کتاب ارثیه باد

کتاب ارثیه باد (Inherit the Wind)، نوشته جروم لارنس و رابرت ای. لی و ترجمه حسین مسعودی خراسانی، نمایشنامه‌ای است که انتشارات شمشاد آن را منتشر کرده است. این متن نمایشی از دل یک دادگاه پرتنش شکل می‌گیرد؛ جایی که آموزش نظریه‌ی تکامل در مدرسه، شهری کوچک را به میدان رویارویی ایمان، قانون، قدرت و آزادی اندیشه تبدیل می‌کند. نمایشنامه از همان صحنه‌های آغازین نشان می‌دهد که ماجرا فقط درباره‌ی یک معلم نیست؛ بلکه درباره‌ی ترس جمعی، هیاهوی عمومی و سؤالی قدیمی است؛ اینکه چه کسی حق دارد مرز فکرکردن را تعیین کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ارثیه باد اثر جروم لارنس و رابرت ای. لی

کتاب ارثیه باد، نوشته‌ی جروم لارنس و رابرت ای. لی، یک نمایشنامه‌ی دادگاهی است که از ماجرایی مشهور الهام گرفته شده است. نویسندگان از یک پرونده‌ی جنجالی درباره‌ی تدریس نظریه‌ی تکامل در مدرسه آغاز کرده‌اند و آن را به نمایشی درباره‌ی کشمکش میان باور دینی، قانون، آموزش و حق اندیشیدن تبدیل کرده‌اند. فضای شهر کوچک هیلزبارو در این اثر فقط پس‌زمینه نیست؛ جمعیت، شایعه، مراسم، شعارها و شور عمومی بخشی از نیروی اصلی نمایشنامه را می‌سازند و نشان می‌دهند که چگونه یک پرونده‌ی حقوقی می‌تواند به نمایش قدرت اجتماعی بدل شود.

نمایشنامه‌ی ارثیه باد در دو سطح پیش می‌رود؛ از یک‌سو ماجرای محاکمه‌ی معلمی جوان را دنبال می‌کند و از سوی دیگر برخورد دو چهره‌ی بزرگ و اثرگذار را نشان می‌دهد؛ یکی مدافع سرسخت قرائت دینی و دیگری وکیلی که از حق پرسش و تردید دفاع می‌کند. در کنار این دو، شخصیت‌هایی مثل راشل، هورنبک، قاضی، کشیش و مردم شهر بخش‌هایی از تنش اصلی را نمایان کرده‌اند. این نمایشنامه‌ی آمریکایی نشان می‌دهد این جدال چگونه وارد روابط عاطفی، آبروی اجتماعی و زندگی روزمره‌ی آدم‌ها می‌شود. دادگاه در این متن نمایشی جایی است که جامعه خودش را هم در آن محاکمه می‌کند.

خلاصه داستان ارثیه باد

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان نمایشنامه را فاش می‌کند!
نمایشنامه با بازداشت برترام کیتس، معلم جوان، آغاز می‌شود؛ کسی که در کلاس درس بخشی از نظریه‌ی داروین را برای شاگردانش خوانده و به همین دلیل متهم شده است. این اتفاق شهر هیلزبارو را به تب‌وتاب می‌اندازد و ورود ماتیو هریسن برادی، چهره‌ی مشهور مدافع باورهای سنتی، ماجرا را به رویدادی عمومی تبدیل می‌کند. در سوی دیگر، هنری دراموند برای دفاع از کیتس وارد شهر می‌شود. همزمان راشل که میان علاقه‌اش به کیتس و فشار پدر و فضای مذهبی شهر گرفتار است، یکی از کانون‌های احساسی نمایشنامه می‌شود. اثر به‌تدریج از پرونده‌ای آموزشی فراتر می‌رود و به جدالی بر سر ترس، اختیار و حق اندیشیدن بدل می‌شود.

چرا باید کتاب ارثیه باد را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب ارثیه باد را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این نمایشنامه تقابل قانون، مذهب و آموزش را در قالب یک دادگاه پرتنش نشان می‌دهد.
• خواننده می‌تواند ببیند چگونه افکار عمومی و هیجان جمعی بر سرنوشت یک پرونده اثر می‌گذارند.
• شخصیت‌های اصلی نمایشنامه مسئله‌ی آزادی اندیشه را از زاویه‌های متفاوت و گاه متضاد نشان می‌دهند.

خواندن کتاب ارثیه باد را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب ارثیه باد به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایشنامه‌هایی که بر محور دادگاه، مناظره و کشمکش فکری شکل می‌گیرند.
• خوانندگانی که به موضوع آزادی اندیشه، آموزش و مرزهای قانون در ادبیات نمایشی آمریکا علاقه دارند.
• کسانی که دوست دارند تأثیر فشار اجتماعی و باور جمعی را بر سرنوشت شخصیت‌ها دنبال کنند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که به رابطه‌ی مذهب، سیاست و آموزش در ادبیات نمایشی توجه دارند.

درباره جروم لارنس

جروم لارنس (Jerome Lawrence)، با نام شناسنامه‌ای جروم لارنس شوارتز، زاده‌ی ۱۴ ژوئیه‌ی ۱۹۱۵ در اوهایو، نمایشنامه‌نویس، کارگردان، نویسنده‌ی آمریکایی و عضو تالار مشاهیر تئاتر ملی (۱۹۹۰) بوده است. او پس از اتمام دبیرستان، با رتبه‌ی ممتاز از دانشگاه ایالتی اوهایو (۱۹۳۷) فارغ‌التحصیل شد و سپس تحصیلات تکمیلی را در دانشگاه کالیفرنیا، لس‌آنجلس، (۱۹۳۹) به پایان رساند. این نویسنده بعدها به‌عنوان استاد در دانشگاه‌های نیویورک، کالیفرنیای جنوبی و سمینار مطالعات آمریکایی سالزبورگ به تدریس پرداخت و دکتراهای افتخاری متعددی دریافت کرد.

لارنس فعالیت حرفه‌ای خود را با خبرنگاری آغاز و با همکاری آلین لسلی مجموعه‌ی رادیویی A Date with Judy را خلق کرد؛ سپس در جریان جنگ جهانی دوم و حین خدمت در ارتش آمریکا با شریک هنری خود، رابرت ادوین لی (Robert Edwin Lee)، همکار شد و رادیوی نیروهای مسلح را پایه‌گذاری کرد. این دو هنرمند بادوام‌ترین زوج نویسندگی رادیو و تئاتر آمریکا را شکل دادند و با آثاری چون نمایشنامه‌ی ارثیه باد (Inherit the Wind) (۱۹۵۵ با محوریت آزادی اندیشه و مک‌کارتیسم بر پایه‌ی دادگاه اسکوپس)، «عمه میم»، «شبی که ثورو در زندان گذراند» (با موضوع مقاومت ثورو در برابر جنگ) و رمان تئاتری «اکتور: زندگی و روزگار پاول مونی» به شهرتی جهانی دست یافتند.

جروم لارنس و رابرت ای. لی برای دوری از فضای تجاری برادوی، در سال ۱۹۶۵ «تئاتر نمایشنامه‌نویسان آمریکا» را بنیان نهادند. جروم لارنس علاوه‌بر عضویت در هیئت‌مدیره‌ی صنف‌های مختلف نویسندگان و تئاتر، داور جایزه‌ی مارگو جونز نیز بود؛ در نهایت مؤسسه‌ی پژوهشی تئاتر جروم لارنس و رابرت ای لی در سال ۱۹۸۶ در دانشگاه اوهایو به افتخارشان وقف شد و لارنس پس از مرگ لی در سال ۱۹۹۴، به تنهایی در خانه‌اش در مالیبو به نگارش ادامه داد تا اینکه در ۲۹ فوریه‌ی ۲۰۰۴ بر اثر عوارض سکته‌ی مغزی درگذشت.

درباره رابرت ای. لی

رابرت ادوین لی (Robert Edwin Lee) یا رابرت ای. لی، زاده‌ی ۱۵ اکتبر ۱۹۱۸ در اوهایو، نمایشنامه‌نویس، ترانه‌سرا، کارگردان، مدرس آمریکایی و از همکاران انجمن تئاتر آمریکا در مرکز کندی (۱۹۹۰) بوده است. او در زادگاهش و سپس در دانشگاه‌های نورث‌وسترن و اوهایو وسلیان تحصیل کرد. در سال‌های آغازین جنگ جهانی دوم، حین خدمت در ارتش آمریکا با همکارش، جروم لارنس، رادیوی نیروهای مسلح را پایه‌گذاری کرد و پرکارترین زوج نویسندگی رادیو و تئاتر آمریکا را شکل داد که حاصل آن نگارش ۳۹ اثر مشترک ازجمله نمایشنامه‌های معروفی چون «ارثیه باد» (Inherit the Wind)، «عمه میم»، «اولین دوشنبه‌ی اکتبر» و «شبی که ثورو در زندان گذراند» (درباره‌ی مقاومت ثورو در برابر جنگ در دوران ویتنام) بود.

رابرت ای. لی نزدیک به دو دهه به‌عنوان استاد مدعو نمایشنامه‌نویسی در دانشگاه کالیفرنیا، لس‌آنجلس، (UCLA) فعالیت کرد و عضو کمیته‌ی اجرایی نویسندگان آکادمی علوم و هنرهای سینمایی بود. او به‌همراه جروم لارنس برای گریز از فضای تجاری برادوی، «تئاتر نمایشنامه‌نویسان آمریکا» و همچنین جایزه‌ی مارگو جونز را بنیان نهاد و آثاری چون نمایشنامه‌ی موزیکال «میم» (با همکاری جری هرمن و بازی آنجلا لنسبوری)، موزیکال «دنیای عزیز»، نمایشنامه‌ی «جبرواک» (۱۹۷۲ درباره‌ی جیمز تربر) و آخرین اثر مشترکشان با نام «نجوا در ذهن» (۱۹۹۰) را خلق کرد.

سرانجام مؤسسه‌ی پژوهشی تئاتر جروم لارنس و رابرت ای. لی در سال ۱۹۸۶ در دانشگاه اوهایو به افتخارشان وقف گردید و این هنرمند در ۸ ژوئیه‌ی ۱۹۹۴ در ۷۵سالگی بر اثر ابتلا به سرطان در لس‌آنجلس درگذشت. او در گورستان فورست لون به خاک سپرده شد.

جوایز و افتخارات نویسنده

جروم لارنس و رابرت ای. لی جوایز معتبری نظیر دونالدسون، اوهایوانا، نظرسنجی منتقدان ورایتی و دو جایزه‌ی پبادی را از آن خود کردند. رابرت ای. لی جوایزی چون دکترای افتخاری ادبیات، دکترای ادبیات از کالج ووستر و دکترای علوم انسانی از دانشگاه ایالتی اوهایو را دریافت کرد.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب ارثیه باد و نویسنده

- درامی چون موج خروشان یک سونامی (New York World-Telegram And Sun).

- جروم لارنس و رابرت ای. لی از نویسندگان کلاسیک برادوی بودند که می‌دانستند چگونه نمایشنامه‌هایی جدی برای آمریکایی‌های اهل تفکر خلق کنند. ارثیه باد نبردی دادگاهی و همواره آینده‌نگرانه درباره‌ی قانونی‌بودن تدریسِ نظریه‌ی تکامل است؛ نبردی که ما هنوز هم در حال مجادله بر سر آن هستیم؛ آن هم در تمام سطوح تا خودِ کاخ سفید (Chicago Tribune).

اقتباس‌ها از کتاب ارثیه باد

اقتباس‌های سینمایی و تلویزیونی نمایشنامه‌ی ارثیه باد عبارت است از:

- ارثیه باد (فیلم ۱۹۶۰): به کارگردانی استنلی کریمر با نقش‌آفرینی اسپنسر تریسی، فردریک مارچ و جین کلی.

- ارثیه باد (فیلم ۱۹۶۵): فیلمی تلویزیونی با نقش‌آفرینی ملوین داگلاس، اد بگلی و موری همیلتون.

- ارثیه باد (فیلم ۱۹۸۸): فیلمی تلویزیونی با نقش‌آفرینی جیسون روباردز، کرک داگلاس و دارن مک‌گوین.

- ارثیه باد (فیلم ۱۹۹۹): فیلمی تلویزیونی با نقش‌آفرینی جک لمون، جورج سی. اسکات و بو بریجز.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب ارثیه باد منتشر شده است؟

کتاب حاضر توسط مترجمان و ناشران متفاوت در سال‌های مختلف ترجمه و منتشر شده است. فهرست زیر چاپ‌هایی از این کتاب را نشان می‌دهد:

- ارثیه باد ترجمه‌ی حسین مسعودی خراسانی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، ‏‫۱۳۹۵.‬

- میراث باد (نمایشنامه) ترجمه‌ی یدالله آقاعباسی، نشر کرگدن، ‏‫۱۴۰۲.‬‬

- ‏‫ارثیه باد‮‬‏‫: نمایشنامه‬‏‫ ترجمه‌ی امیرحسین مسعودی‌ خراسانی، انتشارات مروارید‏‫، ۱۴۰۴.

- م‍ی‍راث‌ ال‍ری‍ح‌: م‍س‍رح‍ی‍ة ترجمه‌ی ص‍لاح‌ ع‍زال‍دی‍ن‌، نشر: ق‍اه‍ره‌: م‍ک‍ت‍ب‍ه‌ ال‍ف‍ن‍ون‌ ال‍درام‍ی‍ة.

بخشی از کتاب ارثیه باد

«دادگاه. همان شب: گرمای خفقان‌آور روز تبدیل به یک شب مطبوع تابستان شده است. سکو را دوباره به وسط صحنه برده‌اند. روی سکو یک صندلی تاشو و یک نیمکت کوتاه قرار دارد. یک نیمکت کوتاه هم زیر ساختمان دادگاه گذاشته‌اند. کرسیچهٔ پله مانند برای بالا رفتن از سکو را در انتهای چپ آن قرار داده‌اند. سیلرز و دانلاپ با لباس کار مشغول چکش کاری یک تریبون موقتی هستند و آن را برای اجتماع دعا حاضر می‌کنند. سیلرز نظری به پرچم «کتاب مقدس را بخوانید» می‌اندازد.

سیلرز: با این پرچم چه باید کرد؟

دانلاپ: شیطان ول کن این شهر نیست، بگذار همان‌جا باشد، (برادی از مدخل ۲ وارد می‌شود، چهار خبرنگار هم دنبالش هستند، هورنبک پشت سر همه است. و تنها خبرنگاری است که اهمیتی به یادداشت برداشتن نمی‌دهد. ظاهراً یک کنفرانس مطبوعاتی غیررسمی جریان دارد و برادی اینک آن را به اوج خود می‌رساند.)

(برادی به سمت پایین صحنه می‌رود و گروه خبرنگاران او را احاطه می‌کنند. هورنبک به طرف نیمکت می‌رود.)

برادی: من امیدوارم شما به خوانندگان خود بگویید که اینجا در هیلزبارو ما برای دینداران همهٔ عالم مبارزه می‌کنیم. (همه می‌نویسند. برادی هورنبک را نگاه می‌کند که راحت لم داده و چیزی نمی‌نویسد.)

خبرنگار رویتر: آقای برادی سؤالی دارم.

برادی: بفرمایید. فرزند تو از کجا هستی؟»