کتاب امتی در پی سعادت

کتاب امتی در پی سعادت نوشته فرهاد بیانی، بنیادگرایی اسلامی را از منظر جامعه‌شناسی و باتوجه‌به زندگی دینی و اجتماعی در مناطق کردنشین ایران بررسی می‌کند. پرسش محوری این کتاب، نسبت میان باورهای بنیادگرایانه، تجربه‌های شخصی و شیوه‌ی زیستن است؛ نسبتی که صرفاً با بررسی فعالیت‌های سیاسی یا خشونت‌آمیز روشن نمی‌شود. نویسنده باتکیه‌بر پژوهش میدانی، زمینه‌های گرایش برخی کردهای اهل‌سنت به این خوانش از دین را تحلیل کرده است. انتشارات دانشگاه باقرالعلوم این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب امتی در پی سعادت

کتاب امتی در پی سعادت پژوهشی درباره‌ی ماهیت بنیادگرایی اسلامی و زمینه‌های اجتماعی گسترش این پدیده است. فرهاد بیانی موضوع را در بستر مناطق کردنشین و سنی‌مذهب ایران دنبال کرده است. نویسنده میان اسلام‌گرایی، سنت‌گرایی و بنیادگرایی تمایز می‌گذارد تا تفاوت گرایش‌های دینی زیر یک عنوان کلی پنهان نماند. مسئله‌ی اصلی، شناخت نوعی تلقی از دین است که احکام و تعالیم دینی را مستقل از دگرگونی‌های اجتماعی و اقتضاهای مکانی و زمانی می‌فهمد. پژوهش، علاوه‌بر مرور دیدگاه‌های نظری، از مصاحبه‌های میدانی بهره می‌گیرد تا پیوند اعتقاد با پوشش، مناسک، تربیت، مصرف فرهنگی و تعاملات اجتماعی روشن شود. چنین تمرکزی، زندگی روزمره را در کنار سیاست به موضوع مطالعه تبدیل می‌کند. نویسنده وجوه سیاسی و مخاطرات افراط‌گرایی را کنار نمی‌گذارد، اما همه‌ی صورت‌های بنیادگرایی را نیز به کنش خشونت‌آمیز تقلیل نمی‌دهد.
کتاب امتی در پی سعادت در شش فصل تنظیم شده است. فصل نخست به طرح مسئله و تدقیق مفاهیم اختصاص دارد. فصل دوم، اسلام‌گرایی در کردستان ایران؛ زمینه‌های تاریخی، نقش جنبش‌های اسلام‌گرا در عراق، اخوان‌المسلمین مصر و فضای پس از انقلاب اسلامی ایران را بررسی می‌کند. مکتب قرآن نیز در همین بستر معرفی می‌شود. فصل سوم با عنوان ملاحظه‌های نظری و تجربی، تفسیرهای مختلف از بنیادگرایی، از واکنش به مدرنیته تا هویت‌خواهی و اعتراض اجتماعی را مرور کرده است. فصل چهارم، بنیادگرایی اسلامی به‌مثابه سبک زندگی، محل بررسی یافته‌های مصاحبه‌هاست. فصل پنجم به دلایل و عوامل گرایش افراد اختصاص دارد و فصل ششم یافته‌ها را در نسبت با نظریه‌ها ارزیابی می‌کند. پیوست روش‌شناختی نیز مباحثی مانند محیط تحقیق، مشارکت‌کنندگان، گردآوری داده‌ها، نمونه‌گیری و تحلیل داده‌ها را در بر می‌گیرد. این ترتیب، حرکت بحث از تعریف و تاریخ به مشاهده‌ی میدانی و تبیین اجتماعی را نشان می‌دهد.

خلاصه کتاب امتی در پی سعادت

کتاب امتی در پی سعادت بر این ایده استوار است که بنیادگرایی اسلامی برای برخی افراد، شیوه‌ای برای سامان‌دادن به زندگی و معنابخشیدن به جهان است. باور دینی در این وضعیت، به مناسک محدود نمی‌ماند و بر روابط اجتماعی، انتخاب‌های فرهنگی، مناسبات اقتصادی و منش سیاسی اثر می‌گذارد. نویسنده برای توضیح گرایش به چنین خوانشی، مجموعه‌ای از زمینه‌ها را بررسی کرده است: تلقی حداکثری از دین، بحران معنا، فهم غیرتاریخی از اسلام، تجربه‌های شخصی و خانوادگی و ضعف روحانیت سنتی. بحث اصلی، ضرورت شناخت این زمینه‌ها در ارتباط با یکدیگر است. پژوهش همچنین میان پذیرش باورهای بنیادگرایانه و اقدام خشونت‌آمیز فاصله می‌گذارد؛ هرچند امکان پیوند برخی گرایش‌ها با افراط‌گرایی را نادیده نمی‌گیرد.

چرا باید کتاب امتی در پی سعادت را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب امتی در پی سعادت را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• تمایز میان بنیادگرایی، اسلام‌گرایی و سنت‌گرایی، به روشن‌شدن مرزهای بحث کمک می‌کند.
• مصاحبه‌های میدانی، پیوند باورهای دینی با انتخاب‌های زندگی روزمره را نشان می‌دهند.
• بررسی زمینه‌های تاریخی منطقه، شناخت جریان‌های دینی کردستان ایران را گسترش می‌دهد.
• بحث سبک زندگی، امکان بررسی بنیادگرایی فراتر از فعالیت سیاسی را فراهم می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب امتی در پی سعادت به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگران جامعه‌شناسی دین و مطالعات اجتماعی دین.
• علاقه‌مندان به شناخت جریان‌های اسلام‌گرا در کردستان ایران.
• خوانندگانی که دغدغه‌ی فهم زمینه‌های اجتماعی بنیادگرایی و افراط‌گرایی دینی را دارند.