کتاب فلسفه آلمانی

این فلسفه از آغاز، فلسفه‌ای بحث‌برانگیز و همواره دیرفهم بوده و تقریباً همیشه با عنوان آلمانی توصیف می‌شده است ــ آدمی به یاد نخستین سطر از نقد و بررسی ویلیام هزلیت در سال ۱۸۱۶ بر کتابی از فریدریششلگل می‌افتد: «این کتاب آلمانی است» ــ و روشن است که لفظ «آلمانی» گاهبرای اشاره به عمق، گاه صرفاً برای اشاره به ابهام و گاه برای متهم کردن نویسنده به تلاش عمدی برای عمق بخشیدن به کار خود از طریق ایجاد ابهام در زبان اثرش به کار می‌رفته است.

همان‌گونه که هگل می‌گوید، برای فهم فلسفه آلمانی باید به خاطر داشته باشیم که حقیقت، کل است، که ایده‌ها و ساختارهای اجتماعی جدا از هم و در قلمروهای متفاوت قرار نمی‌گیرند، بلکه هر دو به یکدیگر تعلق دارند، گاه هماهنگند و گاه در تقابل قرار می‌گیرند و تغییر را ایجاب می‌کنند ــ و تغییر آن چیزی بود که در آن زمان در هوای «آلمان» موج می‌زد. فهمیدن فلسفه آلمانی، دست‌کم تا اندازه‌ای، مستلزم فهمیدن این «کل» و این معنی است که چرا صورت‌های ممکنی که این کل به خود گرفت،

حاصل استدلال نسبتا پیچیده کانت تکان‌دهنده بود. در پس تمام تجربه ما از جهان، واقعیت گریزناپذیر خودانگیختگی بشر نهفته است، واقعیت فعال بودن بشر در تفسیر این تجربه و بخشیدن شکل و صورتی به آن به صورتی که اکنون پیش روی خود می‌بینیم. نه طبیعت می‌تواند این کار را برای ما انجام دهد و نه خدا؛ ما باید خود مسئولیتش را بر عهده بگیریم.

آن چیزی که تفکر «تأملی» از فهمش عاجز است (دقیقاً به این دلیل که تأملی است) این است که بدون وجود نوعی وحدت پیشاتأملی قبلی میان اندیشه و هستی تأمل اساساً نمی‌توانست کار خود را انجام دهد، و بدون نوعی «در تماس بودن» پیشین با اشیا نمی‌توانستیم تأمل کردن بر شرایط صدور حکم حقیقی راجع به آن‌ها را آغاز کنیم.

اکنون زمان آن رسیده که نشان دهیم دو قلمرو آشتی‌ناپذیر فلسفه مدرن، که این بار «واقع‌گرایی» و «ایدئالیسم» هستند، در واقع هر دو تجلی جهان‌بینی عمیق‌تر بنیادی‌ای هستند که همان عقیده به وحدت این دو است، و مَحمل به سرانجام رساندن این ایده گسترش دادن فلسفه استعلایی در کنار Naturphilosophie است که هر دو در آموزه «شهود عقلی» مطلق به یکدیگر می‌پیوندند.

بخش عظیم‌تر نظام ایدئالیسم استعلایی صرفا جزئیات ضروری را به اصول اصلی کار متقدم شلینگ می‌افزاید و مبتنی بر این دیدگاه تثبیت‌شده اوست که روال درست در فلسفه نه رد معضلات فلسفی (مانند معضل شکاکیت)، بلکه منحل کردن آن‌هاست.