کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی

کتاب یک فنجان نمایشنامه‌ نویسی (تمام آنچه که برای نوشتن یک نمایشنامه‌ی خوب نیاز دارید) نوشته آروین آبادی، متنی آموزشی درباره‌ی مبانی و جزئیات نوشتن نمایشنامه است که از تعریف نمایشنامه و تفاوت آن با فیلم‌نامه و داستان شروع می‌کند و بعد به ایده‌پردازی، ساختار، شخصیت‌پردازی، دیالوگ‌نویسی و مسیر رساندن متن به اجرا می‌رسد. انتشارات ناودون این کتاب را منتشر کرده است. نکته‌ی جالب این کتاب این است که آموزش را جلسه‌به‌جلسه پیش می‌برد و در کنار توضیح مفاهیم، مدام به خطاهای رایج و نمونه‌های عینی هم سر می‌زند تا فرایند نوشتن برای صحنه ملموس‌تر شود. نسخهٔ الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی

کتاب یک فنجان نمایشنامه‌ نویسی نوشته‌ی آروین آبادی به‌صورت یک دوره‌ی فشرده و مرحله‌به‌مرحله تنظیم شده است، دوره‌ای که از سؤال پایه‌ای نمایشنامه چیست؟ آغاز می‌شود و بعد به تفاوت آن با فیلم‌نامه، داستان و رمان می‌رسد. متن از همان ابتدا روی این نکته تمرکز می‌کند که نمایشنامه برای اجرای زنده نوشته می‌شود و به همین دلیل، دیالوگ، حرکت، صحنه و امکان اجرا در آن نقش تعیین‌کننده دارند. نویسنده فقط به تعریف‌های کلی بسنده نکرده و با مثال‌های کوتاه نشان داده است که یک موقعیت واحد در قالب‌های مختلف چگونه شکل دیگری پیدا می‌کند.

کتاب یک فنجان نمایشنامه‌ نویسی اثر آروین آبادی در ادامه سراغ بخش‌های فنی‌تر می‌رود و از قالب استاندارد نمایشنامه، صفحه‌ی عنوان، معرفی شخصیت‌ها، اکت و صحنه، توضیحات صحنه و شیوه‌ی نوشتن دیالوگ حرف می‌زند. بعد از آن، ابزارهای نوشتن و نرم‌افزارهای تخصصی مطرح می‌شوند و متن به‌جای کلی‌گویی، مزایا و محدودیت‌های چند گزینه را کنار هم می‌گذارد. این بخش برای کسانی مهم است که می‌خواهند از همان شروع، متن خود را در قالبی قابل‌استفاده برای گروه‌های اجرایی تنظیم کنند و با مسئله‌ی فرمت، خروجی و نظم نوشتاری درگیر شوند.

کتاب یک فنجان نمایشنامه‌ نویسی فقط روی ظاهر متن توقف نمی‌کند و به هسته‌ی درام هم می‌رسد. جلسه‌های مربوط به ایده‌پردازی و لوگ‌لاین، ساختار سه‌پرده‌ای، قوانین ارسطو، نقطه‌های عطف، هدف ظاهری، نیاز درونی، نقص شخصیت و سیر تحول نشان می‌دهند که آروین آبادی می‌خواهد نوشتن نمایشنامه را هم از زاویه‌ی فرم ببیند و هم از زاویه‌ی کشمکش و شخصیت. در فهرست جلسه‌ها، موضوعات دیگری مثل ضدقهرمان، مونولوگ، دیالوگ گروهی، صحنه‌پردازی، میزانسن، ژانرهای تئاتری، زیرپیرنگ، بازنویسی، خوانش متن، اشتباهات رایج مبتدیان و حتی مسیر انتشار و اجرا هم دیده می‌شود. حاصل کار، متنی است که بیشتر از آنکه صرفاً مجموعه‌ای از تعریف‌ها باشد، نقشه‌ای آموزشی برای حرکت از ایده‌ی خام تا نمایشنامه‌ی کوتاه نهایی به‌ حساب می‌آید.

خلاصه کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی

کتاب یک فنجان نمایشنامه‌ نویسی محتوای خود را در قالب ۳۰ جلسه پیش می‌برد و تلاش می‌کند مسیر نوشتن یک نمایشنامه را از پایه تا مرحله‌ی بازنویسی و اجرا توضیح دهد. متن ابتدا نمایشنامه را از فیلم‌نامه و داستان جدا می‌کند و بعد سراغ قالب استاندارد، معرفی شخصیت‌ها، صحنه‌نویسی و دیالوگ می‌رود. در بخش‌های بعدی، ایده‌پردازی، نوشتن لوگ‌لاین و سیناپس، ساختار سه‌پرده‌ای، نقطه‌های عطف و قوانین ارسطو مطرح می‌شوند، سپس کتاب به شخصیت‌پردازی، ضدقهرمان، مونولوگ، ژانرها، تعلیق، میزانسن و خطاهای رایج می‌رسد. در پایان هم از بازنویسی، گرفتن بازخورد، تحلیل چند نمایشنامه‌ی شناخته‌شده و تبدیل ایده به یک پروژه‌ی عملی نهایی حرف می‌زند.

چرا باید کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب مسیر نوشتن نمایشنامه را از تعریف‌های پایه تا پروژه‌ی نهایی در قالب جلسه‌های پیوسته کنار هم می‌گذارد.
• متن تفاوت نمایشنامه با فیلم‌نامه، داستان و رمان را با مثال توضیح می‌دهد و مرز هر قالب را روشن‌تر می‌کند.
• خواننده با اجزای فنی متن نمایشی مثل اکت، صحنه، توضیحات صحنه، دیالوگ و معرفی شخصیت‌ها آشنا می‌شود.
• بخش‌های مربوط به لوگ‌لاین، سیناپس و ساختار سه‌پرده‌ای به سامان‌دادن ایده‌های پراکنده کمک می‌کنند.
• کتاب روی خطاهای رایج مبتدیان هم مکث کرده است و نشان می‌دهد چه چیزهایی متن نمایشی را از مسیر اجرا دور می‌کند.
• موضوعات متنوعی مثل مونولوگ، دیالوگ گروهی، ژانرهای تئاتری، میزانسن و بازنویسی در این کتاب کنار هم آمده‌اند.
• نمونه‌ها و تمرین‌های داخل متن باعث می‌شوند مفاهیم فقط در حد تعریف باقی نمانند و به نوشتن واقعی نزدیک شوند.

خواندن کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب یک فنجان نمایشنامه نویسی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کسانی که می‌خواهند نوشتن نمایشنامه را از مفاهیم پایه شروع کنند و با اصطلاحات اصلی این حوزه آشنا شوند.
• علاقه‌مندان به تئاتر که می‌خواهند تفاوت متن نمایشی با فیلم‌نامه و داستان را دقیق‌تر بفهمند.
• نویسندگانی که ایده دارند، اما در تبدیل آن به لوگ‌لاین، سیناپس و ساختار نمایشی دچار پراکندگی می‌شوند.
• مخاطبانی که می‌خواهند درباره‌ی شخصیت‌پردازی، دیالوگ‌نویسی و صحنه‌پردازی در تئاتر شناخت منظم‌تری به دست آورند.
• هنرجویانی که به‌دنبال آشنایی با خطاهای رایج در شروع نمایشنامه‌نویسی و شیوه‌ی بازنویسی متن هستند.