کتاب سوبژکتیویته

کتاب سوبژکتیویته (اندیشه‌هایی درباره خویش‌تن از زیگموند فروید تا دانا هاراوی) نوشته نیک منسفیلد و با ترجمه حیدر معافی، اثری پژوهشی در حوزه نظریه فرهنگی و فلسفه مدرن است که به بررسی تحولات و چالش‌های مفهوم «سوبژه» یا «خود» در اندیشه غربی می‌پردازد. این کتاب با رویکردی انتقادی و تبارشناختی، مسیرهای مختلفی را که اندیشه غربی در مواجهه با سوبژه پیموده، از دکارت و کانت تا فروید، لکان، فوکو و هاراوی، بررسی می‌کند. نشر پرتو خرد آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سوبژکتیویته

کتاب سوبژکتیویته با تمرکز بر مفهوم «خود» یا «سوبژه»، یکی از بنیادی‌ترین مفاهیم در تاریخ فلسفه، زبان‌شناسی و نظریه انتقادی را واکاوی می‌کند. نیک منسفیلد در این کتاب، با نگاهی بینارشته‌ای و انتقادی، تحولات نظری سوبژه را از دوران دکارت تا نظریه‌های پساانسان‌گرایانه معاصر دنبال کرده است. ساختار کتاب به گونه‌ای است که ابتدا به ریشه‌های فلسفی سوبژکتیویته در سنت غربی می‌پردازد و سپس با ورود به حوزه روان‌کاوی، زبان‌شناسی، فمینیسم، پساساختارگرایی و پست‌مدرنیسم، مسیرهای متنوعی را که این مفهوم طی کرده، بررسی می‌کند. نویسنده تلاش کرده است تا نشان دهد چگونه سوبژه از یک اصل متافیزیکی به پدیده‌ای فرهنگی، سیاسی، روانی و زبانی بدل شده و چگونه نظریه‌های مختلف، هریک از چشم‌اندازی خاص، به بازخوانی این مفهوم پرداخته‌اند. کتاب سوبژکتیویته نه‌تنها گزارشی تاریخی از تحولات مفهومی سوبژه ارائه می‌دهد، بلکه به‌مثابه مداخله‌ای نظری در مباحث فلسفه ذهن، روان‌کاوی و نظریه فرهنگی عمل می‌کند و امکان تطبیق این مفاهیم با سنت‌های فلسفه اسلامی و ایرانی را نیز بررسی کرده است.

خلاصه کتاب سوبژکتیویته

کتاب سوبژکتیویته با طرح پرسش‌هایی بنیادین درباره ماهیت «خود» و تجربه زیسته انسان، به بررسی تاریخی و انتقادی مفهوم سوبژه می‌پردازد. نویسنده ابتدا با مرور اندیشه‌های دکارت، کانت و هگل، نشان می‌دهد که چگونه سوبژه از یک اصل متافیزیکی به ساختاری معرفتی و سپس به فرآیندی تاریخی و اجتماعی تبدیل شده است. در ادامه، با ورود به روان‌کاوی فروید و لکان، سوبژه به‌عنوان موجودی شکاف‌خورده و زبان‌مند معرفی می‌شود که دیگر وحدت‌مند و شفاف نیست، بلکه درگیر کشمکش‌های درونی و ساختارهای زبانی و اجتماعی است. در بخش‌های بعدی، کتاب به تحلیل رویکردهای گفتمانی و واسازانه فوکو و دریدا می‌پردازد که سوبژه را نه‌تنها محصول زبان، بلکه محصول قدرت، نهاد و ساختارهای گفتمانی می‌دانند. این نگاه، سوبژه را به پدیده‌ای تاریخی، سیاسی و نهادی تبدیل می‌کند که همواره در فرآیند بازتعریف و گسست قرار دارد. در نهایت، با ورود به حوزه فناوری و پساانسان‌گرایی، اندیشه‌های دانا هاراوی درباره سوبژه سایبورگی و مرزهای جدید هویت انسانی بررسی می‌شود. کتاب سوبژکتیویته با رویکردی تبارشناسانه، نشان می‌دهد که نظریه‌های مختلف درباره سوبژه، هر یک جنبه‌ای از تجربه انسانی را بازنمایی می‌کنند و هیچ‌کدام قادر به ارائه مدلی نهایی و قطعی از «خود» نیستند. نویسنده تأکید کرده است که اهمیت این مباحث نه در رسیدن به حقیقتی نهایی، بلکه در فهم چرایی اهمیت یافتن مسئله سوبژکتیویته در فرهنگ معاصر است.

چرا باید کتاب سوبژکتیویته را بخوانیم؟

کتاب سوبژکتیویته با ارائه تصویری جامع از تحولات نظری مفهوم «خود»، فرصتی برای آشنایی با مهم‌ترین جریان‌های فکری معاصر در حوزه فلسفه، روان‌کاوی و مطالعات فرهنگی فراهم می‌کند. این کتاب با رویکردی انتقادی و بینارشته‌ای، امکان مقایسه و تطبیق نظریه‌های غربی با سنت‌های فلسفی ایرانی را نیز فراهم آورده است. خواننده با مطالعه این اثر، نه‌تنها با تاریخچه و چالش‌های نظری سوبژه آشنا می‌شود، بلکه می‌تواند به درک عمیق‌تری از جایگاه خود در جهان معاصر و نسبت میان فردیت، جامعه، قدرت و فناوری دست یابد. همچنین، کتاب سوبژکتیویته به‌عنوان منبعی آموزشی و پژوهشی برای دانشجویان و علاقه‌مندان به فلسفه ذهن، روان‌شناسی، مطالعات فرهنگی و نظریه انتقادی قابل استفاده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب سوبژکتیویته به دانشجویان و پژوهشگران فلسفه، روان‌شناسی، مطالعات فرهنگی، علوم اجتماعی و هنر پیشنهاد می‌شود. همچنین به کسانی که دغدغه فهم هویت، فردیت، قدرت، جنسیت و تأثیر فناوری بر تجربه انسانی دارند، توصیه می‌شود.