کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش!

کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! نوشته انسیه روشنی یساقی و اثری است که به‌طور مستقیم به یکی از حساس‌ترین و پرچالش‌ترین روابط خانوادگی، یعنی رابطه‌ی عروس و مادرشوهر، می‌پردازد. نویسنده تلاش کرده است رفتارها، سوءتفاهم‌ها و عادت‌هایی را که میان این دو نقش خانوادگی تنش ایجاد می‌کند، شناسایی کند و از زاویه‌ی نگاه مادرشوهر به آن‌ها هشدار دهد. انتشارات گیوا این کتاب را منتشر کرده است. کتاب بر پایه‌ی مجموعه‌ای از نکته‌ها نوشته شده است که هرکدام با خطاب «مادر شوهر عزیز» آغاز می‌شود و به یک رفتار مشخص، یک حساسیت پنهان یا خط قرمز نادیده‌گرفته‌شده در زندگی مشترک فرزندان می‌پردازد. نویسنده ابتدا از وضعیت کلی زنان در جوامع مختلف، نادیده‌گرفتن حقوق انسانی آنان و نقش تاریخی‌شان در تحولات اجتماعی سخن گفته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش!

کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! با مقدمه‌ای نسبتاً مفصل آغاز می‌شود که در آن نویسنده ابتدا از جایگاه قلم، مسئولیت اهل نوشتن و ضرورت تعهد به هنجارهای انسانی سخن گفته است. انسیه روشنی یساقی توضیح داده است که هدف این اثر ورود به بحث‌های گسترده‌ی حقوق زنان یا برابری حقوقی زن و مرد نیست؛ بلکه تمرکز آن بر بخش کوچکی از این میدان وسیع، یعنی روابط درون خانواده و به‌طور خاص رابطه‌ی عروس و مادرشوهر، است.

نویسنده تصویری کلی از وضعیت زنان در جوامع مختلف ترسیم کرده است؛ از محدودیت در انتخاب همسر و پوشش تا مبارزه برای آزادی بیان و حضور در عرصه‌های سیاسی و اقتصادی. تأکید شده است که زنان نه‌تنها همسر و مادر، بلکه کنشگران جدی در انقلاب‌ها و تغییرات فرهنگی بوده‌اند، اما هنگام تقسیم قدرتْ سهم اندکی نصیبشان شده است. این نگاه کلی، زمینه‌ای می‌شود برای ورود به بحث اصلی کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش!؛ اینکه چگونه جامعه و به‌ویژه مردان با مدیریت نادرست یا بی‌توجهی، اختلاف تاریخی عروس و مادرشوهر را تشدید کرده‌اند.

این فرضیه در کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! مطرح شده است که بخشی از تنش‌های این رابطه می‌تواند محصول ساختارهای مردسالارانه و بی‌مدیریتی مردان باشد؛ مردی که زمانی «پسر یک ملکه» بوده و اکنون «همسر یک بانو» است و اگر نتواند میان این دو نقش تعادل ایجاد کند، زمینه‌ی سوءتفاهم و رقابت را فراهم می‌کند. بدنه‌ی اصلی کتاب در قالب ۳۶ نکته نوشته شده است. هر نکته با خطاب «مادر شوهر عزیز» شروع می‌شود و به موضوعی مشخص مانند پچ‌پچ‌کردن با پسر در حضور عروس، مقایسه‌ی عروس‌ها، نحوه‌ی هدیه‌دادن، دخالت در دعوای زن و شوهر، نوع برخورد با شغل عروس، رسیدگی به نوه‌ها، حساسیت نسبت به شوخی‌های زن و شوهر، چشم‌وهم‌چشمی با عروس، انتقادهای مستقیم، بازگویی گذشته و انتخاب‌های قبلی برای پسر یا اصرار بر سلیقه‌ی شخصی در پوشش و سبک زندگی می‌پردازد.

در پایان کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! صفحه‌ای خالی برای نوشتن نکته از سوی خواننده و بخشی کوتاه با عنوان «بین خودمان باشد» آمده است که در آن بر هم‌جنس‌بودن زنان، ضرورت احترام متقابل و کم‌کردن فاصله‌ها میان زن‌ها، پیش از تکیه‌کردن بر نقش‌هایی مثل عروس و مادرشوهر، تأکید شده است.

خلاصه کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش!

نویسنده ابتدا جایگاه زنان را در جهان امروز مرور کرده و توضیح داده است که در بسیاری از جوامع، زنان هنوز از حقوق بدیهی مانند انتخاب همسر، نوع پوشش یا آزادی بیان محرومند و با وجود نقش پررنگشان در انقلاب‌ها و تحولات اجتماعی، هنگام تقسیم قدرت نادیده گرفته می‌شوند. هدف کتاب مطالبه‌ی برابری مطلق حقوق زن و مرد نیست؛ بلکه طرح حقوق انسانی زن در قالب نقش‌هایی است که بر او تحمیل شده است.

ریشه‌ی تاریخی رابطه‌ی عروس و مادرشوهر بیشتر با دعوا و ناراحتی شناخته می‌شود؛ درحالی‌که در ذات خود می‌تواند بر پایه‌ی علاقه و احترام باشد. نویسنده مرد را «موجود سوم» این رابطه می‌داند که با مدیریت درست می‌تواند میان عشق مادر و عشق همسر تعادل ایجاد کند و با بی‌توجهیْ آتش اختلاف را شعله‌ور کند. بدنه‌ی اصلی کتاب مجموعه‌ای از ۳۶ نکته‌ی خطاب به مادرشوهرهاست که هرکدام یک رفتار مشخص را برجسته کرده است.

در برخی نکته‌ها بر این موضوع تأکید شده که پسر همیشه فرزند مادر باقی می‌ماند و نیازی به دست‌وپازدن برای حفظ مالکیت عاطفی نیست. در نکته‌هایی دیگر رفتارهایی مانند پچ‌پچ‌کردن با پسر در حضور عروس، جروبحث با فرزند در مقابل همسرش، مقایسه‌ی عروس‌ها و فرزندان، هدیه‌دادن پنهانی به پسر یا برجسته‌کردن اشتباهات گذشته‌ی او در حضور همسرش به‌عنوان عواملی معرفی شده‌اند که اعتماد و آرامش زندگی مشترک را سست می‌کنند.

بخش دیگری از نکات به حمایت از استقلال عروس می‌پردازد. نویسنده همچنین به موضوعاتی مانند دخالت‌نکردن در دعوای زن و شوهر، پرهیز از بدگویی دیگران درباره‌ی عروس، نیاوردن گذشته و گزینه‌های ازدواج قبلی در میان و... پرداخته است. در پایان نیز بر این نکته تأکید شده است که دوست‌داشتن وظیفه‌ی مادر است نه عاشقی‌کردن و اگر مادرشوهر فرصت عشق‌ورزی عروس به پسرش را نسوزاند، زمینه‌ی خوشبختی فرزند خود را فراهم کرده است.

چرا باید کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! را بخوانیم؟

کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! موقعیت‌های روزمره‌ای را که در آن‌ها رابطه‌ی عروس و مادرشوهر دچار سوءتفاهم می‌شود، شناسایی کرده است. در هر نکته‌ی این اثر، یک صحنه‌ی آشنا از زندگی خانوادگی ترسیم شده است؛ از مهمانی‌رفتن و هدیه‌خریدن تا دعوای زن و شوهر، تولد نوه، سفررفتن پسر یا دورهمی‌های خانوادگی. توصیه‌ها ملموس و قابل‌تصورند و خواننده می‌تواند رفتار خود را در آینه‌ی آن‌ها ببیند. نویسنده تلاش کرده است دو چیز را حفظ کند؛ احترام به جایگاه مادر و یادآوری مرزهای زندگی مشترک فرزند.

خواندن کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش! را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که در نقش مادرشوهر قرار دارند یا در آستانه‌ی ورود به این نقش هستند و می‌خواهند رابطه‌ای آرام‌تر با عروس خود بسازند. همچنین این اثر به عروس‌هایی پیشنهاد می‌شود که مایلند زاویه‌ی نگاه مادرشوهر را بهتر درک کنند و نیز به زنان و مردانی که به موضوع روابط خانوادگی، تعادل نقش‌ها و مدیریت تنش در خانواده علاقه‌مند هستند.

بخشی از کتاب مادرشوهر عزیز! لطفا... نباش!

«نکته ۲۰

مادرشوهر عزیز:

اگر زندگی پسر و یا عروستان در شرایط نا مطلوب روحی و یا مالی قرار گرفت

به دنبال مقصر نگردید... یادتان باشد که صحبت از یک زندگی مشترک است نه فردی.

اگر راه حل مناسبی سراغ دارید بدون پیش داوری و برخورد نامناسب جهت رفع مشکل قدم بردارید و اگر، کاری از دستتان بر نمی آید سعی کنید با دلداری دادن و دعای خیر از نظر روحی مراقبشان باشید...

فراموش نکنید که دفاع بی مورد (چه عروس، چه پسر) و یا دخالت بیش از حد

بیشتر باعث وخیم تر شدن اوضاع خواهد شد.»