کتاب نمط سوم؛ نفس ارضی و سماوی اشارات و تنبیهات ابن سینا (فیزیک ۳)

کتاب نمط سوم؛ نفس ارضی و سماوی اشارات و تنبیهات ابن سینا (فیزیک ۳) نوشتهٔ رحمت الله شریعتی نجف آبادی ترجمه و شرح کامل و تطبیقی نمط سوم ابن‌سینا در بیان نفوس زمینی و آسمانی از کتاب شرح اشارات و تنبیهات خواجه نصیرالدین طوسی است.

درباره کتاب نمط سوم؛ نفس ارضی و سماوی اشارات و تنبیهات ابن سینا (فیزیک ۳)

نویسنده در این کتاب ابتدا عین متن نمط ابن‌سینا را که از مهم‌ترین نمط‌های ده‌گانه او است آورده سپس به طور واضح ترجمه آن را ذکر کرده است و قبل از آن متن عنوان آورده شده تا خواننده دقیق متوجه شود بحث درباره چه چیزی است. در بین ترجمه متن، توضیح مطالب، داخل پرانتز آورده شده سپس تمام متن خواجه نصیرالدین طوسی که توضیح و تفسیر متن نمط است، ترجمه و تشریح شده است، ولی از آوردن متن عربی آن خودداری شده تا صفحات زیادتر از حد معمول نشود مگر در موارد ضروری که عین متن آمده است. نویسنده مباحث مناسب و نو و جدیدی تحت عناوینی خاص می‌آورد تا به تعمیم و غنای نوشتار افزوده شود.

تلاش نویسنده این اثر بر این است که مطالبی نو و به‌روز و کاربردی و جذاب و کلیدی، با کمترین حجم (کوتاه و گویا) آورده شود تا در کمترین زمان، بیشترین و بهترین مطالب برای خواننده حاصل آید.

خواندن کتاب نمط سوم؛ نفس ارضی و سماوی اشارات و تنبیهات ابن‌سینا (فیزیک ۳) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام علاقه‌مندان به فلسفه پیشنهاد می‌کنیم. 

بخشی از کتاب نمط سوم؛ نفس ارضی و سماوی اشارات و تنبیهات ابن سینا (فیزیک ۳)

«معرفت نفس از امهات و اصول معارف بشری و یقینی‌ترین و بدیهی‌ترین و بامنفعت‌ترین امور است. هرکسی می‌داند که روشن‌ترین حقیقت برای او، نفس و وجود آن برای اوست.

انسان از طریق معرفت نفس پی به وجود و مفهوم آن و علت و معلول و خداوند و معاد و به‌طور کلی مسایل فلسفی و عرفانی و اخلاقی می‌برد. قرآن در این‌باره چه خوب می‌فرماید:«بَلِ الْإِنسَانُ عَلَی نَفْسِهِ بَصِیرَةٌ. وَلَوْ أَلْقَی مَعَاذِیرَهُ» و «وَفِی الْأَرْضِ آیَاتٌ لِّلْمُوقِنِینَ وَفِی أَنفُسِکُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ» و در این خصوص پیامبر و سفیر اعظم الهی(ص) می‌فرماید: اعرفکم بنفسه اعرفکم بربّه و باز آن حضرت می‌فرماید: اطلبوا العلم و لو بالصین. فسّر الامام الصادق(ع) ذلک العلم بقوله:«هو علم معرفة النفس و فیها معرفة الرّب ».

پس وای به حال کسی که نفسش را مهمل گذاشته، کتاب انیّت و وجود خود را نخوانده باشد. قال عزّ من قال:«وَقَدْ خَابَ مَن دَسَّاهَا» و«وَلَا تَکُونُوا کَالَّذِینَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنسَاهُمْ أَنفُسَهُمْ أُوْلَئِکَ هُمُ الْفَاسِقُونَ» که عکس نقیض این، سخن پیامبر(ص) است که فرمود:«من عرف نفسه فقد عرف ربه».

بعضی از اولیاء‌الله گفته‌اند: کسی که در نفسش تنزیه(دور بودن خدای تعالی از اوصاف بشر. اهل تنزیه جماعتی از مسلمین‌اند که مخالف فرقه‌ی مشبّهه و مجسّمه می‌باشند. آن‌ها می‌گویند: خداوند در هیچ‌یک از صفات خود به بندگان شباهت ندارد، مثلاً علم و قدرت و اراده‌ی الهی به کلی با علم و قدرت و ارده‌ی بشری تفاوت دارد که رأی این گروه مورد تأیید نیست ) و تشبیه(مانند کردن خدای تعالی به مخلوقات. مشبّهه معتقدند که او تعالی شأنه را اعضاءجوارح است و با او عزّ اسمه بسودن شاید و مخلصان را با او ملامسه و مصافحه و معانقه میسر باشد. آنها گویند: حق تعالی و تقدس فرموده است:«اعفونی عن اللحیة و الفرج و سلونی عما وراه ».»