کتاب این پسر من است

کتاب این پسر من است (روایت زندگی شهیدان مدافع حرم، رسول جعفری و مهدی جعفری) نوشته‌ ندا رسولی توسط نشر خط مقدم منتشر کرده است. نویسنده در این اثر، از دل گفت‌وگوهای طولانی با همسر و فرزندان رسول جعفری و همچنین جست‌وجو برای یافتن هم‌رزمان مهدی، تکه‌تکه‌های یک زندگی را کنار هم گذاشته است، زندگی پدری مهاجر از افغانستان که در جوانی به ایران می‌آید و سال‌ها با کارگری، کشاورزی و دست‌وپنجه نرم‌کردن با سختی‌های معیشت، خانواده‌اش را سرپا نگه می‌دارد و پسری که در همین فضای پررنج و درعین‌حال پرمحبت بزرگ می‌شود، شیطنت می‌کند، کار می‌کند، دل می‌بندد و درنهایت راهی جبهه‌ی سوریه می‌شود. این کتاب از همان صفحات ابتدایی، با صحنه‌هایی مثل غرق‌شدن مادر رسول در دریاچه‌ای در افغانستان، مهاجرت پرخطر خانواده به ایران، سال‌های کار در زمین‌های کشاورزی بادرود و ورامین و بعد ساکن‌شدن در قم، نشان می‌دهد که خواننده قرار است با یک روایت طولانی از رنج، دل‌تنگی، مهاجرت، فقر، رشد و انتخاب روبه‌رو باشد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب این پسر من است

کتاب این پسر من است با تمرکز بر زندگی رسول جعفری و پسرش مهدی، از دل یک خانواده‌ی مهاجر افغانستانی شروع می‌شود و به سوریه و جبهه‌ی مدافعان حرم می‌رسد. ندا رسولی در این کتاب، زندگی رسول را از جوانی‌اش در ولایت ارزگان افغانستان روایت کرده است، جایی که حادثه‌ی تلخ غرق‌شدن مادر رسول در دریاچه‌ای محلی، خانواده را زیرورو می‌کند و او زیر بار غم مادر و تنهایی پدر، تصمیم می‌گیرد برای اینکه پدرش بتواند دوباره ازدواج کند، از وطن دل بکند و به ایران مهاجرت کند. 

کتاب این پسر من است اثر ندا رسولی در فصل‌های پی‌درپی، مسیر این مهاجرت را دنبال کرده است: عبور از دریاچه و رودخانه‌ی مرزی، رسیدن به مشهد و زیارت امام رضا (ع)، رفتن به قم و بادرود و ورامین، سال‌های کارگری و کشاورزی و شکل‌گرفتن خانواده‌ای که در آن، مهدی به‌عنوان اولین فرزند رسول و زینب به دنیا می‌آید. در این میان، نویسنده با جزئیات فراوان از کارهای روزمره‌ی زینب، سختی‌های زندگی در روستا و گاوداری، بیماری صالحه، بستری‌شدن طولانی او در بیمارستان و تلاش رسول برای تأمین مخارج خانواده گفته است. 

کتاب این پسر من است اثر ندا رسولی در ادامه، تمرکز را به‌تدریج از رسول به مهدی منتقل کرده است، پسری که کودکی‌اش با کار در زمین‌های کشاورزی، مراقبت از خواهر و برادرها، مدرسه‌رفتن در مدارس ایرانی و بعد مدارس اتباع و تجربه‌های تلخ‌وشیرین نوجوانی گره خورده است. در فصل‌های مختلف، ماجراهایی مثل رهاشدن مهدی در بیابان توسط راننده‌ی ماشین توزیع شیر، ترس او از سگ‌ها، علاقه‌اش به درس و دل‌زدگی‌اش از محیط مدرسه‌ی مختلط، ماجرای نامه‌ی یک دختر هم‌کلاسی، تصمیمش برای ترک‌تحصیل، ورودش به کار کشاورزی و بعد کار ساختمانی و حتی لغزش کوتاهش در پیوستن به یک شرکت شبه‌هرمی و گروگان‌گرفته‌شدن چندروزه‌اش در تهران، به‌تفصیل روایت شده است.

ساختار کتاب فصل‌بندی روشن و پیوسته‌ای دارد. چند فصل به بخشی از زندگی این خانواده اختصاص دارد و فصل‌هایی نیز به حضور مهدی در جبهه‌ی سوریه و شهادت او و سپس شهادت رسول می‌پردازد. ندا رسولی در این کتاب، باتکیه‌بر روایت‌های همسر و فرزندان رسول و نیز توضیحاتی درباره‌ی جغرافیا و وضعیت افغانستان، تصویری چندوجهی از یک خانواده‌ی مهاجر شیعه ارائه کرده است که درنهایت، دو نفر از اعضای آن در راه دفاع از حرم به شهادت می‌رسند.

خلاصه کتاب این پسر من است

کتاب این پسر من است زندگی رسول جعفری را از روزگار جوانی او در افغانستان آغاز می‌کند، زمانی که در ولایت ارزگان زندگی می‌کند و پس از غرق‌شدن مادرش در حادثه‌ای تلخ، با مسئولیت خواهر و برادرهای کوچک و پدری تنها روبه‌رو می‌شود. او که نمی‌خواهد پدرش به‌خاطر فرزندانش تنها بماند، تصمیم می‌گیرد همراه همسرش زینب و فرزند خردسالش مهدی به ایران مهاجرت کند.

مهاجرت آن‌ها از مسیرهای ناامن افغانستان تا مشهد، قم و بادرود ادامه می‌یابد و سال‌های زندگی‌شان در اتاق‌های اجاره‌ای، گاوداری‌ها و زمین‌های کشاورزی می‌گذرد. مهدی در همین فضا بزرگ می‌شود، کودکی که در کنار بازی و درس، به خانواده کمک می‌کند و نسبت به خواهر و برادرهایش احساس مسئولیت دارد. کتاب با جزئیاتی از نخستین روزهای مدرسه، مشکلات اقامت، انتقال به مدارس اتباع و تجربه‌های تلخ‌وشیرین کودکی و نوجوانی او سخن می‌گوید.

مهدی در نوجوانی، میان علاقه به درس، کار کشاورزی و مسئولیت خانوادگی قرار می‌گیرد. ماجرای مدرسه، دوستی‌هایش و گرفتارشدن در یک شرکت شبه‌هرمی، تنش و نگرانی بزرگی برای خانواده ایجاد می‌کند. پس از آن، او بیش از گذشته به کار و کمک به خانواده روی می‌آورد و در کنار کارهای مختلف، در هیئت‌های مذهبی و نماز جماعت نیز حضور فعالی دارد. کتاب همچنین به رابطه‌ی صمیمی مهدی با خانواده، شوخی‌ها، حساسیت‌های پدر و زندگی روزمره‌ی آن‌ها می‌پردازد. در فصل‌های پایانی، مسیر زندگی مهدی به حضور در سوریه، عملیات بصری‌الحریر و شهادت او می‌رسد و سپس شهادت رسول در همان جبهه روایت می‌شود، جایی که پدری بر پیکر فرزندش حاضر می‌شود و از افتخار و غبطه‌خوردن به او سخن می‌گوید.

چرا باید کتاب این پسر من است را بخوانیم؟

کتاب این پسر من است از دل یک خانواده‌ی مهاجر افغانستانی، تصویری نزدیک از مسیری ارائه می‌دهد که از فقر، حاشیه‌نشینی و کارگری به انتخاب آگاهانه‌ی جهاد و شهادت می‌رسد. در این روایت، رسول جعفری فقط یک شهید مدافع حرم نیست، او مردی است که مادرش را در حادثه‌ای تلخ از دست داده، برای آرامش پدرش از وطن مهاجرت کرده و سال‌ها در زمین‌های کشاورزی و کارگری در ایران با سختی و بی‌ثباتی زندگی کرده است.

مهدی نیز صرفاً یک نام در فهرست شهدا نیست، نوجوانی است که از کودکی و نوجوانی پر از کار، اشتباه، دل‌زدگی از مدرسه، تجربه‌ی کارگری و حتی درگیری‌های اجتماعی عبور می‌کند و در نهایت به انتخابی متفاوت می‌رسد. کتاب با جزئیات زندگی روزمره، از مهاجرت و فقر تا مدرسه، کار، روابط خانوادگی و چالش‌های اقامتی، نشان می‌دهد که این مسیر پیش از هر چیز یک زندگی واقعی و پر فرازونشیب بوده است. در مجموع، کتاب تلاش می‌کند پشت تصویر رسمی شهید، زندگی روزمره، سختی‌ها و انتخاب‌های تدریجی را نشان دهد و تجربه‌ی زیسته‌ی یک خانواده مهاجر را بازنمایی کند.

خواندن کتاب این پسر من است را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب این پسر من است به کسانی پیشنهاد می‌شود که به روایت‌های زندگی شهدا و خانواده‌هایشان علاقه‌ دارند، به‌دنبال شناخت نزدیک‌تری از تجربه‌ی مهاجران افغانستانی در ایران‌ هستند یا می‌خواهند مسیر شکل‌گیری یک انتخاب بزرگ مثل رفتن به جبهه‌ی سوریه را در بستر زندگی روزمره و خانوادگی دنبال کنند. این اثر همچنین به پژوهشگران و دانشجویان حوزه‌های مطالعات مهاجرت، جنگ و جامعه‌شناسی خانواده که به روایت‌های میدانی و جزئیات زیسته توجه دارند، توصیه می‌شود.