کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد

کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد نوشته مرتضی سخاوت (داریوندنژاد) است و انتشارات خردگان آن را منتشر کرده است. این کتاب دو نمایشنامه را کنار هم می‌آورد و از دل فضایی آشفته، نمادین و تئاتری به سراغ رنج، فروپاشی، خشونت و فرسودگی انسان در موقعیت‌های خانوادگی و اجتماعی می‌رود. در یکی از بخش‌های مهم اثر، اسطوره‌ی ضحاک و شهرزاد به زمانه‌ای تیره و ذهن‌هایی زخمی پیوند می‌خورد و همین پیوند، حال‌وهوای کتاب را از یک روایت معمولی جدا می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد

کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد نوشته مرتضی سخاوت (داریوندنژاد) مجموعه‌ای نمایشی است که بر پایه‌ی آشفتگی ذهن، جابه‌جایی زمان و مکان و رفت‌وآمد میان واقعیت، خاطره، هذیان و اسطوره شکل گرفته است. فضای اثر از همان آغاز، صحنه‌ای ناآرام و پرتنش می‌سازد؛ جایی که شخصیت‌ها فقط در یک موقعیت بیرونی حضور ندارند، بلکه هرکدام حامل زخمی درونی، ترسی قدیمی یا فشاری فرساینده‌اند. نام‌هایی مانند ارمایل و گرمایل، همراه با ارجاع‌های مستقیم به روایت ضحاک، نشان می‌دهد که نویسنده از اسطوره به‌عنوان ابزاری برای بازخوانی خشونت، درماندگی و تباهی استفاده کرده است. در این میان، خانواده، مدرسه، تیمارستان، خانه و صحنه‌ی نمایش مدام در هم می‌روند و مرز میان نقش و هویت را ناپایدار می‌کنند.
این کتاب از دو بخش نمایشی تشکیل شده است و در بخش هذیان، شخصیت‌هایی مانند پدر، روانپزشک، مادر، مهرداد، فریدون، پروانه و جمعی از دیوانگان در موقعیت‌هایی ظاهر می‌شوند که هم واقعی‌اند و هم کابوس‌وار. گفت‌وگوها گاهی به زبان روزمره نزدیک می‌شوند و گاهی به بیانی شاعرانه، کهن و آمیخته با نقل‌های اسطوره‌ای می‌رسند. همین رفت‌وآمد زبانی، حالتی ناپایدار و پرتنش به متن داده است. اثر فقط بر یک بحران خانوادگی متمرکز نمی‌ماند؛ بلکه از دل رابطه‌ی پدر و پسر، حضور مستأجر، ترس از سقوط، احساس گناه و میل به رهایی، تصویری گسترده‌تر از فرسایش روانی و اجتماعی می‌سازد. در این نمایشنامه، خنده و گریه کنار هم می‌ایستند، تمسخر با سوگ درمی‌آمیزد و صحنه مدام میان واقعیت بیرونی و ذهن آشفته‌ی شخصیت‌ها نوسان می‌کند. همین ویژگی باعث می‌شود تجربه‌ی خواندن این کتاب بیشتر از آنکه خطی و آرام باشد، تکه‌تکه، فشرده و درگیرکننده پیش برود.

خلاصه کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد

کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد روایتی نمایشی از فروپاشی یک خانواده و ذهنی گرفتار در ترس، خاطره و احساس گناه است. در بخش هذیان، پدری به نام ارمایل در فضایی آشفته میان نقش‌های گوناگون، گذشته و اکنون، واقعیت و توهم رفت‌وآمد می‌کند. روانپزشک، اعضای خانواده، مستأجر و جمعی از دیوانگان هرکدام بخشی از این جهان متلاطم را کامل می‌کنند. اسطوره‌ی ضحاک و ماجرای خوراک‌دادن به مارها در متن زنده می‌شود و به بحران‌های روزمره، فقر، تحقیر، خشونت و ازهم‌پاشیدگی پیوند می‌خورد. این کتاب در دل این صحنه‌های پرتنش، از انسان‌هایی می‌گوید که میان نجات‌دادن، قربانی‌شدن و فراموش‌نکردن سرگردان مانده‌اند.

چرا باید کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب پیوند اسطوره و زندگی روزمره را در قالب نمایشنامه به‌شکلی پرتنش و معنادار نشان می‌دهد.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند رد خشونت، ترس و فرسودگی را در روابط خانوادگی و ذهن شخصیت‌ها دقیق‌تر دنبال کند.
• اثر، نمونه‌ای از نمایشنامه‌ای است که صحنه، هذیان، خاطره و گفت‌وگوهای نمادین را درهم می‌آمیزد.
• این کتاب برای شناخت فضایی مناسب است که در آن خنده، سوگ، تمسخر و اضطراب هم‌زمان حضور دارند.
• خواندن این کتاب به درک بهتر شخصیت‌هایی کمک می‌کند که میان درماندگی، مقاومت و فروپاشی در نوسان‌اند.
• این اثر برای کسانی مناسب است که به نمایشنامه‌های متکی بر ارجاع‌های اسطوره‌ای و فضای تیره علاقه دارند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب هذیان و هزار و دومین شب شهرزاد به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایشنامه‌های فارسی که به فضاهای تیره، نمادین و پرتنش گرایش دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند بازتاب اسطوره‌های ایرانی را در متن‌های نمایشی امروز دنبال کنند.
• کسانی که به آثاری درباره‌ی فروپاشی خانواده، آشفتگی روانی و فشارهای اجتماعی علاقه دارند.
• مخاطبانی که از متن‌های نمایشی با گفت‌وگوهای شاعرانه و چندلحنه استقبال می‌کنند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که درباره‌ی پیوند تئاتر، اسطوره و بحران‌های انسانی مطالعه می‌کنند.