کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی)

کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری، مقررات مربوط به این دادگاه را در کنار تفسیرهای حقوقی و تصمیم‌های قضایی بررسی کرده است. مسئله‌ی محوری این مجموعه، تشخیص مرجع صالح و شناخت قواعد رسیدگی است؛ موضوعی که نوع جرم، مجازات قانونی و گاهی سمت متهم بر آن اثر می‌گذارد. انتشارات چتر دانش این کتاب را منتشر کرده است. مطالب از تشکیلات و صلاحیت آغاز می‌شوند و به ادله‌ی اثبات، نحوه‌ی رسیدگی و صدور رأی می‌رسند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی)

کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) حاصل تدوین موسی رحیمی، محمد مهدی مخبریان نژاد و رضا رحیمی دهسوری است و جلد ۱۲ مجموعه‌ی گفته‌ها در قانون آیین دادرسی کیفری به‌شمار می‌آید. گردآورندگان، مواد قانونی مرتبط را مبنای تنظیم مطالب قرار داده‌اند و توضیحات حقوقی، آرای قضایی و نظریه‌های مشورتی را در کنار آن‌ها آورده‌اند. مقدمه، آیین دادرسی کیفری را سازوکاری برای تضمین عدالت در تحقیق، رسیدگی و اجرای حکم معرفی کرده است. حفظ کرامت اشخاص هنگام جمع‌آوری دلایل و تحقیق از متهم، بزه‌دیده و شاهد نیز در همین چارچوب مطرح می‌شود. محتوای اصلی در سه فصل تنظیم شده است: «تشکیلات و صلاحیت دادگاه کیفری یک»، «ادله اثبات در دادگاه کیفری یک» و «نحوه رسیدگی در دادگاه کیفری یک». فصل نخست، ترکیب قضات و حدود صلاحیت را توضیح می‌دهد. فصل دوم به تبیین ادله و تشریفات رسیدگی به آن‌ها اختصاص دارد. فصل سوم نیز موضوعاتی مانند شروع رسیدگی، تعیین وقت، کیفیت ابلاغ، مقدمات رسیدگی به پرونده‌های دارای کیفرخواست، ترتیب رسیدگی و صدور و ابلاغ رأی را در بر می‌گیرد.
کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) صرفاً متن مواد قانونی را کنار هم نمی‌گذارد؛ توضیحات ذیل مواد، مسائل تفسیری و موقعیت‌های مورد اختلاف را نیز مطرح می‌کنند. بحث صلاحیت، برای نمونه، میان صلاحیت ذاتی، محلی و شخصی تفاوت می‌گذارد و نقش نوع جرم، محل وقوع آن و وضعیت متهم را روشن می‌سازد. بررسی ترکیب دادگاه نیز موضوعاتی مانند حد نصاب رسمیت، جانشینی رئیس و حضور دادرس علی‌البدل را شامل می‌شود. منابع مورد استفاده، دکترین حقوقی، منابع فقهی و فتاوا، نظرهای شورای نگهبان، آرای وحدت رویه، آرای شعب دادگاه‌ها و دیوان عالی کشور و نظریه‌های مشورتی نهادهای حقوقی را در بر می‌گیرند. ارجاع به قوانین مرتبط، ارتباط هر ماده را با مقررات دیگر نشان می‌دهد. این شیوه‌ی تنظیم، امکان مطالعه‌ی یک مسئله از چند منظر را فراهم می‌کند: حکم قانون چیست، حقوق‌دانان چه تفسیری ارائه کرده‌اند و مراجع قضایی در مواجهه با مسئله چگونه تصمیم گرفته‌اند. خواننده در نتیجه، علاوه‌بر آشنایی با مقررات، با پرسش‌های ناشی از اجرای آن‌ها نیز روبه‌رو می‌شود.

خلاصه کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی)

محور اصلی کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی)، پیوند میان تعیین دادگاه صالح و رعایت تشریفات رسیدگی است. مطالب نشان می‌دهند که تشخیص صلاحیت، پیش از ورود به ماهیت اتهام اهمیت دارد و نمی‌توان همه‌ی پرونده‌ها را تنها براساس محل وقوع جرم به یک مرجع سپرد. نوع مجازات، تعدد اتهام‌ها، مشارکت یا معاونت در جرم و سمت برخی متهمان، مسائل متفاوتی ایجاد می‌کنند. توضیحات مربوط به جرائم سیاسی و مطبوعاتی نیز جایگاه رسیدگی علنی و حضور هیئت‌منصفه را مشخص کرده‌اند. بحث طرح مستقیم بعضی جرائم در دادگاه، مرز وظایف دادسرا و دادگاه را پیش می‌کشد. مجموعه‌ی مباحث سپس به ادله‌ی اثبات، مقدمات محاکمه و صدور رأی می‌رسد. ایده‌ی محوری این است که اجرای مقررات کیفری، علاوه‌بر شناخت عنوان اتهام و مجازات، به شناخت مرجع رسیدگی و قواعد حاکم بر فرایند دادرسی وابسته است.

چرا باید کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• مواد قانونی همراه با تفسیرهای حقوقی و نمونه‌های تصمیم قضایی بررسی شده‌اند.
• تفاوت صلاحیت ذاتی، محلی و شخصی در مسائل رسیدگی روشن می‌شود.
• خواننده با قواعد تشکیل دادگاه و نقش اعضای آن آشنا می‌شود.
• ارجاع‌های مرتبط، پیگیری مبنای قانونی هر بحث را آسان‌تر می‌کنند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب دادگاه کیفری یک (دکترین و رویه قضایی) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان حقوق که مبحث صلاحیت و تشکیلات دادگاه‌های کیفری را مطالعه می‌کنند.
• کارآموزان وکالت و قضاوت که به بررسی آرای قضایی نیاز دارند.
• پژوهشگران آیین دادرسی کیفری که رابطه‌ی قانون و تفسیر حقوقی را دنبال می‌کنند.