کتاب سایه های رشت

کتاب سایه های رشت (یک داستان راز آلود) نوشته سمانه گلک، داستان بازگشت زنی نقاش به شهری است که هم خانه‌ی اوست و هم یادآور زخمی قدیمی. سایه پس از ۱۷ سال زندگی در دبی به رشت برمی‌گردد، اما استقبال گرم خانواده نمی‌تواند دلهره‌ی او را از میان ببرد. نقاشی‌های نیمه‌تمام، عمارت پدری و رابطه‌اش با عمویی که استاد نقاشی او بوده، گذشته را دوباره پیش چشمش می‌آورند. نشر سنجاق این کتاب را منتشر کرده است. داستان از فاصله‌ی میان احساس امنیت در کنار نزدیکان و ترسی شکل می‌گیرد که توضیح‌دادنش آسان نیست. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سایه های رشت

کتاب سایه های رشت نوشته سمانه گلک، داستانی رازآلود است که تعلیق را از دل دیدارهای خانوادگی، خاطرات کودکی و رفتارهای نامطمئن می‌سازد. شخصیت اصلی، نقاشی است که دوری از زادگاه نتوانسته پیوند عاطفی‌اش را با گذشته قطع کند. رشت در این داستان فقط محل وقوع رویدادها نیست؛ باران، بازار، میدان شهرداری، قهوه‌خانه و خیابان‌های قدیمی، خاطرات سایه را بیدار می‌کنند. عمارت خانوادگی نیز همین نقش را دارد. وسایل اتاق، پرده‌ها و تابلوهای روی دیوار ظاهراً تغییری نکرده‌اند، اما سایه دیگر نمی‌تواند همه‌چیز را مانند گذشته ببیند. داستان میان دل‌تنگی برای خانه و احساس غریبگی در همان خانه حرکت می‌کند. روایت پس از شروعی سوم‌شخص، به بیان اول‌شخص سایه می‌رسد. این تغییر، تجربه‌ی بازگشت را به ادراک او نزدیک می‌کند؛ آنچه سایه می‌بیند، به یاد می‌آورد یا از فهمیدنش بازمی‌ماند، مبنای شناخت موقعیت می‌شود. توصیف بوها، صداها و رنگ‌ها نیز با حساسیت او به‌عنوان یک نقاش تناسب دارد.
کتاب سایه های رشت، رابطه‌ی سایه و عمو منوچهر را در مرکز بخش مهمی از نگرانی‌ها قرار می‌دهد. منوچهر هم استاد اوست و هم یکی از نزدیکانی که سایه از کودکی دوستش داشته است. خاطره‌ی همسر و دختر غایب منوچهر، وابستگی او به برادرزاده‌اش را برای خانواده توضیح‌پذیر کرده است. بااین‌حال، نوسان رفتار او باعث می‌شود محبت و نگرانی همیشه به‌آسانی از یکدیگر تشخیص داده نشوند. سوده، خواهر بزرگ‌تر سایه، نیز تصویری از فاصله‌ی میان ظاهر زندگی و رنج‌های پنهان ارائه می‌دهد. گفت‌وگوهای دو خواهر نشان می‌دهند که تماس از راه دور لزوماً به معنای آگاهی از زندگی یکدیگر نیست. نقاشی در این میان تنها شغل شخصیت‌ها نیست؛ تابلوها، کارگاه و طرح‌های قدیمی، حافظه و رابطه‌های آنان را به هم پیوند می‌دهند. فضای داستان از کنار هم قرارگرفتن لحظه‌های معمولی و نشانه‌های نگران‌کننده شکل گرفته است. شوخی، غذاخوردن و گردش در شهر در کنار مکث‌ها، نگاه‌ها و حرف‌های ناتمام قرار می‌گیرند. خواندن این بخش‌ها بیش از هر چیز با سنجیدن فاصله‌ی میان ظاهر آرام جمع خانوادگی و تجربه‌ی درونی سایه همراه است.

خلاصه داستان سایه های رشت

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
سایه پس از ۱۷ سال دوری به رشت بازمی‌گردد. او هنگام ورود نگران واکنش خانواده است، اما دیدار پدر، مادر و پدربزرگ و مادربزرگش گرمای خانه را به یادش می‌آورد. عمارت قدیمی و اتاق دست‌نخورده‌اش، خاطراتی را زنده می‌کنند که همه‌ی آن‌ها خوشایند نیستند. سایه هنوز از پایان ناگهانی رابطه‌اش با علی رنج می‌برد و بازگشت، مکان‌های آشنای آن رابطه را دوباره پیش چشمش می‌آورد. او تصمیم می‌گیرد نقاشی‌های نیمه‌تمامش را کامل کند و به فکر برگزاری نمایشگاهی مشترک با عمو منوچهر می‌افتد. دیدار سوده و فرزندانش نیز فرصت نزدیک‌شدن دوباره‌ی دو خواهر را فراهم می‌کند. بااین‌حال، رفتارهای متغیر عمو و خاطرات مبهم کودکی، آرامش سایه را برهم می‌زنند. او میان علاقه به نزدیکانش و احساس خطری که هنوز نمی‌تواند درست توضیحش دهد، گرفتار می‌شود.

چرا باید کتاب سایه های رشت را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب سایه های رشت را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• داستان، تعلیق را در موقعیت‌های روزمره و رابطه با نزدیکان شکل می‌دهد، نه فقط در برخورد با افراد ناشناس.
• توصیف مکان‌های رشت، تجربه‌ی بازگشت به زادگاه را به بوها، صداها و خاطرات پیوند می‌زند.
• نقاشی‌ها و طرح‌های نیمه‌تمام، بخشی از ارتباط شخصیت‌ها با گذشته‌اند.
• گفت‌وگوهای دو خواهر، فاصله‌ی میان ارتباط خانوادگی و آگاهی از رنج یکدیگر را آشکار می‌کنند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به گروه‌های زیر پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به داستان‌های رازآلود که تعلیق در روابط نزدیک را دنبال می‌کنند.
• خوانندگانی که به موضوع بازگشت، مهاجرت و تعلق به زادگاه علاقه دارند.
• دوستداران داستان‌هایی که خاطرات کودکی، نقاشی و فضای شهر رشت در شکل‌گیری ماجرا نقش دارند.

بخشی از کتاب سایه های رشت

«از پنجرهٔ کوچک و غبارگرفتهٔ هواپیما بیرون را تماشا می‌کرد؛ قطرات ریز باران شیشه‌های کوچک را می‌شستند و آسمان خاکستری بوی رطوبت و جنگل را به خاطرش می‌آورد.
رشت همیشه همین‌طور بوده است، شاعرانه و رازآلود. با حس عطر شهر و بوی باران چیزی او را پرت کرد جایی وسط خاطرات؛ خاطراتی که سال‌ها در گوشهٔ ذهنش خاک گرفته بود و حالا با بازگشتش، یکی‌یکی زنده می‌شدند.
هواپیما به‌آرامی روی باند نشست و صدای آزاردهندهٔ ترمزهایش او را از دنیای افکارش بیرون کشید. قلبش به‌شدت می‌تپید. هفده سال گذشته بود.
در این مدت در دبی زندگی کرده بود، شهری پرزرق‌وبرق و مدرن، اما هیچ‌وقت نتوانسته بود حس تعلق‌خاطرش به رشت را فراموش کند. بااین‌حال، چیزی در وجودش مانع می‌شد تا با خیال راحت قدم به خانه بگذارد. آن‌قدر رفتنش عجله‌ای شده بود، آن‌قدر ناگهانی تصمیم به رفتن گرفته بود که انگار کسی دنبالش کرده بود. دلیل رفتنش را برای همه چیز دیگری عنوان کرده بود (پیشرفت کردن، تجربه‌های تازه)، اما برای خودش رفت که دیگر در رشت نباشد.
با تماشای آسمان بارانی، آهسته پلکان هواپیما را پایین آمد. پایش به زمین که رسید گرما را در چشمانش حس کرد، و باران چشم‌هایش پشت باران آسمان گم شد. نفس عمیقی کشید، دستمالی از جیبش بیرون آورد و آهسته گوشهٔ چشمش را پاک کرد و به سمت سالن خروج راه افتاد.»