کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول)

کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) (Fundamentals of Plant Physiology) نوشته لینکولن تایز، ادواردو زایگر و سایر نویسندگان، به فرایندهای اصلی زندگی گیاه از سطح سلول تا انتقال آب، تغذیه‌ی معدنی، فتوسنتز و تنفس می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه ساختمان گیاه با عملکرد آن گره خورده است. تمرکز اثر بر مفاهیم پایه و پیوند میان سازوکارهای سلولی و پدیده‌های قابل مشاهده در گیاهان است. این منبع را انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد با ترجمه مهرداد لاهوتی، سیدموسی موسوی کوهی و همکاران منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول)

کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) اثری آموزشی از لینکولن تایز، ادواردو زایگر، یان مکس مولر و انگوس مورفی است که فیزیولوژی گیاه را از پایه‌ترین سطح یعنی سلول و بافت آغاز می‌کند و به‌تدریج به فرایندهای گسترده‌تر در کل گیاه می‌رسد. متن کتاب نشان می‌دهد که فهم رشد، نمو، جذب آب، جابه‌جایی مواد، فتوسنتز و تنفس بدون شناخت دقیق ساختمان سلول گیاهی، دیواره‌ی سلولی، اندامک‌ها و سازمان بافتی ممکن نیست.

کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) دامنه‌ی وسیعی از موضوعات را پوشش می‌دهد؛ از سلول گیاهی، آب و سلول‌های گیاهی، توازن آب در گیاهان و تغذیه‌ی معدنی گرفته تا آسیمیلاسیون عناصر غذایی، انتقال مواد محلول، فتوسنتز، انتقال در آوند آبکش و تنفس. لینکولن تایز، ادواردو زایگر و همکاران فقط به تعریف مفاهیم بسنده نمی‌کنند و هر موضوع را در چند سطح دنبال می‌کنند؛ برای نمونه در بحث آب، از ویژگی‌های فیزیکی آب و اسمز تا پتانسیل آب، حرکت آب در ریشه و آوند چوبی و نقش روزنه‌ها پیش می‌رود. 

در بخش فتوسنتز نیز از رنگ‌دانه‌ها و فتوسیستم‌ها تا چرخه‌ی کالوین-بنسون و سازوکارهای تغلیظ کربن را کنار هم می‌آورد. این گستردگی باعث می‌شود خواننده تصویری پیوسته از کارکرد گیاه به‌ عنوان یک سامانه‌ی زنده به دست آورد، نه مجموعه‌ای از فصل‌های جدا از هم.

خلاصه کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول)

کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) با توضیح این نکته آغاز می‌شود که زندگی گیاه از هماهنگی میان ساختار و عملکرد شکل می‌گیرد. سپس از سلول گیاهی، دیواره‌ی سلولی، پلاسمودسم‌ها، مریستم‌ها و بافت‌ها شروع می‌کند و به سراغ موضوعاتی می‌رود که بقای گیاه به آن‌ها وابسته است: آب، پتانسیل آب، جذب و انتقال در ریشه و آوند چوبی، تعرق، تغذیه‌ی معدنی و آسیمیلاسیون عناصر. 

در ادامه، سازوکارهای انتقال مواد از عرض غشا، فتوسنتز در سطح مولکولی و فیزیولوژیکی، جابه‌جایی مواد در آوند آبکش و تنفس گیاهی بررسی می‌شوند. خط اصلی کتاب این است که هر پدیده‌ی قابل مشاهده در گیاه، از رشد تا تولید ماده‌ی آلی، بر شبکه‌ای از فرایندهای به‌هم‌ پیوسته استوار است.

چرا باید کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) را بخوانیم؟

دلایل خواندن اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب ارتباط میان ساختمان سلول، بافت و اندام‌های گیاهی را با عملکردهای اصلی گیاه روشن می‌کند.
• فصل‌های آن مسیر پیوسته‌ای از مباحث پایه تا فرایندهای مهمی مثل فتوسنتز، تعرق، انتقال مواد و تنفس فراهم می‌کنند.
• خواننده با مفاهیمی مانند پتانسیل آب، انتقال غشایی، آسیمیلاسیون عناصر و کارکرد آوندها به‌ صورت منظم آشنا می‌شود.
• تمرکز اثر بر سرفصل‌های اصلی باعث می‌شود برای مرور درس‌های پایه‌ی فیزیولوژی گیاهی منبعی مناسب باشد.
• کتاب نشان می‌دهد پدیده‌های پراکنده‌ی زیست گیاهی چگونه در یک دستگاه مفهومی واحد به هم وصل می‌شوند.

خواندن کتاب اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن اصول فیزیولوژی گیاهی (جلد اول) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان زیست‌شناسی و علوم کشاورزی که به شناخت پایه‌های فیزیولوژی گیاه نیاز دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند رابطه‌ی میان ساختار گیاه و فرایندهای حیاتی آن را دقیق‌تر بفهمند.
• کسانی که در حال مطالعه‌ی مباحثی مانند آب در گیاه، تغذیه‌ی معدنی، فتوسنتز و تنفس هستند.
• مخاطبانی که به دنبال منبعی مفهومی برای مرور فصل‌های اصلی فیزیولوژی گیاهی‌اند.
• دانش‌پژوهانی که می‌خواهند از سطح سلول تا کارکرد کل گیاه را در یک مسیر پیوسته دنبال کنند.