کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم به کوشش انتشارات صهبا (فرهنگی هنری ایمان جهادی) گردآوری و منتشر شده است. این اثر با محوریت سلسله جلسات سال ۱۳۵۲ شمسی مسجد کرامت شکل گرفته است و شرحی بر حدیثی از امام صادق علیه‌السلام درباره‌ی صفات مکارم اخلاقی پیامبر ارائه می‌دهد. محور کتاب فقط تعریف فضیلت‌ها نیست بلکه نشان می‌دهد یقین، قناعت، صبر، شکر و دیگر خصلت‌ها چگونه با زندگی فردی، رفتار اجتماعی و مسیرهای خودسازی پیوند می‌خورند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق مجموعه‌ای است گردآوری‌شده از بیانات سیدعلی حسینی خامنه‌ای که بر محور یک حدیث مشهور از امام صادق علیه‌السلام سامان یافته است؛ حدیثی که چند صفت بنیادین اخلاقی را به‌عنوان مکارم اخلاق برمی‌شمارد. هسته‌ی اصلی اثر از جلساتی می‌آید که در مسجد کرامت مشهد برگزار شده بود؛ جلساتی که مخاطبان آن فقط اهل درس و بحث نبودند و از همین‌رو، مباحث اخلاقی در آن‌ها به‌جای ماندن در سطح تعریف‌های انتزاعی، به زندگی روزمره، تصمیم‌گیری، مقاومت درونی و نسبت انسان با جامعه گره خورده است. گردآورنده برای جبران بخش‌های ضبط‌نشده یا ناقص، از سخنرانی‌ها و شرح‌های دیگر در همان موضوع استفاده کرده است و به همین دلیل کتاب فقط بازنویسی یک سلسله جلسه نیست بلکه صورتی تکمیل‌شده و پیوسته پیدا کرده است.
این کتاب از همان آغاز، اخلاق را امری جدا از ایمان، عمل و مسئولیت نمی‌بیند. در بخش‌های موجود، بحث از یقین و قناعت فقط به معنای یک حالت درونی محدود نمی‌شود بلکه به پیامدهای آن در رفتار، انتخاب، نوع نگاه به دنیا، نسبت با نعمت، شیوه‌ی مصرف، پایداری در راه عقیده و حتی حفظ آرامش در موقعیت‌های دشوار کشیده می‌شود. تکیه‌ی مداوم بر آیات و روایات، فضای کتاب را به‌سمت شرح و تفسیر پیش می‌برد و درعین‌حال، مثال‌ها و توضیح‌ها آن را از حالت صرفاً نقل‌قولی بیرون می‌آورد. این کتاب برای کسانی مناسب است که می‌خواهند اخلاق را نه به‌صورت فهرستی از توصیه‌ها بلکه به‌عنوان بخشی از ساختن شخصیت و جهت‌دادن به زندگی بفهمند. 

خلاصه کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق چند صفت اصلی مکارم اخلاق را بر پایه‌ی یک حدیث محوری کنار هم قرار می‌دهد و نسبت آن‌ها را روشن می‌کند. در این اثر یقین به‌عنوان پایه‌ی حرکت دینی، عمل، پایداری و رضایت به تقدیر الهی بررسی شده و قناعت نیز نه به‌معنای دست‌کشیدن از تلاش، بلکه به‌معنای نگه‌داشتن حد در مصرف و رهاشدن از حرص توضیح داده شده است. کتاب در کنار شرح روایت‌ها، پیوسته نشان می‌دهد که ضعف اخلاقی یک مسئله‌ی شخصی نیست و می‌تواند بر نگاه انسان به دنیا، رابطه‌اش با دیگران و توان او در ایستادگی اثر بگذارد. نتیجه، متنی است که اخلاق را با خودسازی، ایمان و عمل به هم پیوند می‌دهد.

چرا باید کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق را بخوانیم؟

دلایل خواندن این کتاب را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• خواننده با مطالعه‌ی این اثر می‌تواند معنای دقیق‌تر یقین و قناعت را از برداشت‌های سطحی و رایج جدا کند.
• این کتاب نشان می‌دهد فضیلت‌های اخلاقی فقط موضوعی فردی نیستند و در رفتار اجتماعی و تصمیم‌های روزانه هم اثر می‌گذارند.
• استناد پیوسته به آیات و روایات، مسیر بحث را از نقل صرف فراتر می‌برد و به توضیح و تفسیر می‌رساند.
• مطالعه‌ی این کتاب به فهم پیوند میان ایمان، عمل، خودسازی و مهار خواسته‌های نفسانی کمک می‌کند.

خواندن این کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که می‌خواهند از مکارم اخلاق و جایگاه آن در زندگی دینی شناخت دقیق‌تری به‌دست آورند.
• کسانی که درمورد مفاهیمی مثل یقین، قناعت، صبر و شکر پرسش دارند و در جست‌وجوی شرحی مبتنی‌بر آیات و روایات هستند.
• علاقه‌مندان به مباحث اخلاقی که می‌خواهند نسبت خودسازی فردی و مسئولیت اجتماعی را بهتر دریابند.
• مخاطبانی که به مطالعه‌ی متن‌های مبتنی‌بر سخنرانی و شرح حدیث علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند درمورد مهار حرص، حفظ آرامش و استوارماندن در مسیر اعتقادی بیشتر بدانند.

بخشی از کتاب شرح حضرت آیت الله شهید سیدعلی خامنه ای بر حدیث مکارم اخلاق

«دو برداشت از قناعت وجود دارد. یک برداشت انحرافی و غلط؛ که همان دست‌های خبیثی که می‌خواستند مردم ما را با اسراف و مصرف‌گراییِ بی‌کنترل آشنا کنند، این تفسیر و برداشت غلط را در بین مردم ما ترویج کردند. این برداشت غلط این است که ما تصور کنیم قناعت یعنی کوتاه‌آمدن در طلب، در همت، در تلاش برای زندگی. قناعت را این‌طور معنا کردند و کوبیدند. بسیاری از دشمنان اسلام می‌گفتند که علت عقب‌ماندگی مسلمان‌ها این است که معتقد به قناعت هستند و قناعت یعنی اینکه تلاش نکنیم، طلب نکنیم، به کم بسازیم و زیادی نخواهیم. این تفسیر غلط از قناعت است که ما تصور کنیم قناعت یعنی کوتاه‌آمدن در تلاش و طلب و جستجو و کار و فعالیت. تفسیر درست قناعت، کوتاه‌آمدن در تلاش نیست، حد نگه‌داشتن در مصرف است. قناعت به ما نمی‌گوید که تلاش نکنید، تحصیل نکنید، به‌دست نیاورید، انگیزش و جستجو نداشته باشید؛ قناعت به ما می‌گوید هرچه به‌دست آوردید، هرچه تلاش کردید، در مصرف آنچه که به‌دست آوردید، حد و اندازه نگه‌دارید.»