کتاب راه نامه مربی تاب آوری

کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری نوشته میرسبحان سادات و آمنه بابایی، راهنمای برگزاری کلاس‌های مهارت تاب‌آوری برای نوجوانان است. نویسندگان، آموزش این مهارت را از ایجاد رابطه‌ای پذیرا میان مربی و نوجوان آغاز می‌کنند؛ رابطه‌ای که فرصت مشارکت، بیان تجربه و تمرین مواجهه با دشواری‌ها را فراهم کند. انتشارات موسسه فرهنگی منادی تربیت این کتاب را منتشر کرده است. برنامه‌ی پیشنهادی، یک پیش‌جلسه برای خودارزیابی مربی و ۱۲ جلسه‌ی اصلی دارد. بازی، کاربرگ و فعالیت گروهی در این برنامه به شناخت واکنش‌ها در برابر مشکلات کمک می‌کنند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راه نامه مربی تاب آوری

کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری، اثر میرسبحان سادات و آمنه بابایی، بر چگونگی آموزش تاب‌آوری در محیط‌های تربیتی متمرکز است. نویسندگان، نوجوانی را به پلی میان دو دوره‌ی زندگی تشبیه کرده‌اند که عبور از آن به مهارت و حمایت نیاز دارد. مربی در این تصویر، کسی است که شرایط عبور را فراهم می‌کند و مهارت‌های زندگی بخشی از تجهیزات این پل هستند. برنامه‌ی آموزشی شامل یک پیش‌جلسه با عنوان «ارزیابی دانش خود به عنوان مربی» و ۱۲ جلسه‌ی اصلی است. موضوع‌ها از ساخت ارتباط تاب‌آورانه و ضرورت آشنایی با تاب‌آوری آغاز می‌شوند و به راهبردهای مقابله‌ای، شناخت توانمندی‌ها، الگوهای تاب‌آوری و روابط حمایتی می‌رسند. جلسه‌های دیگر به افکار و باورها، معنای زندگی، قوانین و ارزش‌ها و نقش عادت‌ها اختصاص دارند. «تاب‌آوری درعمل» و «جمع‌بندی و ارزیابی نهایی» نیز در فهرست جلسه‌ها آمده‌اند. هر جلسه هدف مشخص، ملاحظات تدریس و فعالیت‌هایی برای مشارکت نوجوانان دارد. زمان پیشنهادی هر جلسه ۵۰ تا ۷۵ دقیقه است و اجرای پیوسته، ترجیحاً هفتگی، پیشنهاد شده است.
کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری، کلاس مهارت را صرفاً محلی برای انتقال اطلاعات نمی‌داند. نوجوان باید امکان ابراز وجود، تجربه‌کردن و مشارکت در تعیین قوانین را داشته باشد. مربی نیز لازم است واکنش خود را در برابر شلوغی، تغییر برنامه یا محدودیت امکانات مدیریت کند؛ زیرا شیوه‌ی برخورد او می‌تواند نمونه‌ای از انعطاف در عمل باشد. نویسندگان درباره‌ی نور، دما، تهویه، چیدمان صندلی‌ها و زمان برگزاری کلاس توضیح داده‌اند تا شرایط محیطی مانع تمرکز و همراهی نشود. فعالیت‌ها به تجهیزات ویژه وابسته نیستند و مربی می‌تواند اجرای پیشنهادی را متناسب با شناخت خود از گروه تغییر دهد. راهنمای اجرا، تهدید و تنبیه را برای همراه‌کردن نوجوانان مناسب نمی‌داند و بر جذابیت فعالیت و حفظ رابطه تکیه دارد. این کتاب همچنین تفاوت نوجوانان را جدی می‌گیرد و تعیین یک سطح هدف یکسان برای همه‌ی اعضای کلاس را منطقی نمی‌داند. تمرکز اصلی، فراهم‌کردن بستری امن برای تمرین مهارتی است که رشد آن به تجربه‌های زندگی نیز وابسته است.

خلاصه کتاب راه نامه مربی تاب آوری

کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری، تاب‌آوری را با مفهوم گذر از سختی‌ها همراه با رشد معرفی می‌کند. مربی ابتدا دانش و تجربه‌ی شخصی خود را بررسی می‌کند و سپس نوجوانان را وارد فعالیت‌هایی می‌کند که تجربه‌های دشوارشان را به موضوع گفت‌وگو تبدیل می‌کنند. نوجوانان در فعالیت «نمودار زندگی من»، رویدادهای خوشایند و ناخوشایند را مرور می‌کنند تا تغییرپذیری زندگی را ببینند. بازی «کارت‌های مقابله‌ای» نیز فرصتی برای سنجیدن واکنش‌های متفاوت به یک مشکل است؛ واکنش‌هایی که ممکن است آرامش کوتاه‌مدت ایجاد کنند اما پیامد مطلوبی نداشته باشند. تمرین «شجره‌نامه تاب‌آوری» توجه را به تجربه‌های خانواده و منابع حمایتی جلب می‌کند. ایده‌ی اصلی این است که آگاهی به‌تنهایی کافی نیست؛ نوجوان برای گسترش توان مواجهه با مشکلات به تمرین، شناخت ظرفیت‌های خود و ارتباط حمایتگر نیاز دارد.

چرا باید کتاب راه نامه مربی تاب آوری را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• طرح جلسه‌ها، کاربرگ‌ها و بازی‌ها به برنامه‌ریزی کلاس مهارت کمک می‌کنند.
• فعالیت‌های مقابله‌ای، تفاوت تسکین موقت و پیامد بلندمدت واکنش‌ها را روشن می‌کنند.
• پیش‌جلسه، فرصتی برای بررسی آمادگی دانشی و تجربه‌ی شخصی مربی فراهم می‌کند.
• ملاحظات اجرا، رابطه‌ی حمایتی و مشارکت نوجوانان را در مرکز اداره‌ی کلاس قرار می‌دهند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب راه‌نامۀ مربی تاب‌آوری به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• مربیان نوجوان که امکان برگزاری جلسه‌های پیوسته‌ی مهارت زندگی دارند.
• معلمان و مشاوران مدرسه که به طراحی فعالیت‌های گروهی درباره‌ی مواجهه با مشکلات نیاز دارند.
• تسهیلگران کلاس‌های فوق‌برنامه که با ویژگی‌های دوره‌ی نوجوانی آشنا هستند.