کتاب تکنیک های مشاوره

کتاب تکنیک های مشاوره نوشته برادلی تی. ارفورد و ترجمه مهدی عبدلی، مجموعه‌ای آموزشی در حوزه‌ی مشاوره است که انتشارات ابن سینا آن را منتشر کرده است. محور اصلی این کتاب معرفی ۴۰ تکنیک ضروری است که از رویکردهای مختلف مشاوره گرد آمده‌اند و هر یک با توضیح خاستگاه، شیوه‌ی اجرا، نمونه و ارزیابی سودمندی بررسی می‌شوند. تأکید اثر بر این است که رابطه‌ی مشاوره به‌تنهایی کافی نیست و مشاور برای پیشبرد فرایند به ابزارهای دقیق هم نیاز دارد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تکنیک های مشاوره

کتاب تکنیک های مشاوره نوشته برادلی تی. ارفورد به یکی از مسئله‌های مهم در کار مشاوره می‌پردازد: این‌که مشاور در موقعیت‌های واقعی، فراتر از دانستن نظریه‌ها، دقیقاً چه کارهایی می‌تواند انجام دهد. متن از همان ابتدا روشن می‌کند که مشاوره فقط همدلی و گفت‌وگو نیست و در کنار رابطه‌ی حرفه‌ای، به مهارت‌های فنی هم نیاز دارد. به همین دلیل، اثر حاضر تکنیک‌ها را نه به‌صورت فهرستی خشک، بلکه در پیوند با هدف‌گذاری، سنجش پیشرفت مراجع و انتخاب مداخله‌ی مناسب مطرح می‌کند. در بخش‌های آغازین، بحث دستاوردهای عینی مشاوره، تفاوت هدف کلی و هدف قابل سنجش و اهمیت توافق زودهنگام بر مسیر کار، جای مهمی دارد.
کتاب تکنیک های مشاوره از نظر ساختار، ۴۰ تکنیک را در چند بخش اصلی دسته‌بندی کرده است؛ از رویکردهای کوتاه‌مدت متمرکز بر چاره‌جویی گرفته تا رویکردهای آدلری، روان‌پویشی، گشتالت، ذهن‌آگاهی، انسان‌گرایانه، شناختی‌رفتاری، یادگیری اجتماعی و روش‌های رفتاری. در هر فصل معمولاً با خاستگاه تکنیک، شیوه‌ی به‌کارگیری، تنوع‌های رایج، نمونه‌ای از کاربرد و سپس ارزیابی سودمندی آن روبه‌رو هستیم. از میان تکنیک‌های مطرح‌شده می‌توان به پیمایش، گفت‌وگوی عاری از مشکل، صندلی خالی، خودافشاگری، مواجهه‌سازی، مصاحبه انگیزشی، بازسازی شناختی، کتاب‌درمانی، یادداشت‌نگاری، حساسیت‌زدایی نظام‌مند، نقش‌بازی‌کردن، قرارداد رفتاری و خاموش‌سازی اشاره کرد.
یکی از نکته‌های مهم در کتاب تکنیک های مشاوره توجه مداوم به بافت فرهنگی مراجع است. نویسنده بارها یادآوری می‌کند که هیچ تکنیکی جدا از جهان‌بینی، تجربه‌ی زیسته و شرایط فردی مراجع معنا پیدا نمی‌کند. به همین دلیل، در کنار معرفی هر روش، به کاربردهای چندفرهنگی و محدودیت‌های احتمالی آن هم پرداخته شده است. نمونه‌های گفت‌وگو و رونوشت‌های جلسات نیز کمک می‌کنند که تکنیک‌ها از حالت انتزاعی بیرون بیایند و به‌صورت موقعیت‌های ملموس دیده شوند. حاصل کار، متنی است که هم به انتخاب تکنیک فکر می‌کند و هم به این پرسش که هر تکنیک در چه شرایطی واقعاً به پیشبرد فرایند مشاوره کمک می‌کند.

خلاصه کتاب تکنیک های مشاوره

کتاب تکنیک های مشاوره بر این ایده استوار است که مشاور برای هدایت مؤثر فرایند درمان، به مجموعه‌ای از فنون مشخص و سنجیده نیاز دارد. نویسنده ابتدا از ضرورت تعیین اهداف قابل سنجش و دستاوردهای عینی در مشاوره حرف می‌زند و بعد نشان می‌دهد که هر تکنیک چگونه می‌تواند در مسیر رسیدن به آن اهداف به کار گرفته شود. کتاب تکنیک‌هایی را از رویکردهای مختلف کنار هم می‌آورد؛ از روش‌های متمرکز بر چاره‌جویی و تکنیک‌های شناختی‌رفتاری تا مداخلات رفتاری و بین‌فردی. در سراسر اثر، مثال‌های کاربردی، شیوه‌ی اجرا، تنوع هر تکنیک و ارزیابی سودمندی آن آمده است تا روشن شود انتخاب هر مداخله باید متناسب با مسئله، شرایط مراجع و زمینه‌ی فرهنگی او باشد.

چرا باید کتاب تکنیک های مشاوره را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب تکنیک های مشاوره را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب ۴۰ تکنیک مشخص را از رویکردهای مختلف در یک مجموعه گرد آورده است.
• خواننده با شیوه‌ی اجرای هر تکنیک آشنا می‌شود، نه فقط با تعریف نظری آن.
• نمونه‌های گفت‌وگو و موقعیت‌های مشاوره‌ای، کاربرد هر روش را ملموس‌تر می‌کنند.
• کتاب میان هدف‌گذاری در مشاوره و انتخاب تکنیک مناسب پیوند برقرار می‌کند.
• بخش‌های مربوط به سودمندی و ارزیابی تکنیک‌ها، به سنجش دقیق‌تر هر مداخله کمک می‌کنند.
• توجه به تفاوت‌های فرهنگی مراجعان، انتخاب تکنیک را از حالت یکسان‌سازی خارج می‌کند.
• این کتاب برای کسانی مناسب است که می‌خواهند از سطح آشنایی کلی با نظریه‌ها عبور کنند و به سطح استفاده‌ی عملی از فنون برسند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب تکنیک های مشاوره به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان مشاوره و روان‌شناسی که می‌خواهند با تکنیک‌های پرکاربرد در جلسه‌های مشاوره آشنا شوند.
• کارورزان و مشاوران تازه‌کار که به دنبال شناخت دقیق‌تر شیوه‌ی اجرای مداخلات مختلف هستند.
• مشاورانی که می‌خواهند میان رویکردهای نظری گوناگون و کاربرد عملی آن‌ها ارتباط روشن‌تری برقرار کنند.
• مخاطبانی که به موضوع هدف‌گذاری، ارزیابی پیشرفت مراجع و انتخاب مداخله‌ی متناسب علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند درباره‌ی کاربرد چندفرهنگی تکنیک‌های مشاوره شناخت بیشتری به دست آورند.