کتاب در جستجوی معاصریت

کتاب در جستجوی معاصریت نوشته بیژن عبدالکریمی است و نشر نقد فرهنگ آن را منتشر کرده است. این اثر مجموعه‌ای از مقاله‌ها و گفت‌وگوهاست که حول یک پرسش محوری شکل می‌گیرند: معاصر بودن دقیقاً یعنی چه و چگونه می‌توان با زمانه‌ی خود نسبتی سنجیده برقرار کرد؟ نویسنده از خلال بحث‌هایی درباره‌ی فلسفه، تفکر، سنت، جهان جدید و بحران‌های فکری، می‌کوشد فاصله‌ی میان ذهنیت ایرانی و واقعیت جهان کنونی را بررسی کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب در جستجوی معاصریت

کتاب در جستجوی معاصریت نوشته بیژن عبدالکریمی مجموعه‌ای از مقاله‌ها، تأملات و گفت‌وگوهایی است که به مسئله‌ی نسبت انسان با زمانه‌ی خود می‌پردازد. نقطه‌ی مرکزی بحث این است که معاصریت فقط هم‌زمانی تقویمی نیست و انسان یا جامعه صرفاً با زندگی‌کردن در دوران جدید، معاصر نمی‌شود. نویسنده می‌کوشد نشان دهد معاصر بودن به نوعی آگاهی تاریخی، فاصله‌گذاری با اکنون، فهم سنت و درعین‌حال عبور از جزم‌های گذشته و شیفتگی‌های زمان حال نیاز دارد. از همین‌جا، کتاب به پرسش‌هایی گسترده‌تر وارد می‌شود؛ از معنای فلسفه و جایگاه تفکر گرفته تا نسبت نظر و عمل، بحران خودآگاهی، وضعیت دانشگاه و امکان فهم انسان امروز.
کتاب در جستجوی معاصریت در قالب فصل‌ها و بخش‌هایی پیش می‌رود که هرکدام بر یکی از این گره‌های فکری متمرکزند. در بخشی با عنوان چرا فلسفه؟ رابطۀ فلسفه و حیات اجتماعی بررسی می‌شود و نویسنده از ضرورت تفکر برای فهم بحران‌های فردی و جمعی سخن می‌گوید. در بخش دیگری، تأملاتی درباره‌ی روان‌شناسی و روان‌کاوی آمده است که در آن، این حوزه‌ها نه فقط از منظر فنی، بلکه در پیوند با انسان‌شناسی فلسفی، تاریخ‌مندی و وضعیت تمدنی جهان جدید دیده می‌شوند. مقاله‌ی اگزیستانسیالیسم و فیزیکالیسم نیز یکی از بحث‌های مهم کتاب است که نزاع بر سر اصالت تفکر و آزادی انسان را دنبال می‌کند. فضای کلی اثر، فضای پرسش‌گری و درگیری جدی با مفاهیمی مثل سنت، مدرنیته، نیهیلیسم، آزادی، حقیقت و خودآگاهی است. آنچه این نوشته‌ها را به هم پیوند می‌دهد، تلاشی است برای فهم زمانه‌ای که هم باید در آن زیست و هم باید از آن فاصله گرفت تا بتوان آن را دید.

خلاصه کتاب در جستجوی معاصریت

در جستجوی معاصریت از این ایده آغاز می‌کند که معاصر بودن یک وضعیت آماده و قطعی نیست، بلکه فرایندی دشوار برای فهم زمانه و نسبت‌سنجی با آن است. بیژن عبدالکریمی در مقاله‌ها و گفت‌وگوهای این مجموعه، از ضرورت تفکر و فلسفه سخن می‌گوید و نشان می‌دهد که بدون تأمل در مبانی، نه می‌توان بحران‌های اجتماعی را فهمید و نه می‌توان از وضعیت فکری و فرهنگی خود تصویری روشن داشت.
کتاب سپس به حوزه‌هایی مانند روان‌شناسی، علوم انسانی و انسان‌شناسی می‌رسد و می‌کوشد نشان دهد این حوزه‌ها نیز بدون توجه به تاریخ، فرهنگ و افق‌های معنایی جهان جدید ناقص می‌مانند. در سراسر اثر، مسئله‌ی اصلی این است که انسان امروز چگونه می‌تواند میان سنت، اکنون و آینده نسبتی زنده و سنجیده برقرار کند.

چرا باید کتاب در جستجوی معاصریت را بخوانیم؟

دلایل خواندن در جستجوی معاصریت را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب معنای معاصریت را فراتر از هم‌زمانی تقویمی توضیح می‌دهد و آن را به مسئله‌ای فکری و تاریخی تبدیل می‌کند.
• نویسنده نسبت فلسفه با زندگی اجتماعی، سیاست، فرهنگ و بحران‌های جمعی را به‌صورت مستقیم بررسی کرده است.
• بخش‌های مختلف اثر نشان می‌دهند که علوم انسانی بدون تأمل در مبانی خود، به سطحی فنی و محدود فروکاسته می‌شوند.
• کتاب برای فهم پیوند میان سنت، جهان جدید و وضعیت فکری انسان امروز مواد تأمل‌برانگیزی فراهم می‌کند.
• خواننده با مجموعه‌ای از پرسش‌های بنیادی درباره‌ی آزادی، حقیقت، خودآگاهی و جایگاه تفکر روبه‌رو می‌شود.
• این اثر برای کسانی که می‌خواهند بحران‌های فرهنگی و ذهنی زمانه را فقط در سطح رویدادها نبینند، افق گسترده‌تری می‌گشاید.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن در جستجوی معاصریت به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به فلسفه‌ی معاصر و پرسش‌های مربوط به زمانه، سنت و جهان جدید.
• خوانندگانی که می‌خواهند نسبت تفکر با زندگی اجتماعی و بحران‌های فرهنگی را دقیق‌تر بررسی کنند.
• دانشجویان و پژوهشگران علوم انسانی که به مبانی فلسفی رشته‌های خود توجه دارند.
• کسانی که درباره‌ی معنای معاصر بودن و امکان فهم زمانه‌ی کنونی پرسش دارند.
• مخاطبانی که از بحث‌های مفهومی درباره‌ی آزادی، حقیقت، خودآگاهی و انسان امروز استقبال می‌کنند.

بخشی از کتاب در جستجوی معاصریت

«معاصریت برقراری نوعی رابطۀ اصیل با زمان است. متفکر یا هنرمند معاصر کسی است که زیست‌جهان دوران خودش را به رسمیت می‌شناسد، تمایزاتش را از دوران‌ها و زیست‌جهان‌های پیشین بازمی‌شناسد و در همان حال، با شیفتگی و دل‌سپردگی در زمان حال مستحیل نشده، فاصلۀ خودش را از زمان حال و اکنون حفظ می‌کند. لذا فرد معاصر پیوندی دوگانه با زمان و زیست‌جهان کنونی‌اش دارد. با تفکر معاصر نوعی انقطاع و گسست میان گذشته با اکنون و میان اکنون با آینده حاصل می‌شود. این تفکر در همان حال که بر ضرورت به رسمیت شناخته شدن افق‌ تاریخی روزگار خویش تأکید می‌ورزد و در افق‌ معنایی روزگار خویش تنفس می‌کند، با این وصف می‌کوشد از افق معنایی روزگار خویش درگذرد. بنابراین، دو گروه نمی‌توانند از زمرۀ معاصران باشند: آنان که در گذشته و زیست‌جهان‌های پیشین باقی مانده‌اند و گسست اکنون را از گذشته و تمایزات بنیادین عالَم کنونی را از عوالم گذشته درنمی‌یابند و می‌کوشند با مفاهیم و مقولات گذشته دربارۀ جهان کنونی بیندیشند و در افقی خارج از افق تاریخی و معنایی روزگار خویش به تفکر و کنش بپردازند؛ و نیز شیفتگان و دل‌سپردگان زمان حال.»