کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان رودان

کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان‌رودان نوشته‌ی فاطمه اکبری اثری پژوهشی در حوزه‌ی اسطوره‌شناسی و آیین‌های باستانی است که نشر خیزران آن را منتشر کرده است. این کتاب با رویکردی تطبیقی، به بررسی اسطوره‌ی طوفان و پیوند آن با آیین‌ها، نمادها و باورهای اقوام ایرانی و میان‌رودانی می‌پردازد. نویسنده با تکیه‌بر منابع کهن، متون اوستایی، اسطوره‌های سامی و روایت‌های اسطوره‌ای ملل مختلف، تلاش کرده است تا ریشه‌ها و تحولات مفهومی طوفان، مرگ، رستاخیز، باروری و نقش ایزدان گیاهی را در فرهنگ‌های مختلف واکاوی کند. ساختار کتاب بر اساس فصل‌هایی با عنوان «فرگرد» تنظیم شده و هر بخش به یکی از جنبه‌های نظری، روایی یا آیینی اسطوره‌ی طوفان اختصاص یافته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان رودان

کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان‌رودان با قلم فاطمه اکبری، پژوهشی میان‌رشته‌ای در حوزه‌ی اسطوره‌شناسی، تاریخ ادیان و مطالعات فرهنگی است. این کتاب با الهام از ساختار متون زرتشتی، فصل‌های خود را «فرگرد» نامیده و در هر فرگرد به یکی از ابعاد اسطوره‌ی طوفان و پیوند آن با آیین‌ها و نمادهای باستانی می‌پردازد. در آغاز، مبانی نظری اسطوره و آیین و دیدگاه‌های مختلف درباره‌ی تقدم و تأخر این دو مفهوم بررسی شده است. سپس روایت‌های طوفان در اساطیر ایرانی، یونانی، هندی و میان‌رودانی تحلیل و مقایسه شده‌اند. بخش‌هایی از کتاب به نمادهای هم‌پیوند با درخت، ماه، آب، گاو و ستاره اختصاص یافته و نقش آن‌ها در آیین‌های باروری و مرگ و رستاخیز واکاوی شده است. در ادامه، روایت‌های اسطوره‌ی طوفان در ایران و اقوام سامی، ساختار مشترک این روایت‌ها و پیوند آن‌ها با مفاهیم نجات، آزمون و باززایی بررسی شده است. کتاب با تحلیل آیین‌های قربانی و ازدواج مقدس در اسطوره‌ی طوفان و نقش ایزدان گیاهی و الهه‌های باروری به پایان می‌رسد. این اثر با بهره‌گیری از منابع متنوع و رویکرد تطبیقی، تصویری چندلایه از اسطوره‌ی طوفان و جایگاه آن در فرهنگ‌های باستانی ارائه داده است.

خلاصه کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان رودان

کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان‌رودان با تمرکز بر اسطوره‌ی طوفان، به بررسی ریشه‌ها، روایت‌ها و کارکردهای این اسطوره در فرهنگ‌های ایرانی، میان‌رودانی، یونانی و هندی می‌پردازد. نویسنده ابتدا نظریه‌های اسطوره و آیین را مرور کرده و دیدگاه‌های مختلف درباره‌ی تقدم اسطوره یا آیین را شرح داده است. سپس روایت‌های طوفان در اساطیر ملل مختلف، از جمله داستان جمشید در ایران، دوکالیون در یونان و مانو در هند، با جزئیات و مقایسه‌های تطبیقی ارائه شده‌اند. در این روایت‌ها، طوفان اغلب به عنوان واکنشی الهی به فساد یا انحطاط انسان‌ها رخ می‌دهد و قهرمانانی با ویژگی‌های خاص، با راهنمایی ایزدان، به ساخت کشتی یا پناهگاهی برای نجات موجودات زنده می‌پردازند. پس از پایان طوفان، زندگی دوباره آغاز می‌شود و مفاهیم مرگ و رستاخیز، باروری و باززایی در قالب آیین‌ها و نمادها بازتاب می‌یابد. کتاب به نقش نمادهایی چون درخت، ماه، گاو و ستاره در اسطوره‌ی طوفان و آیین‌های مرتبط با آن می‌پردازد و پیوند این نمادها با ایزدان گیاهی و الهه‌های باروری را تحلیل می‌کند. در بخش‌هایی از کتاب، آیین‌های قربانی و ازدواج مقدس به عنوان بخش جدایی‌ناپذیر اسطوره‌ی طوفان معرفی شده‌اند و نقش آن‌ها در تضمین تداوم زندگی و باززایی طبیعت بررسی شده است. نویسنده با استناد به متون اوستایی، پهلوی و اسطوره‌های میان‌رودانی، نشان داده است که اسطوره‌ی طوفان نه‌تنها روایتی درباره‌ی ویرانی و نجات، بلکه الگویی برای فهم چرخه‌های طبیعی، اجتماعی و معنوی در فرهنگ‌های باستانی است.

چرا باید کتاب طوفان، اسطوره، آیین، از ایران تا میان رودان را بخوانیم؟

این کتاب با رویکردی تطبیقی و تحلیلی، امکان شناخت عمیق‌تری از ریشه‌های اسطوره‌ای و آیینی فرهنگ ایرانی و میان‌رودانی را فراهم کرده است. ساختار منظم و فصل‌بندی موضوعی، مطالعه‌ی آن را برای علاقه‌مندان به اسطوره‌شناسی، تاریخ ادیان و مطالعات فرهنگی آسان‌تر کرده است. نویسنده با بهره‌گیری از منابع کهن و تحلیل روایت‌های متنوع، توانسته است پیوندهای پنهان میان اسطوره‌ی طوفان، نمادهای طبیعت و آیین‌های باستانی را آشکار کند. این اثر نه‌تنها برای پژوهشگران، بلکه برای کسانی که به دنبال فهم عمیق‌تر از مفاهیم مرگ، رستاخیز، باروری و باززایی در فرهنگ‌های مختلف هستند، ارزشمند است. همچنین، کتاب با بررسی تطبیقی روایت‌های اسطوره‌ای، امکان مقایسه‌ی فرهنگ‌ها و کشف اشتراکات و تفاوت‌های آن‌ها را فراهم آورده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌های اسطوره‌شناسی، ادبیات، تاریخ ادیان و مطالعات فرهنگی پیشنهاد می‌شود. همچنین به علاقه‌مندان به روایت‌های اسطوره‌ای، نمادشناسی و کسانی که دغدغه‌ی شناخت ریشه‌های آیین‌ها و باورهای باستانی را دارند، توصیه می‌شود.