کتاب جانشینی

کتاب جانشینی (آیا آماده‌ای؟) نوشته مارشال گلداسمیت و ترجمه‌ امیرمحمد پهلونژاد است و انتشارات نسل یاسان در سال ۱۴۰۴ آن را منتشر کرده است. این کتاب به موضوع جانشین‌پروری در سطح مدیرعامل و راه‌بری ارشد می‌پردازد و از زاویه‌ای رفتاری و انسانی به فرایند انتقال قدرت در سازمان نگاه می‌کند. نویسنده که سال‌ها کوچ توسعه‌ی مدیرعاملان بوده است، تجربه‌های خود را در قالب یادداشت‌هایی منظم و پیوسته ارائه کرده است تا نشان دهد یک مدیر چگونه می‌تواند هم خود را برای کناررفتن آماده کند هم جانشینش را برای پذیرفتن مسئولیت آماده سازد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب جانشینی

کتاب جانشینی با تمرکز بر تجربه‌های مارشال گلداسمیت به‌عنوان کوچ توسعه‌ی مدیران نوشته شده و به‌جای پرداختن به جنبه‌های فنی و حقوقی جانشین‌پروری، بر بُعد رفتاری و انسانی این فرایند تأکید می‌کند. نویسنده در این کتاب، مدیرعامل را حامل «چوب امدادی راه‌بری» می‌داند که باید در زمان مناسب سرعت خود را کم کند، جانشین را سرعت ببخشد و انتقال را با کمترین تنش انجام دهد. این کتاب در چهار بخش و هفت فصل تنظیم شده است. بخش اول بر آماده‌سازی مدیرعامل برای کندکردن سرعت، رهاکردن نقش و طراحی «ادامه‌ای عالی از زندگی» تمرکز دارد. فصل‌هایی مانند «کاهش سرعت و کندکردن روند» و «رهاکردن و ادامه‌دادن» به ثروت، قدرت، موقعیت اجتماعی، روابط و معنای شخصی به‌عنوان موانع رهاکردن می‌پردازند.

در بخش دوم کتاب جانشینی، موضوع انتخاب جانشین، ترجیح جانشین داخلی به فرد بیرونی، هزینه‌های انتخاب اشتباه و ارزیابی نامزدهای داخلی برای کوچینگ بررسی می‌شود. مارشال گلداسمیت در ادامه، وارد فرایند کوچینگ جانشین می‌شود؛ از تصمیم‌گیری درباره‌ی کوچ توسعه‌ی مدیران و درگیرکردن ذی‌نفعان کلیدی تا تبدیل‌شدن مدیرعامل به «کوچ‌ـ‌تسهیل‌گر» به‌جای «کوچ متخصص». بخش پایانی کتاب به تحویل‌دادن چوب امدادی، اعلام رسمی جانشین، خروج آبرومند و طراحی مرحله‌ی بعدی زندگی راه‌بر اختصاص دارد. مترجم دو پیوست درباره‌ی «بازخورد» و «پیش‌نهاد» به کتاب افزوده است تا مهارت‌های ارتباطی لازم برای جانشین‌پروری را تکمیل می‌کند.

خلاصه کتاب جانشینی

کتاب جانشینی بر این ایده استوار است که انتقال راه‌بری در سطح مدیرعامل بیش از آنکه مسئله‌ای ساختاری باشد، یک چالش عمیقاً انسانی و رفتاری است. نویسنده نشان می‌دهد که مدیرعامل در آستانه‌ی کناره‌گیری با ازدست‌دادن ثروت، امتیازات، موقعیت اجتماعی، قدرت، روابط کاری و معنای شخصی روبه‌رو می‌شود و اگر این واقعیت‌ها را نبیند، فرایند جانشینی را به‌ تعویق می‌اندازد یا آن را مخدوش می‌کند. 

در کتاب جانشینی سه محور اصلی دنبال می‌شود: آماده‌سازی مدیرعامل برای رهاکردن، انتخاب و ارزیابی جانشین (ترجیحاً از داخل سازمان) و کوچ‌کردن جانشین با مشارکت ذی‌نفعان کلیدی. مارشال گلداسمیت فرایند کوچینگ رفتاری مبتنی‌بر «بازخورد» و «پیش‌نهاد» را توضیح می‌دهد تا جانشین بتواند تغییرات قابل‌سنجشی در رفتار خود ایجاد کند. در پایان، بر خلق «ادامه‌ای عالی از زندگی» پس از مدیرعاملی تأکید شده است تا راه‌بر بتواند مشارکت، معنا و شادمانی را در مرحله‌ی بعدی زندگی خود بازطراحی کند.

چرا باید کتاب جانشینی را بخوانیم؟

کتاب جانشینی تصویری شفاف از پشت‌صحنه‌ی احساسی و رفتاری انتقال قدرت در سطح مدیرعامل ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که چرا بسیاری از برنامه‌های جانشین‌پروری در عمل شکست می‌خورند. خواننده با مدلی گام‌به‌گام برای آماده‌سازی خود، انتخاب جانشین و کوچ‌کردن او آشنا می‌شود و درمی‌یابد که چگونه می‌توان هم میراث راه‌بری را حفظ کرد هم برای مرحله‌ی بعدی زندگی حرفه‌ای برنامه‌ریزی کرد.

خواندن کتاب جانشینی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب جانشینی به مدیرعاملان، اعضای هیئت‌مدیره، مدیران ارشد منابع انسانی و متخصصان کوچینگ توسعه‌ی مدیران پیشنهاد می‌شود. این اثر به مشاوران سازمانی و راه‌برانی که در آستانه‌ی تغییر نقش، بازنشستگی یا طراحی مسیر جانشین‌پروری در سازمان خود هستند نیز توصیه می‌شود.