کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی)

کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری، نسبت میان اختیارات مراجع قضایی و حقوق اشخاص را بررسی می‌کند. این کتاب نشان می‌دهد که کشف حقیقت در پرونده‌ی کیفری، مجوز نادیده‌گرفتن کرامت متهم یا حقوق بزه‌دیده نیست. تدوین‌کنندگان، مواد قانونی را در کنار دیدگاه‌های حقوق‌دانان، مبانی فقهی و نظریه‌های مشورتی قرار داده‌اند تا زمینه‌ی مقایسه‌ی تفسیرهای مختلف فراهم شود. انتشارات چتر دانش این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی)

کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) حاصل تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری، نخستین جلد از مجموعه‌ی گفته‌ها در قانون آیین دادرسی کیفری است. این کتاب دو فصل با عنوان‌های «تعریف آیین دادرسی کیفری و اصول حاکم بر آن» و «دعوای عمومی و دعوای خصوصی» دارد و پیوستی از قوانین و مقررات نیز در ادامه آمده است. فصل نخست، تعریف آیین دادرسی کیفری را نقطه‌ی آغاز قرار می‌دهد و سپس قانونی‌بودن رسیدگی، استقلال و بی‌طرفی مقام قضایی، سرعت در دادرسی، اصل برائت و حقوق دفاعی متهم را بررسی می‌کند. تدوین‌کنندگان، تفاوت اصل و قاعده‌ی حقوقی را توضیح داده‌اند و نقش اصول را در مواجهه با سکوت، تعارض یا ابهام قانون مطرح کرده‌اند. شیوه‌ی تنظیم مطالب، بر شرح مواد قانونی استوار است؛ متن هر ماده با توضیح اصطلاحات، نقل دیدگاه‌های حقوقی و ارجاع به مقررات مرتبط همراه می‌شود. مباحث فقهی نیز در کنار تحلیل‌های حقوقی قرار گرفته‌اند تا مبنای برخی اصول و تفاوت برداشت‌ها روشن شود.
کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) در فصل دوم، پیامدهای عمومی و خصوصی جرم را از یکدیگر تفکیک می‌کند. جایگاه دادستان، شاکی و مدعی خصوصی، شرایط موقوف‌شدن تعقیب یا اجرای مجازات و ضوابط مطالبه‌ی ضرر و زیان، محورهای این فصل هستند. مطالب این بخش نشان می‌دهند که درخواست تعقیب مرتکب و مطالبه‌ی خسارت، آثار یکسانی ندارند. نظریه‌های شورای نگهبان، اندیشه‌های حقوقی، منابع فقهی، آرای وحدت رویه، آرای دادگاه‌ها و نظریه‌های مشورتی، منابع شرح و تفسیر مواد را تشکیل می‌دهند. خواننده در موضوعاتی مانند آثار گذشت شاکی، تفاوت تصمیم‌های شکلی و ماهوی و وضعیت حقوق مالی پس از فوت متهم، با استدلال‌ها و برداشت‌های متفاوت روبه‌رو می‌شود. این شیوه‌ی ارائه، توجه را از حفظ عبارت قانون به بررسی مبنا و پیامد تصمیم قضایی معطوف می‌کند؛ موضوعی که برای فهم ارتباط قواعد دادرسی و سرنوشت حقوق طرفین دعوا اهمیت دارد.

خلاصه کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی)

کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) دادرسی کیفری را محل تلاقی دو مسئولیت می‌داند: تأمین منافع جامعه و حفظ حقوق و آزادی‌های اشخاص. مقام قضایی باید تعقیب، تحقیق، رسیدگی و اجرای رأی را در چارچوب قانون پیش ببرد. اصل برائت نیز اقتضا می‌کند که اتهام، جای اثبات جرم ننشیند و متهم امکان آگاهی از دلایل اتهام و استفاده از حقوق دفاعی را داشته باشد. مباحث بعدی، دو دعوای ناشی از جرم را توضیح می‌دهند: دعوای عمومی برای حمایت از حقوق جامعه و دعوای خصوصی برای مطالبه‌ی خسارت یا کیفرهایی که حق خصوصی بزه‌دیده هستند. تدوین‌کنندگان سپس آثار عواملی مانند فوت، گذشت و دیگر موجبات موقوفی تعقیب را بررسی کرده‌اند. نکته‌ی محوری این مباحث، ضرورت تفکیک مبنای هر تصمیم و آثار متفاوت تصمیم‌ها بر تعقیب کیفری و حقوق زیان‌دیده است.

چرا باید کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• متن مواد قانونی در کنار تفسیرهای حقوقی و منابع مرتبط قرار گرفته است.
• تفاوت استقلال و بی‌طرفی قضایی و ارتباط آن‌ها با رسیدگی منصفانه روشن می‌شود.
• مرز میان شکایت کیفری، مطالبه‌ی خسارت و آثار گذشت شاکی بررسی می‌شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب اصول حاکم بر دادرسی کیفری و انواع دعاوی (دکترین و رویه قضایی) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان حقوق که مبانی آیین دادرسی کیفری را مطالعه می‌کنند.
• وکلایی که به بررسی دعاوی ناشی از جرم نیاز دارند.
• پژوهشگران علاقه‌مند به مقایسه‌ی دکترین و رویه‌ی قضایی.