کتاب راهنمای کتاب کار پروژه

کتاب راهنمای کتاب کار پروژه (ویژه معلمان و اولیا) نوشته جانیس وان کلیو و ترجمه طاهره رستگار، اثری است که پروژه را از یک تکلیف حاشیه‌ای به بخشی از فرایند یادگیری و ارزشیابی تبدیل می‌کند. این کتاب را موسسه مدارس یادگیرنده مرآت منتشر کرده است. کتاب درمورد چگونگی طراحی، هدایت، ارائه و ارزیابی فعالیت‌های پروژه‌ای در مدرسه حرف می‌زند و نشان می‌دهد پروژه چگونه می‌تواند آموخته‌های دانش‌آموز را به زندگی روزمره پیوند بزند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راهنمای کتاب کار پروژه

کتاب راهنمای کتاب کار پروژه نوشته جانیس وان کلیو در بستری آموزشی شکل گرفته است که در آن ارزشیابی فقط به آزمون‌های پایانی محدود نمی‌شود و فرایند یادگیری هم به‌اندازه‌ی نتیجه اهمیت دارد. محور اصلی اثر، توضیح جایگاه پروژه در ارزشیابی کیفی ـ توصیفی است؛ یعنی همان نگاهی که می‌خواهد از مشاهده، کارپوشه، آزمون عملکردی و بازخورد مستمر برای شناخت دقیق‌تر یادگیری دانش‌آموز استفاده کند. نویسنده پروژه را فعالیتی می‌داند که آموخته‌ها را از فضای کلاس به موقعیت‌های واقعی می‌برد و به دانش‌آموز فرصت می‌دهد پرسش طرح کند، اطلاعات جمع‌آوری کند، فرضیه بسازد، نتیجه را بررسی کند و گزارش بدهد.
این کتاب فقط به تعریف پروژه بسنده نمی‌کند و به پرسش‌های مشخصی پاسخ می‌دهد: چرا باید از پروژه استفاده کرد، چگونه می‌توان آن را به دانش‌آموزان معرفی کرد، انتخاب موضوع پروژه باید چگونه انجام شود، پروژه موضوعی باشد یا تلفیقی، حجم و زمان آن چقدر باشد، والدین چه نقشی داشته باشند، ارائه‌ی پروژه چگونه انجام شود و ارزشیابی آن بر چه اساسی صورت بگیرد. در بخش‌های مختلف، نمونه‌های فراوانی از فعالیت‌های ممکن آمده است؛ از بررسی آلودگی هوا و ساخت وسیله تا مشاهده‌ی پدیده‌های طبیعی و انجام پژوهش‌های کوچک. همین نمونه‌ها نشان می‌دهند که پروژه در این کتاب فقط یک عنوان کلی نیست، بلکه به‌صورت موقعیت‌های واقعی یادگیری توضیح داده شده است.
این کتاب همچنین به مجموعه‌ای ۵ جلدی از فعالیت‌های علوم تجربی اشاره می‌کند که ۲۲۵ آزمایش را در حوزه‌های فیزیک، شیمی، زیست‌شناسی، زمین‌شناسی و نجوم دربر می‌گیرد. در این بخش، نویسنده توضیح می‌دهد هر فعالیت با هدف، مواد لازم، روش کار، نتیجه و توضیح علت پدیده همراه است تا معلم بتواند هم فرایند انجام کار را هدایت کند و هم از آن برای بازخورد و قضاوت آموزشی استفاده کند. در کنار این‌ها، معرفی نمونه‌هایی از پروژه‌های دانش‌آموزی و اشاره به جشنواره‌ها و بسترهای ارائه‌ی پروژه، فضای کتاب را از سطح توصیه‌های کلی فراتر می‌برد و آن را به منبعی برای برنامه‌ریزی آموزشی نزدیک می‌کند.

خلاصه کتاب راهنمای کتاب کار پروژه

کتاب راهنمای کتاب کار پروژه توضیح می‌دهد که پروژه در مدرسه قرار نیست فقط یک تکلیف اضافه باشد، بلکه می‌تواند بخشی از یادگیری، پرسش‌گری و ارزشیابی باشد. اثر از تعریف پروژه شروع می‌کند و بعد به سراغ موضوع‌هایی مثل انتخاب عنوان، نقش معلم در هدایت کار، مشارکت والدین، شیوه‌ی ارائه و معیارهای ارزیابی می‌رود. در ادامه، نمونه‌هایی از فعالیت‌های پروژه‌ای و آزمایش‌های علوم مطرح می‌شود تا روشن شود دانش‌آموز چگونه می‌تواند از مشاهده و جست‌وجو به نتیجه برسد. حرف اصلی کتاب این است که اگر پروژه درست طراحی و پیگیری شود، هم تفاوت‌های فردی دانش‌آموزان بهتر دیده می‌شود و هم یادگیری از حالت حفظ‌کردنی فاصله می‌گیرد.

چرا باید کتاب راهنمای کتاب کار پروژه را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب راهنمای کتاب کار پروژه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب جایگاه پروژه را در فرایند یادگیری و ارزشیابی مدرسه به‌صورت روشن توضیح می‌دهد.
• معلمان از طریق آن می‌توانند با معیارهای انتخاب موضوع، زمان‌بندی، ارائه و ارزیابی پروژه آشنا شوند.
• این کتاب نشان می‌دهد پروژه چگونه آموخته‌های درسی را به موقعیت‌های بیرون از کلاس پیوند می‌دهد.
• نمونه‌های متعدد کتاب، ایده‌های مشخصی برای طراحی فعالیت‌های فردی و گروهی در اختیار می‌گذارند.
• بخش مربوط به نقش والدین، مرز کمک‌کردن و جایگزین‌شدن با دانش‌آموز را دقیق‌تر روشن می‌کند.
• معرفی فعالیت‌های علوم تجربی در ۵ حوزه، امکان استفاده از کتاب را در برنامه‌ریزی آموزشی گسترده‌تر می‌کند.
• توضیح درباره‌ی بازخورد و ارزشیابی، کتاب را به منبعی مفید برای سنجش فرایندمحور تبدیل کرده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب راهنمای کتاب کار پروژه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• معلمان دوره‌ی ابتدایی که می‌خواهند پروژه را به‌عنوان بخشی از یادگیری و ارزشیابی وارد کلاس کنند.
• والدینی که می‌خواهند نقش خود را در انجام پروژه‌های درسی بهتر بشناسند.
• مربیان و مدیران آموزشی که درمورد ارزشیابی کیفی ـ توصیفی و ابزارهای آن کار می‌کنند.
• آموزگارانی که به‌دنبال نمونه‌هایی برای هدایت فعالیت‌های پژوهشی کوتاه‌مدت هستند.
• علاقه‌مندان به آموزش علوم تجربی که می‌خواهند از آزمایش‌ها و پروژه‌های ساده برای درگیرکردن دانش‌آموزان استفاده کنند.