کتاب ما و حسین (ع)

کتاب ما و حسین (ع) نوشته سیدحسین کوششی، موضوع عزاداری حسینی را از شناخت اهداف قیام عاشورا تا مسئولیت برگزارکنندگان مجالس دنبال می‌کند. نویسنده میان ابراز اندوه برای امام حسین و پایبندی به پیام‌های اخلاقی و اجتماعی نهضت او پیوند برقرار کرده است. انتشارات خادم الرضا (ع) این کتاب را منتشر کرده است. مباحثی مانند اعتبار مطالب منبر، وظایف مداحان، رعایت حقوق دیگران و دیدگاه‌های فقهی درباره‌ی شیوه‌های سوگواری، جایگاه مشخصی در این کتاب دارند. سؤال محوری، نسبت میان شور عزاداری و آگاهی دینی است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ما و حسین (ع)

کتاب ما و حسین (ع) نوشته سیدحسین کوششی، عزاداری را در چارچوب باورهای شیعی و پیروی از اهل بیت بررسی می‌کند. نویسنده، مجلس حسینی را صرفاً محل یادآوری مصیبت نمی‌داند؛ چنین مجلسی از دید او باید زمینه‌ی شناخت معارف دینی، پرورش اخلاق و حساسیت نسبت به سرنوشت جامعه را فراهم کند. مباحث آغازین، حاکمیت عقل بر خواسته‌های نفسانی، بی‌اعتنایی به دنیا، توحید و ایستادگی در برابر ظلم را به شخصیت امام حسین پیوند می‌دهند. بحث امر به معروف و نهی از منکر نیز در همین مسیر قرار می‌گیرد. نویسنده سپس میان پیام‌های عاشورا و عبرت‌های عاشورا تفاوت می‌گذارد. پیام‌ها، ارزش‌های نهضت را بیان می‌کنند؛ عبرت‌ها، توجه را به زمینه‌هایی مانند پیمان‌شکنی، ترس، بی‌تفاوتی و سکوت چهره‌های اثرگذار معطوف می‌سازند. بخش تاریخچه نیز استمرار سوگواری را از بازماندگان واقعه‌ی کربلا تا سنت‌های جمعی عزاداری دنبال کرده است. نویسنده از این مسیر، ضرورت شناخت هدف مراسم را پیش از داوری درباره‌ی شکل برگزاری مطرح می‌کند.
کتاب ما و حسین (ع) هفت فصل دارد و موضوعات را از مبانی عزاداری به مسائل برگزاری مجالس می‌رساند. «شعارها، عبرت‌ها و اهمیت عزاداری»، «دیدگاه‌ها»، «اهداف و شئونات مجالس حسینی» و «وظایف گردانندگان مجالس عزاداری» از عنوان‌های اصلی هستند. مباحث عزاداری سنتی، فتاوای مراجع تقلید و پیشنهادات و منابع نیز در ادامه آمده‌اند. فصل دیدگاه‌ها، روایات و سخنان عالمان دینی را در کنار نقل‌قول‌هایی منسوب به شخصیت‌های مختلف قرار داده است. بخش مربوط به گردانندگان، وظایف سخنرانان، مداحان، مسئولان هیئت‌ها و شرکت‌کنندگان را جداگانه طرح می‌کند. موضوعاتی مانند مطالعه‌ی مستمر سخنران، صداقت، اصلاح اشتباه، پرهیز از نقل مطالب نامطمئن و تناسب سخن با فهم مخاطب در این بخش جای دارند. توصیه‌های مربوط به اداره‌ی هیئت نیز هزینه‌ها، تقسیم نذورات، توجه به کودکان و نوجوانان، بهداشت، زمان‌بندی و تنظیم صدای بلندگو را در بر می‌گیرند. فصل فتاوا، مسائل مشخصی مانند نسبت نماز و عزاداری، استفاده از ابزارهای موسیقی و اعتبار مرثیه‌ها را مطرح می‌کند. این گستره نشان می‌دهد که دغدغه‌ی نویسنده، هم محتوای مجلس است و هم رفتارهایی که در پیرامون مراسم شکل می‌گیرند؛ از نحوه‌ی برخورد با شرکت‌کنندگان تا رعایت اصول اجتماعی.

خلاصه کتاب ما و حسین (ع)

نویسنده در کتاب ما و حسین (ع) استدلال می‌کند که مجالس سوگواری باید در راستای اهداف قیام امام حسین شکل بگیرند. او احیای سنت پیامبر، اصلاح جامعه، مقابله با استبداد، تقویت حق‌خواهی و عدالت اجتماعی را از این اهداف می‌شمارد. عزاداری در این برداشت، مسئولیتی فراتر از حضور در مراسم ایجاد می‌کند: عزادار باید نسبت به رفتار خود، حقوق دیگران و مسائل جامعه حساس باشد. نویسنده همچنین ماندگاری یاد عاشورا را به استمرار مجالس پیوند می‌زند، اما حفظ مراسم را بدون مراقبت از محتوا کافی نمی‌داند. توجه به احکام دینی، پرهیز از خرافات، شناخت آسیب‌های عزاداری و استفاده از سخنرانان و مداحان شایسته، اجزای این مراقبت‌اند. پیام اصلی این است که محبت به امام حسین باید در شناخت، اخلاق و عمل اجتماعی نیز نمود پیدا کند.

چرا باید کتاب ما و حسین (ع) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب ما و حسین (ع) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب نسبت میان اهداف عاشورا و محتوای مجالس عزاداری را توضیح می‌دهد.
• خواننده با معیارهای انتخاب سخنران و مسئولیت او در اعتبارسنجی مطالب آشنا می‌شود.
• مباحث اداره‌ی هیئت، توجه را به حقوق شرکت‌کنندگان و همسایگان جلب می‌کنند.
• بخش فتاوا، پرسش‌های مشخص درباره‌ی صورت‌های مختلف سوگواری را مطرح می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب ما و حسین (ع) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• مسئولان هیئت‌ها که دغدغه‌ی کیفیت برگزاری مجالس را دارند.
• سخنرانان و مداحانی که به مسئولیت محتوایی خود توجه می‌کنند.
• علاقه‌مندان به فلسفه، آداب و پیشینه‌ی عزاداری حسینی.