کتاب درخت های سفید وارونه

کتاب درخت‌های سفید وارونه نوشته مهدی زارع، مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه است که ترس، رؤیا، مناسبات قدرت و تردید درباره‌ی خویشتن را در موقعیت‌هایی گاه آشنا و گاه غریب دنبال می‌کند. نجاری که زبان درختان را می‌فهمد، مردی که بازگشتش باورهای یک آبادی را به جنب‌وجوش می‌اندازد و راوی‌ای که پس از گرفتاری در گردباد، احساسش به بدن و روابطش تغییر می‌کند، از چهره‌های این مجموعه‌اند. شخصیت‌ها میان تجربه‌ی شخصی و گفته‌های دیگران به‌دنبال معنای اتفاق‌ها هستند و پاسخ‌هایشان همیشه با یکدیگر سازگار نیست. انتشارات هفت اقلیم هنر این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب درخت های سفید وارونه

کتاب درخت‌های سفید وارونه مجموعه‌داستانی از مهدی زارع است که جهان شخصیت‌هایش را در پیوند با طبیعت، خاطره، باورهای جمعی و آشفتگی‌های درونی شکل می‌دهد. فضای داستان‌ها از آبادی و مناسبات خان و رعیت تا خانه‌ای شهری و روابط عاطفی تغییر می‌کند. نویسنده در این فضاهای متفاوت، موقعیت‌هایی می‌سازد که تشخیص منشأ ترس در آن‌ها آسان نیست. ترس گاهی از خشونت انسانی برمی‌خیزد و گاهی به افسانه‌های محلی یا احساسی ناشناخته گره می‌خورد. درخت، کلاغ، پلنگ، دود و باد تنها اجزای منظره نیستند؛ حضورشان بر دریافت شخصیت‌ها از اتفاق‌ها اثر می‌گذارد. چوب می‌تواند مخاطب گفت‌وگوی یک نجار باشد و نقش پرندگان روی پارچه می‌تواند نگاه راوی را به خود مشغول کند. داستان‌های «و درخت‌ها های‌های گریه می‌کردند»، «به‌خاطر خواب‌ها» و «هیس مادیون، هیس» از عنوان‌های این مجموعه‌اند. هریک از این عنوان‌ها نیز نشانی از پیوند میان تجربه‌ی انسانی و حضور جانوران یا گیاهان دارد. شخصیت‌ها در چنین جهانی، هم‌زمان با آدم‌های پیرامون و نشانه‌هایی روبه‌رو هستند که معنایشان روشن نیست.
کتاب درخت‌های سفید وارونه از نقل‌های شفاهی، گفت‌وگو و بازگشت به گذشته برای آشکارکردن تدریجی موقعیت‌ها استفاده کرده است. راویان همیشه همه‌چیز را نمی‌دانند؛ بخشی از ماجرا را دیده‌اند و بخش دیگری را از دیگران شنیده‌اند. عبارت‌هایی مانند «گویا»، «گمانم» و «می‌گفت» فاصله‌ی میان رخداد و روایت رخداد را حفظ می‌کنند. نقل‌های ناسازگار، خواننده را با چند احتمال روبه‌رو می‌سازند، بی‌آنکه لزوماً یکی را پاسخ نهایی معرفی کنند. خشونت و وسوسه‌ی قدرت در داستان نجار، کنار رابطه‌ی پدر و پسر قرار می‌گیرد. داستان میریحیی، درمان و بیماری را به باورهای آبادی و روابط پنهان میان آدم‌ها پیوند می‌زند. داستان هم‌نام مجموعه نیز از خلال احساس‌های بدنی، یادآوری‌های پراکنده و گفت‌وگوهای تنش‌آلود، تصور راوی از مردبودن و زن‌بودن را به پرسش می‌کشد. گفته‌های شخصیت‌ها در این داستان، بخشی از کشمکش میان آن‌هاست و نباید حکم قطعی نویسنده تلقی شود. حال‌وهوای مجموعه از همین فاصله میان دیدن، شنیدن و باورکردن ساخته می‌شود؛ فاصله‌ای که گاه رخدادی روزمره را ناآشنا می‌کند و گاه توضیحی ظاهراً مطمئن را زیر سؤال می‌برد.

خلاصه داستان درخت های سفید وارونه

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
عبدالعلی، نجاری نامدار و آشنا به زبان اشجار، درخواست خان برای ساختن گهواره را نمی‌پذیرد. او منشأ این سفارش را با ستم گره‌خورده می‌بیند و سرپیچی‌اش، رابطه‌ی قدرت و خویشاوندی را به آزمون می‌گذارد. در داستانی دیگر، میریحیی پس از غیبتی طولانی به آبادی بازمی‌گردد. مواجهه‌ی او با صف‌شکن، پسری گرفتار ترس، به ماجرایی بدل می‌شود که اهالی درباره‌ی جزئیاتش روایت‌های متفاوتی دارند. چشمه، چنار، کلاغ‌ها و خاطره‌ی یک پلنگ به این اختلاف روایت‌ها راه پیدا می‌کنند. کتاب درخت‌های سفید وارونه همچنین سرگذشت مردی را دنبال می‌کند که پس از گرفتارشدن در گردباد، احساس‌های ناآشنایی را تجربه می‌کند. گفته‌ای درباره‌ی تغییر جنسیت، ذهن او را درگیر می‌سازد و رابطه‌اش با نجمه و انسی، همراه با برداشتش از خودش، دستخوش تردید می‌شود.

چرا باید کتاب درخت های سفید وارونه را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب درخت‌های سفید وارونه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• داستان‌ها امکان بررسی پیوند افسانه‌های محلی با ترس‌ها و روابط روزمره را فراهم می‌کنند.
• نقل‌های متفاوت شخصیت‌ها، فاصله‌ی میان مشاهده و باور را پیش چشم می‌گذارند.
• حضور اثرگذار طبیعت، تجربه‌ای فراتر از توصیف منظره می‌سازد.
• کشمکش‌های شخصیت‌ها زمینه‌ای برای تأمل درباره‌ی قدرت، وابستگی و برداشت انسان از بدن خود فراهم می‌آورند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب درخت‌های سفید وارونه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به داستان کوتاه فارسی با فضاهای غریب و رازآلود.
• خوانندگان علاقه‌مند به بازتاب باورهای محلی در زندگی شخصیت‌ها.
• کسانی که داستان‌های درگیر با قدرت، هویت جنسیتی و تردیدهای روانی را دنبال می‌کنند.