کتاب به شیراز آی

کتاب به شیراز آی (شناخت‌نامه‌ی عارفان شیراز از سده سوم تا چهاردهم هجری) نوشته مریم تیموری مقدم، مجموعه‌ای از زندگی‌نامه‌ها، حکایت‌ها و سخنان عارفانی است که زندگی‌شان به شیراز پیوند خورده است. این پیوند گاهی از زادگاه می‌آید، گاهی از اقامت در شهر و گاهی از آرامگاهی که در شیراز به‌جای مانده است. نام‌های آشنایی چون حافظ و سعدی در کنار چهره‌های کمترشناخته‌شده قرار گرفته‌اند تا تصویری از پیشینه‌ی عرفانی شهر شکل بگیرد. نشر خاموش این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب به شیراز آی

کتاب به شیراز آی نوشته مریم تیموری مقدم، شیراز را از دریچه‌ی سرگذشت کسانی معرفی می‌کند که در شکل‌گیری فرهنگ عرفانی شهر نقش داشته‌اند. مؤلف، آشنایی مختصر با عارفان و بزرگان شیرازی را هدف خود دانسته است و ادعای تألیف پژوهشی دانشگاهی ندارد. دامنه‌ی انتخاب شخصیت‌ها به زادگان شهر محدود نیست؛ بزرگان شهرهای اطراف، کسانی که بخشی از عمرشان را در شیراز گذرانده‌اند و افرادی که در شیراز دفن شده‌اند نیز در مجموعه حضور دارند. مطالب در ۱۲ بخش سده‌محور، از سده‌ی سوم تا چهاردهم هجری، تنظیم شده‌اند و معرفی امامزادگان نیز در فهرست دیده می‌شود. بخش‌های «سده سوم هجری» و «سده چهارم هجری» با چهره‌هایی مانند حسین بن منصور حلاج، ابوبکر طمستانی، علی فارسی، ابوالعباس شیرازی، بندار و ابوحیان توحیدی همراه‌اند. مدخل‌ها، متناسب با منابع موجود، اطلاعاتی از زندگی، استادان، معاشرت‌ها، آثار و محل دفن شخصیت‌ها ارائه می‌دهند. حکایت‌ها و سخنان قصار نیز بخشی از شیوه‌ی معرفی این افراد هستند.
کتاب به شیراز آی افزون‌بر شرح احوال اشخاص، زمینه‌ای برای شناخت جایگاه خانقاه‌ها، رباط‌ها و حلقه‌های تربیت عرفانی فراهم کرده است. مقدمه‌ی مهدی کمپانی زارع، شهرت شیراز به «برج اولیا» را در منابع دنبال می‌کند و از پیوند جریان‌های عرفانی بغداد و خراسان در این شهر سخن می‌گوید. بحث درباره‌ی صحو و سکر، زهد و محبت، تفاوت مشرب‌هایی را روشن می‌کند که در یک محیط فرهنگی حضور داشته‌اند. مؤلف در پیشگفتار، نقل حکایت‌های کرامات را نیز توضیح داده است؛ از دید او، معنای حکایت می‌تواند فراتر از داوری درباره‌ی وقوع ظاهری رویداد باشد. بنابراین، مجموعه فقط شامل اطلاعات زندگی‌نامه‌ای نیست و باورهای ناقلان درباره‌ی شخصیت‌ها را نیز بازتاب می‌دهد. عنوان‌هایی مانند «آثار» و «سخنان قصار» امکان آشنایی با گفته‌ها و نوشته‌های بزرگان را فراهم می‌کنند. ارجاع به منابع در کنار نقل‌ها، عکس آرامگاه‌ها و نقشه‌ی راهنما نیز ارتباط میان نام‌ها، متن‌های تاریخی و مکان‌های شهری را ملموس‌تر کرده است. خواننده در این مجموعه هم با اشخاص روبه‌رو می‌شود و هم با بخشی از حافظه‌ی فرهنگی شیراز.

خلاصه کتاب به شیراز آی

کتاب به شیراز آی بر این ایده استوار است که شناخت یک شهر، بدون توجه به انسان‌های اثرگذار در فرهنگش، ناتمام می‌ماند. مجموعه، سرگذشت عارفان مرتبط با شیراز را در کنار سخنان و حکایت‌هایشان قرار می‌دهد تا موضوع‌هایی چون محبت، ادب، فروتنی، مراقبت از نفس و معاشرت با دیگران از خلال نمونه‌های مشخص دیده شوند. حکایت ابومحرز و همراهی او در کاری که معمولاً به دیگران واگذار می‌شود، مسئله‌ی پرهیز از برتری‌جویی را پیش می‌کشد. شرح احوال ابوبکر زاهد، حساسیت او نسبت به منشأ دارایی و معاش را نشان می‌دهد. معرفی آثار ابوحیان توحیدی نیز بحث را به خودشناسی، زیبایی و دوستی می‌کشاند. حاصل، آشنایی با مجموعه‌ای از مشرب‌ها و دغدغه‌هاست که پیشینه‌ی عرفانی شیراز را نمی‌توان به یک چهره یا یک شیوه‌ی سلوک محدود کرد.

چرا باید کتاب به شیراز آی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب به شیراز آی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• زندگی‌نامه‌ها، نام‌های کمترشناخته‌شده‌ی عرفان شیراز را کنار چهره‌های مشهور معرفی می‌کنند.
• حکایت‌ها، نمود موضوع‌هایی چون فروتنی و ادب را در رفتار اشخاص نشان می‌دهند.
• مقدمه، تفاوت مشرب‌های عرفانی حاضر در شیراز را توضیح می‌دهد.
• عکس‌ها و نقشه‌ی راهنما، شناخت شخصیت‌ها را به مکان‌های شهر پیوند می‌زنند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب به شیراز آی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به تاریخ فرهنگی شیراز و آرامگاه‌های بزرگان شهر.
• خوانندگان زندگی‌نامه‌ی عارفان و مجموعه‌های سخنان قصار.
• مخاطبانی که آشنایی مقدماتی با مشرب‌های تصوف می‌خواهند.
• علاقه‌مندان به پیوند اخلاق، ادبیات و عرفان در سرگذشت اشخاص.