کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی

کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی نوشتهٔ ویلهلم دیلتای و ترجمهٔ منوچهر صانعی دره بیدی است. گروه انتشاراتی ققنوس این رسالهٔ فلسفی را منتشر کرده است.

درباره کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی

مقصود ویلهلم دیلتای در کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی از جهان تاریخی، جهانی است که از طریق افعال انسان، درکنار جهان طبیعت (یا جهان طبیعی) شکل می‌گیرد. عناصر جهان تاریخی یا مواد تشکیل‌دهندهٔ تاریخ به عقیدهٔ او مجموعه افعال انسان‌ها است که بیان دیگر می‌توان نام «فرهنگ» را بر آن گداشت. پس تعبیراتی چون فرهنگ یا جهان تاریخی در مقابل طبیعت قرار دارد و معیار تمایز این دو جهان از یکدیگر چیزی نیست جز ارادهٔ انسان. به این ترتیب که هر رویدادی که قائم به اراده انسان باشد (یعنی مجموعه افعال بشری) و در واقع مشروط به آن باشد (رفتارهای هنری، دینی، علمی، سیاسی، اقتصادی و...) جزئی از جهان تاریخی یا فرهنگی است و هر رویدادی که مستقل از اراده انسان باشد (کل حوادث طبیعی) جزئی از جهان طبیعی است.

ویلهلم دیلتای این اثر را در چهار بخش نگاشته است که عنوان آن‌ها عبارت است از «پژوهش‌هایی در بنیان‌گذاری علوم انسانی»، «تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی»، «طرح استمرار تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی» و «طرح استمرار تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی».

خواندن کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران فلسفه و علاقه‌مندان به آثار ویلهلم دیلتای پیشنهاد می‌کنیم.

درباره ویلهلم دیلتای

ویلهلم دیلتای در ۱۹ نوامبر ۱۸۳۳ به دنیا آمد و در یک اکتبر ۱۹۱۱ درگذشت. او مورخ، جامعه‌شناس، روان‌شناس و فیلسوفی آلمانی است که همراه با «ماکس وبر» از بنیان‌گذاران جامعه‌شناسی تفهمی به شمار می‌رود. ویلهلم دیلتای از جمله اندیشمندانی است که آثارش به زبان انگلیسی قدری دیر ترجمه شد. آثار این فیلسوف در سال ۱۹۸۹ به زبان انگلیسی برگردانده شدند. «به فهم درآوردن جهان انسانی» یکی از کتاب‌های اوست.

بخشی از کتاب تشکل جهان تاریخی در علوم انسانی

«(۲۰۰) در شرح حال خودنوشت با عالی‌ترین و آموزنده‌ترین صورت فهم زندگیمواجه می‌شویم. در این‌جا یک سیر زندگی به عنوان پدیده‌ای خارجی خودنمایی می‌کند که فهم سعی می‌کند از آن چیزی را کشف کند که آن را درمحیطی خاص تولید کرده است. شخصی که آن را می‌فهمد در عین حال کسیاست که آن را پدید آورده است. این امر منجر به صمیمیت و عمق خاصی درفهم می‌شود. همان کسی که در تدارک انسجام کلی داستان زندگی خویشاست، قبلاً یک شبکه زیستی بر اساس دیدگاه‌های گوناگون به وجود آوردهاست، یعنی در طرقی که ارزش‌های زندگی‌اش را احساس کرده، غایات آن رابه تحقق رسانده، و یک طرح زندگی ریخته است یا به نحو تکوینی هنگامیکه به گذشته خود می‌نگرد یا با توجه به آینده هنگامی که به یک خیر اعلی درپیش رو نظر می‌کند. این روش‌های گوناگون تولید یک شبکه زندگی اکنونباید به عنوان یک تاریخ زندگی فصل‌بندی شود. حافظه این شخص، آنلحظات زندگی را برجسته کرده و مورد تأکید قرار داده است که به عنوانلحظاتی مهم تجربه شده‌اند؛ بقیه لحظات به فراموشی سپرده شده‌اند. خطاهای موقت در مورد معنای زندگی او را آینده تصحیح می‌کند. به اینترتیب کارهای اولیه مربوط به درک و تشریح یک شبکه تاریخی را پیشاپیش تاحدودی خود زندگی انجام می‌دهد. اجزای این شبکه را می‌توان در مفاهیمتجربه زیسته یافت که در آن‌ها حوادث حال و گذشته به واسطه معنیمشترکی جمع می‌شوند. در میان این تجربه‌های زیسته، آن‌هایی که ارزشخاصی دارند، هم فی‌نفسه و هم برای شبکه حیاتی (شبکه زندگی) کلی، درخاطر مانده‌اند و از جریان بی‌پایان حوادث فراموش‌شده برکشیده شده‌اند. انسجامی در خود زندگی شکل می‌گیرد، گرچه از دیدگاه‌های گوناگون و باتغییرات مدام. کار روایت تاریخی را تا حدودی خود زندگی انجام می‌دهد. تجربه‌های زیسته اجزای آن را فراهم می‌آورند؛ از کثرت بی‌انتهای آن‌ها گزیده‌ای از آنچه در خورِ روایت است مهیا شده است. و بین این اجزاارتباطی دیده می‌شود که یقیناً نه روگرفتی ساده از گذران واقعی زندگی در آنهمه سال است و نه قرار بوده است که چنین باشد، بلکه، چون پای فهم درک ار است، این ارتباط مبین آن چیزی است که یک زندگی فردی در باره به همپیوستگی خودش می‌شناسد.»