کتاب داستان های فکری زیرخاکی

کتاب داستان‌های فکری زیرخاکی (ویژه فلسفه برای کودکان و نجوانان)، زیر نظر الناز معتمدی و با همکاری زهرا حمیدی مقدم، گردآوری شده است و نشر ترنگ آن را منتشر کرده است. این کتاب مجموعه‌ای از پانزده داستان کوتاه است که با هدف تقویت تفکر فلسفی و مهارت‌های فکری برای کودکان و نوجوانان نوشته شده‌اند. داستان‌ها با راهنما و همچنین سی بازی و فعالیت خلاقانه همراه شده‌اند تا فرایند یادگیری و مشارکت را برای گروه سنی ۷ تا ۱۵ سال جذاب‌تر کنند. بخش عمده‌ای از کتاب به شخصیت‌هایی مانند کرمان (کرم خاکی کنجکاو) و کامران (پسر نوجوان ماجراجو) اختصاص یافته و هر داستان با رویکردی خلاقانه، کودکان را به پرسشگری، استدلال و گفت‌وگو دعوت می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب داستان های فکری زیرخاکی

کتاب داستان‌های فکری زیرخاکی، اثر گردآوری‌شده زیر نظر الناز معتمدی و با همکاری زهرا حمیدی مقدم، مجموعه‌ای برای آشنایی کودکان و نوجوانان با فلسفه و پرورش مهارت‌های فکری است. این اثر با استفاده از داستان‌های کوتاه و موقعیت‌های روزمره، کودکان را با پرسش‌هایی درباره هویت، دوستی، مسئولیت، حقیقت، تجربه و پذیرش تفاوت‌ها روبه‌رو می‌کند و فرصت می‌دهد درباره این موضوعات فکر کنند و با دیگران به گفت‌وگو بنشینند.

ساختار کتاب داستان‌های فکری زیرخاکی بر پایه‌ی پانزده داستان کوتاه شکل گرفته است. داستان‌ها در دو بخش اصلی، ماجراهای کرمان، کرم خاکی کنجکاو، و کامران، نوجوانی ماجراجو، روایت می‌شوند. در کنار هر داستان راهنمایی برای گفت‌وگو و مجموعه‌ای از بازی‌ها و فعالیت‌های خلاقانه قرار گرفته تا مربیان و تسهیلگران بتوانند از محتوای کتاب در حلقه‌های کندوکاو و فعالیت‌های گروهی استفاده کنند. این مجموعه برای گروه سنی ۷ تا ۱۵ سال طراحی شده و می‌تواند در محیط خانه، مدرسه یا جلسات آموزشی مورد استفاده قرار گیرد.

الناز معتمدی و زهرا حمیدی مقدم در این مجموعه از تجربه‌های کارگاهی و فعالیت‌های جمعی در حوزه‌ی فلسفه برای کودکان بهره گرفته‌اند. در این شیوه، مفاهیم فلسفی به‌صورت مستقیم و آموزشی ارائه نمی‌شوند؛ بلکه داستان، موقعیتی را پیش روی کودک قرار می‌دهد که او را به پرسیدن، دلیل آوردن، شنیدن دیدگاه دیگران و شکل‌دادن به نظر خودش وامی‌دارد. داستان‌های کامران نیز در بخش‌هایی با اطلاعات تاریخی تکمیل شده‌اند تا مخاطب پس از خواندن ماجرا، برای پیدا کردن اطلاعات بیشتر به تحقیق و جست‌وجو ترغیب شود.

خلاصه کتاب داستان های فکری زیرخاکی

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از برخی داستان‌ها را فاش می‌کند!

کتاب در دو بخش داستان‌های کرمان و داستان‌های کامران پیش می‌رود. کرمان، کرم خاکی ده‌ساله‌ای است که همراه خانواده‌اش زیر خاک باغچه زندگی می‌کند. کنجکاوی و پرسشگری او باعث می‌شود اتفاق‌های معمولی زندگی به موضوعی برای فکرکردن تبدیل شوند. او در ماجراهای مختلف با مسائلی مانند هویت، درد، دوستی، صداقت، تجربه‌کردن، مسئولیت‌پذیری، مالکیت و همزیستی روبه‌رو می‌شود؛ از تلاش برای شبیه‌شدن به مار گرفته تا رفتن به مدرسه، اسباب‌کشی و آشنایی با همسایه‌ای تازه به نام ویلی. در یکی از داستان‌ها نیز کرمان با احساسات منفی و رفتار پرخاشگرانه‌ی خود مواجه می‌شود و مسئله‌ی مسئولیت در برابر رفتار و انتخاب‌های شخصی مطرح می‌شود.

در بخش دوم، ماجراهای کامران، نوجوان دوازده‌ساله‌ای که با مادربزرگش زندگی می‌کند، روایت می‌شود. پیدا کردن یک جعبه‌ی اسرارآمیز در باغچه، او را با پنج بلیت سفر در زمان روبه‌رو می‌کند و هر بلیت آغاز یک ماجرای تازه است. کامران در این سفرها با موقعیت‌ها و شخصیت‌هایی از دوره‌ها و مکان‌های مختلف مواجه می‌شود؛ برای نمونه، یکی از سفرهای او به جنوبگان و آشنایی با کاشفان و جانوران قطبی مربوط است. توضیحات تاریخی کوتاهی که در کنار این داستان‌ها آمده، زمینه‌ای برای تحقیق بیشتر فراهم می‌کند. در مجموع، ماجراهای دو شخصیت اصلی کتاب، داستان را به بستری برای طرح پرسش و گفت‌وگو درباره مفاهیم فکری و فلسفی تبدیل می‌کنند.

چرا باید کتاب داستان های فکری زیرخاکی را بخوانیم؟

دلایل خواندن این کتاب را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• داستان‌ها کودکان را با پرسش‌های فکری درگیر می‌کنند و به آن‌ها فرصت می‌دهند پیش از رسیدن به پاسخ، درباره یک مسئله فکر کنند.
• حضور راهنما در کنار داستان‌ها، استفاده از مطالب را برای مربیان و تسهیلگران در جلسات گفت‌وگو و حلقه‌های کندوکاو آسان‌تر می‌کند.
• بازی‌ها و فعالیت‌های خلاقانه، محتوای فکری کتاب را از حالت صرفاً خواندنی خارج می‌کنند و امکان مشارکت بیشتر کودکان را فراهم می‌سازند.
• شخصیت‌هایی مانند کرمان و کامران، مفاهیم انتزاعی را در قالب موقعیت‌هایی ملموس و داستانی پیش روی مخاطب قرار می‌دهند.
• داستان‌های تاریخی کامران می‌توانند انگیزه‌ای برای جست‌وجوی اطلاعات بیشتر و آشنایی با موضوعات تاریخی و علمی ایجاد کنند.

خواندن کتاب داستان های فکری زیرخاکی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کودکان و نوجوانان ۷ تا ۱۵ سال که به داستان‌های ماجراجویانه و پرسش‌های فکری علاقه دارند.
• والدینی که به دنبال داستان‌هایی برای تقویت گفت‌وگو و پرسشگری در کنار فرزندانشان هستند.
• مربیان و معلمانی که با آموزش فلسفه برای کودکان یا فعالیت‌های گفت‌وگومحور کار می‌کنند.
• تسهیلگران حلقه‌های کندوکاو که به داستان، پرسش و فعالیت گروهی برای پیشبرد بحث نیاز دارند.
• کودکانی که به موضوعات تاریخی و کشف اطلاعات تازه علاقه‌مندند و از جست‌وجو و تحقیق درباره موضوعات داستانی لذت می‌برند.
• مراکز آموزشی و فرهنگی که برای گروه سنی کودک و نوجوان به محتوای ترکیبی داستان، بازی و فعالیت فکری نیاز دارند.