کتاب سیر تکوین و تطور حرفه مامایی در عصر قاجار و پهلوی

الهام ملک‌زاده(۱۳۵۲-) استادیار پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی است. در بخشی از مقدمه این کتاب آمده است: «... یکی از مباحث درخور توجه در مطالعات تاریخ اجتماعی بررسی سیر تکوین و تطور مشاغل و ارزیابی نقش و پایگاه اجتماعی صاحبان حِرَف و مشاغل است. در این میان، حرفۀ مامایی از آن دسته مشاغلی است که در پژوهش‌های اجتماعی کمتر بدان توجه شده است. مطالعات اجتماعی تاریخ ایران بیانگر قدمت این حرفه و به‌ویژه انحصار آن در میان زنان است. به ‌تدریج تحت تأثیر عوامل متعددی، حرفۀ مامایی تحولاتی پیدا کرد. افزایش مرگ و میر کودکان و مادران نیز توجه دولت‌ها را به سیاست‌گذاری‌ جدّی در این حوزه جلب کرد. بررسی روند تغییرات حرفۀ مامایی و جستجوی علل مؤثر در این تغییرات از مباحث مطرح در کتاب حاضر است. در خلال این مطالعه، نقش و پایگاه اجتماعی این حرفه نیز تحلیل خواهد شد؛ ضمن این که در مقایسه با وجوه قوت و ضعف قابلگی سنتی و مامایی مدرن، به خلاءهای موجود و راه‌های برون‌رفت از مشکلاتی که بر سر راه قشر بزرگی از نفوس جامعه، یعنی زنان، قرار داشت به منزلۀ زمینه‌های کاربردی کردن چنین تحقیقاتی، توجه می‌شود...»