کتاب کشتارستان

کتاب کشتارستان (و سه اثر دیگر) نوشته محمد عبدالرحیم نژاد، مجموعه‌ای از چهار نمایش‌نامه است که در فضایی تیره، پرتنش و ذهنی پیش می‌روند. این اثر را انتشارات سیب سرخ منتشر کرده و از خلال گفت‌وگوها و موقعیت‌های نمایشی به سراغ مضمامینی همچون قدرت، خشونت، اختلال روان، ترس و مرز باریک میان درمان و حذف رفته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب کشتارستان

کتاب کشتارستان نوشته‌ی محمد عبدالرحیم نژاد مجموعه‌ای نمایشی است که چهار متن را در کنار هم قرار داده و از همان صفحات آغازین، فضای بسته، ناآرام و تهدیدآمیزی می‌سازد. نمایش‌نامه‌ی نخست در تهرانِ پس از انقلاب و در یک بیمارستان روانی می‌گذرد؛ جایی که رابطه‌ی میان دکتر جابر، آقای شایگان و چند بیمار دیگر فقط رابطه‌ای درمانی نیست و لایه‌هایی از ترس، کنترل، گذشته‌ی سیاسی و خشونت را در خود پنهان کرده است. شخصیت‌ها مدام حرف می‌زنند، خاطره تعریف می‌کنند، یکدیگر را می‌سنجند و در همین رفت‌وبرگشت‌ها، مرز میان بیمار، مراقب، بازجو و قربانی مدام جابه‌جا می‌شود.

کتاب کشتارستان در ادامه، نمایش‌نامه‌های دیگری را هم پیش می‌کشد که هر کدام بر گفت‌وگوهای فشرده، کشمکش روانی و موقعیت‌های بسته استوارند. از متن پیداست که محمد عبدالرحیم نژاد به اتاق، راهرو، مطب، تخت، صندلی و نور کم به‌ عنوان عناصر اصلی صحنه اهمیت داده است؛ عناصری که حس محاصره و بی‌پناهی را تشدید می‌کنند. 

در یکی از نمایش‌نامه‌های دیگر، گفت‌وگوی یک تراپیست و مردی مرموز در لندن به بحثی درباره‌ی مرگ، قتل، اختیار و ارزش انسان تبدیل می‌شود. این مجموعه بیش از آنکه بر حادثه‌های بیرونی متکی باشد، تنش را از دل زبان، اعتراف، تهدید، سکوت و بازی قدرت بیرون می‌کشد.

خلاصه کتاب کشتارستان

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

در نمایش‌نامه‌ی اصلی کتاب کشتارستان، آقای شایگان در بیمارستانی روانی زندگی می‌کند؛ مردی که گذشته‌اش به ساختار سرکوب گره خورده و حالا زیر نظر دکتر جابر روزگار می‌گذراند. گفت‌وگوهای میان این دو کم‌کم نشان می‌دهد که اقامت در بیمارستان فقط درمان نیست، بلکه شکلی از پنهان‌شدن، معامله و وابستگی متقابل است. 

با ورود بیماران دیگر، فشار محیط بیش‌تر می‌شود و دکتر جابر می‌کوشد از موقعیت آقای شایگان برای حل بحران‌های بیمارستان استفاده کند. متن، همزمان گذشته‌ی شخصیت‌ها، ترس از افشا شدن و میل به بقا را در کنار هم می‌گذارد و نشان می‌دهد خشونت چگونه می‌تواند در لباس مراقبت و نظم پنهان شود.

چرا باید کتاب کشتارستان را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب کشتارستان را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب چهار نمایش‌نامه را در یک مجموعه گرد آورده و امکان روبه‌رو شدن با چند موقعیت نمایشی متفاوت اما هم‌خانواده را فراهم می‌کند.
• نمایش‌نامه‌ی اصلی، بیمارستان روانی را به فضایی برای کشمکش میان درمان، کنترل و بقا تبدیل می‌کند.
• گفت‌وگوهای اثر، شخصیت‌ها را نه با توضیح مستقیم بلکه از خلال خاطره، تهدید و سکوت آشکار می‌کنند.
• خواندن این کتاب توجه به صحنه، نور، چیدمان و حرکت شخصیت‌ها را در کنار متن تقویت می‌کند.
• بخش‌هایی از مجموعه، پرسش‌هایی جدی درباره‌ی مرگ، اختیار، حذف و ارزش انسان پیش می‌کشند.

خواندن کتاب کشتارستان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب کشتارستان به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایش‌نامه‌های فارسی که به فضاهای تیره و پرتنش گرایش دارند.
• خوانندگانی که از متن‌های شخصیت‌محور و گفت‌وگوهای کشمکش‌دار لذت می‌برند.
• کسانی که می‌خواهند درباره‌ی پیوند میان قدرت، ترس و خشونت در موقعیت‌های نمایشی بیشتر بخوانند.
• دانشجویان و فعالان تئاتر که به بررسی صحنه‌پردازی، میزانسن و تنش در نمایش‌نامه علاقه دارند.
• مخاطبانی که به داستان‌های روان‌شناختی و فضاهای بسته و خفقان‌آور توجه دارند.