بریده‌هایی از کتاب فراسوی نیک و بد

حافظه‌ام می‌گوید: «من این کار را کرده ام.» امّا غرور- ام می‌گوید: «من نمی‌توانم چنین کاری کرده‌باشم!» - و محکم می‌ایستد. سرانجام، حافظه جا می‌زند.

«در عشقِ حقیقی روح است که تن را در آغوش می‌گیرد.»

آدمی هرگز با کسی که از خود خُردتر می‌شمارد نفرت نمی‌ورزد، بل با کسی که با خود برابر یا از خود برتر شمارد.

چیزی به نام پدیدۀ اخلاقی در کار نیست. آنچه هست تفسیرِ اخلاقیِ پدیده‌ها ست.

«گرهِ به- دست- ناگشوده را به دندان واگذار!»

آن که با هیولاها دست- و- پنجه نرم می‌کند باید بپاید که خود در این میانه هیولا نشود.

بردگانِ خوش‌زبان و پُرنویسِ ذوقِ عوام‌پرست و «ایده‌هایِ مدرنِ» آن؛

شیطان، یعنی همان دیرینه‌ترین دوستارِ معرفت.

«آنچه تکان‌ام داد دروغ‌گفتن‌ات نبود. این بود که دیگر تو را باور ندارم.»

«از او خوش‌ام نمی‌آید.» - چرا؟ «زیرا هم‌تراز- اش نیستم.» - هرگز آیا بشری چنین پاسخی داده است؟

اخلاق‌ها نیز چیزی جز زبانِ اشاراتِ عاطفه‌ها نیستند.

«و در بابِ عشق چه؟» - مگر نگفته اند که کاری را که از سرِ عشق کنند می‌باید «بری از خودخواهی» باشد؟ وای از شما ابلهان!

«آنچه یکی را سزاوار است دیگری را نیز سزا ست.»

مردِ جنگی در روزگارِ صلح به جانِ خود می‌افتد.

«همانا من ام اخلاق و جز من اخلاقی دیگر در کار نیست!»

خوشا فراموشکاران، که کارِ حماقت‌هایِ خود را نیز «تمام» می‌کنند.

هیچ کس را میازار، بل تا آن جا که می‌توانی همه را یاری کن

«رهایی از شرِّ همۀ خداوندگاران!» - این است آن چیزی که غریزۀ غوغامَردان این جا نیز می‌طلبد. علم، که دیرزمانی «کنیزِ»

آنچه با موسیقیِ وجدانِ ما و رقص در جانِ ما نمی‌خواند، همانا نوحه‌خوانی ست و روضه‌خوانی و سر- به-  زیری.

«و در بابِ عشق چه؟» - مگر نگفته اند که کاری را که از سرِ عشق کنند می‌باید «بری از خودخواهی» باشد؟ وای از شما ابلهان!

اصلِ اساسی، «چه در آسمان چه بر رویِ زمین»، آن است که باید دیری در یک جهت فرمان بُرد تا آن که با گذشتِ زمان همواره چیزی پدید آید که زندگی بر رویِ زمین به خاطرِ آن بیرزَد.

(فرو تا به حیوان، فرا تا «خدا» - زیاده‌روی در «دل‌سوزی برایِ خدا» از ویژگی‌های روزگارِ دموکراتیک است)؛

خود- بزرگ- شماری و خویشتن- افزاریِ دانشمندانه اکنون همه جا در اوجِ شکوفایی و در خرّم‌ترین بهارِ خویش است. البتّه مراد از این سخن این نیست که در این مورد نیز خودستایی خوش‌آیند است.

حکم‌پرهیزیِ ترسویانه و دستور کفِّ نفس؛ فلسفه‌ای که پای از آستانه فراتر نمی‌نهد و با رنج- و- زحمت حقِّ ورودِ خویش را انکار می‌کند - یعنی، فلسفه در آخرین نفس‌هایِ خویش، در پایانِ کار، در حالِ جان کندن، که وجود- اش مایۀ دل‌سوزی ست. چنین فلسفه‌ای چه گونه - خداوندگاری تواند کرد!

آیا این مسألۀ «ارزشِ حقیقت» بود که در برابرِ ما گام نهاد و یا این ما بودیم که در برابرِ آن گام نهادیم؟

باید دل‌اش را داشت. مرد باید برایِ آن ترس نیاموخته باشد . . .

بیش‌ترین اندیشه‌هایِ آگاهانۀ یک فیلسوف را غریزه‌هایِ او نهانی هدایت می‌کنند و به راه‌هایِ خاص می‌کشانند. همچنین، در پسِ تمامیِ منطق و حکومتِ مطلقِ ظاهریِ آن بر جنبش ( اندیشه) ارزشگذاری‌ها ایستاده است، و یا، روشن‌تر بگویم، نیازهایِ فیزیولوژیک برایِ نگه‌داشتِ نوعی خاص از زندگی. برایِ مثال، این که معیّن ارزشی بیش از نامعیّن دارد و نمود ارزشی کمتر از «حقیٖقت»، چنین ارزشگذاری‌ها با همه اهمیّتی که از جهتِ سامان‌بخشی ( جهان) برایِ ما دارند، چه بسا جز ارزیابی‌هایی ظاهربینانه نباشند؛ یعنی نوعی بلاهت که برای نگه‌داشتِ باشندگانی چون ما لازم است. البته به شرطِ آن که انسان یکسره «سنجۀ چیزها» نباشد . . .