همراه داشت و برنده‌ی جایزه شد. آگوستینا باستریکا رمان‌های دیگری نیز در کارنامه‌ی ادبی خود دارد؛ ازجمله «زنان نالایق» (The Unworthy)، «کشتن دخترک»، «پیش از دیدار سهمگین» و «جعبه‌های اونامونو». از مجموعه‌های داستانی او می‌توان به «نوزده چنگال و یک پرنده‌ی سیاه» اشاره کرد. همچنین داستان‌های کوتاه او در مجموعه‌ها و نشریات مختلفی منتشر شده‌اند.

آگوستینا باستریکا در کنار نویسندگی در فعالیت‌های فرهنگی و هنری نیز حضور داشته و از گردانندگان مجموعه رویدادهای هنری «خرگوش سفید را دنبال کن» بوده است. او همراه با همکار خود، آگوستینا کاریده، کارگاه‌های خواندن و نوشتن نیز برگزار کرده است.

جوایز و افتخارات کتاب زنان نالایق و نویسنده

کتاب زنان نالایق به‌دلیل پرداختن به دین و فمینیسم در بستری پسا‌آخرالزمانی، تحسین منتقدان را برانگیخت. این رمان در فهرست نامزدهای نهایی جایزه‌ی لوکوس ۲۰۲۶ برای بهترین رمان ترجمه‌شده و از سوی ری‌اکتور و نیویورک مگزین در فهرست بهترین کتاب‌های سال ۲۰۲۵ قرار گرفت. اثر حاضر همچنین در فهرست کتاب‌های ترسناک سال ۲۰۲۵ به انتخاب گودریدز جای گرفته است. رمان لاشه لطیف هم به قلم آگوستینا باستریکا برنده‌ی جایزه‌ی رمان کلارین در سال ۲۰۱۷ شد.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب زنان نالایق

- نیویورک تایمز: در رمان درخشان و هولناک آگوستینا باستریکا، وحشت به‌واسطه‌ی نثر تب‌آلود و اسطوره‌گون او حضوری ملموس و جسمانی پیدا می‌کند؛ در رمانی که سرشار از رازهاست.

- پابلیشرز ویکلی: این داستان پسا‌آخرالزمانیِ جانکاه از آگوستینا باستریکا، نویسنده‌ی لاشه‌ی لطیف، به بررسی دینداری و جست‌وجوی مهربانی و عطوفت در جهانی می‌پردازد که بر اثر فروپاشی اقلیمی از هم گسیخته است. این رمان که یادآور نوشته‌های کورمک مک‌کارتی و چلسی جی. سامرز است، همان‌قدر که بی‌رحم و تکان‌دهنده است، تأثیرگذار و زیباست.

بخشی از کتاب زنان نالایق

«آقا در سکوت از بالای برج ناقوس ما را زیر نظر داشت، یا دست‌کم ما این‌طور فکر می‌کردیم. شبح سیاهی را در پس‌زمینهٔ آسمان درخشان می‌دیدیم. گنبد نورها را می‌شکست و طوری بود که گویی آقا در رنگین‌کمانی شبح‌گونه احاطه شده است، اما مطمئن نبودیم خودش باشد. حجاب‌ها فقط اجازه می‌دادند شکل‌ها و رنگ‌ها را ببینیم. خواهر ارشد دستور داد زانو بزنیم. سرما را از زیر لباس راهبانه‌ام حس کردم که تا پاهایم بالا می‌خزید. خاموش و شکیبا سرهای‌مان را پایین آوردیم. نخست صدای درخشان دری سبز و شفاف را شنیدیم. صدای درختان بود، برگ‌هایی که توی باد حرکت می‌کردند. سپس گفت: «شما ماده‌گرگ‌هایی هستید که زهر می‌زایید، گردانی آغشته به گمراهی و شقاوت، کیسه‌ای از فساد متعفن، خزانه‌ای برای رؤیاپردازان رسوا. زنانی نالایق، آدم‌کش.» صدایش بر پیکرمان طنین انداخت، انگار از بالا نمی‌آمد، انگار حضورش باغ را در بر گرفته بود. انگار همه جا بود. «یکی از قدیسان کوچک به قتل رسیده و بلور مقدسش را دزدیده‌اند.» سکوتی چگال و غیرواقعی میان‌مان نشست و گویی حیرت‌مان حرکت طبیعی دنیا را متوقف کرد، برگ‌های درختان از حرکت ایستادند. ضجهٔ نمایشی و حساب‌شدهٔ لوردس ما را از خلسه بیرون کشید.»