کتاب به عبارت دیگر

از منظری خلاقانه، هیچ‌چیز خطرناک‌تر از امنیت نیست.

نیاز به نوشتن همواره از استیصال برمی‌آید، استیصالی همراه با امید.

گمان می‌کنم ترجمه عمیق‌ترین و کامل‌ترین شکل خواندن است. ترجمه مواجههٔ شگفت‌انگیز و پویای دو زبان است، مواجههٔ دو متن و دو نویسنده. مستلزم دوچندان‌کردن است و نوسازی

اساسآ برای یادگیری یک زبان و برای احساس پیوستگی با آن باید گفت‌وشنودی داشته باشی، هرچند کودکانه، هرچند ناقص.

خواندن به ایتالیایی آرزوی مشابهی را در من برمی‌انگیزد. نمی‌خواهم بمیرم، چون مرگ من به معنی پایان اکتشافاتم در این زبان است، چون هرروز کلمه‌ای تازه برای آموختن هست. پس عشق واقعی ممکن است نشانهٔ جاودانگی باشد.

بدون زبان نمی‌توانی حس کنی که حضوری مشروع و محترم داری. بی‌صدا می‌مانی و فاقد قدرت.

کلمه چه معنایی دارد؟ و زندگی؟ به نظر من که این دو درنهایت یک چیزند؛ همچنان‌که شخص و زندگی هم ممکن است مثل کلمه چند بُعد و چند مفهوم و پیچیدگی فراوانی داشته باشند.

نقصْ الهام‌بخش نوآوری، تخیل و خلاقیت است. تحریک می‌کند.

بر این باورم که آنچه می‌تواند زندگی ما را عوض کند همیشه بیرون از ماست.

«یک زبانِ تازه کم وبیش یک زندگی تازه است. دستور زبان و نحو تو را به شکلی نو درمی‌آورد و تو به‌نرمی به درون منطقی دیگر و ادراکی دیگر وارد می‌شوی.»

وقتی کرم ابریشم به پروانه تبدیل می‌شود، دیگر کرم ابریشم نیست، بلکه پروانه است. تأثیر این دگردیسی بنیادین و همیشگی است. جاندار شکل گذشته‌اش را از دست می‌دهد و شکلی تازه و کم وبیش تشخیص‌ناپذیر می‌یابد. ویژگی‌های ظاهری تازه‌ای دارد، زیبایی تازه‌ای و ظرفیت‌های تازه‌ای. دگردیسی کامل من اما ممکن نیست. می‌توانم به ایتالیایی بنویسم، ولی نمی‌توانم نویسنده‌ای ایتالیایی شوم.

چطور باید این کتاب را تعریف کرد؟ این پنجمین کتابی است که نوشته‌ام. و نیز اولین کتابم. نقطهٔ رسیدن و نقطهٔ عزیمت. مبتنی بر یک فقدان و یک غیبت. این نکته از خود عنوان شروع می‌شود که گویای نپذیرفتن چیزی است. این بار واژه‌هایی را که از پیش می‌دانم نمی‌پذیرم، واژه‌هایی را که باید با آن‌ها می‌نوشتم. دنبال واژگان دیگری می‌گردم.

این کتاب سفرنامه است، سفرنامه‌ای بیش‌تر درونی تا جغرافیایی. شرح یک دربه‌دری و بی‌ریشگی است و روایتی از حیرانی و کشف. شرح سفری است گاه هیجان‌انگیز و گاه طاقت‌فرسا. سفری بیهوده، نظر به این‌که مسافر هرگز به مقصدش نمی‌رسد.

یک رمان خودزندگی‌نامه‌ای همیشه همان چیزی که به نظر می‌رسد نیست و مرز میان تخیل و واقعیت مبهم است.

حتی رمانی که از دل واقعیت برآمده و به آن وفادار است نیز خود حقیقت نیست، درست همان‌طور که تصویرِ در آینهٔ آدم هم دارای گوشت و خون نیست؛ یعنی، صرف نظر از این‌که چقدر واقع‌گرا و چقدر نزدیک به واقعیت‌هاست، انتزاعی باقی می‌ماند

«بی‌اندازه سودمند است که بدانیم قله‌های معینی وجود دارد که آدمی هرگز به آن‌ها دست نخواهد یافت.»

نویسندهٔ دیگری شدن ممکن نیست، اما شاید بشود به دو نویسنده تبدیل شد.

به ژانوسِ دوچهره فکر می‌کنم، با آن دوچهره‌ای که همزمان به گذشته و آینده می‌نگرد ــ خدای باستانی مرزها، خدای آغازها و پایان‌ها، نمایانگر لحظهٔ گذار، نگهبان درها و دروازه‌ها، خدایی با تبار ناب رمی، پاسدار شهر، و شمایل

«بی‌اندازه سودمند است که بدانیم قله‌های معینی وجود دارد که آدمی هرگز به آن‌ها دست نخواهد یافت.»