کتاب روان کاوی منفی برای مردگان زنده

کتاب روان‌کاوی منفی برای مردگان زنده (بدبینی فلسفی و رانه‌ی مرگ) نوشته‌ی جولی رش و ترجمه‌ی مهرداد پارسا است که نشر شوند آن را منتشر کرده است. این کتاب در ۳ بخش و چند فصل، به رابطه‌ی مرگ، رنج، تروما، روان‌کاوی و بدبینی فلسفی می‌پردازد و از خلال متن نظری و گفت‌وگو با چند متفکر معاصر، تصویری تیره اما دقیق از وضعیت انسان معاصر ترسیم می‌کند. نویسنده با اتکا به فروید، شوپنهاور، زاپفه، کریستوا، مالابو، زوپانچیچ و مک‌گوان، ایده‌ی «روان‌کاوی منفی» را صورت‌بندی کرده است؛ روان‌کاوی‌ای که نه وعده‌ی درمان می‌دهد نه امید به رستگاری. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روان کاوی منفی برای مردگان زنده

کتاب روان‌کاوی منفی برای مردگان زنده از همان صفحه‌های آغازین با جمله‌ی «به دوزخ خوش آمدید» تکلیف خود را روشن می‌کند و جولی رش در آن کتاب اعلام می‌کند که با نوعی «روان‌کاوی منفی» سروکار است؛ رویکردی که نه می‌خواهد رنج را کاهش دهد نه امید را تقویت کند. نویسنده در مقدمه توضیح داده است که این متن را برای کسانی نوشته که فرهنگ روان‌شناسی مثبت، ادبیات خودیاری و وعده‌ی «بهبود» را غیرصادقانه و بی‌ربط می‌دانند و با ایده‌ی نجات و رستگاری مشکل دارند. کتاب روان‌کاوی منفی برای مردگان زنده در سه بخش اصلی سامان یافته است که هر بخش به یکی از سه منبع رنج در نزد فروید می‌پردازد: تراژدی وجود فردی، تراژدی جامعه و تراژدی جهان و طبیعت. در هر بخش، یک فصل نظری مفصل و یک گفت‌وگو با متفکران معاصر آمده است؛ از جمله گفت‌وگو با کاترین مالابو درباره‌ی «پلاستیسیته‌ی تخریب‌گر» و مغز آسیب‌دیده، گفت‌وگو با تاد مک‌گوان درباره‌ی رانه‌ی مرگ، سیاست و عشق و گفت‌وگو با آلنکا زوپانچیچ درباره‌ی روان‌شناسی مثبت، تروما و «حیوان انسانی». کتاب روان‌کاوی منفی برای مردگان زنده در فصل‌های خود به موضوعاتی مانند مردگان زنده و فروپاشی درونی سوژه، نقد جامعه‌ی درمانی و صنعت روان‌شناسی، بازخوانی رانه‌ی مرگ در فروید، بدبینی فلسفی شوپنهاور و زاپفه، افسانه‌ی تراژیک تکامل و نسبت عشق، سیاست و مرگ می‌پردازد. نویسنده در پس‌نگاشت با عنوان «راهی به رستگاری نیست» این خط فکری را تا انتها دنبال کرده است و روان‌کاوی را نه پروژه‌ای برای درمان، بلکه تجربه‌ای تراژیک و شکست‌خورده می‌بیند که درست به همین دلیل به حقیقت رنج انسان نزدیک‌تر است.

خلاصه کتاب روان کاوی منفی برای مردگان زنده

کتاب روان‌کاوی منفی برای مردگان زنده طرحی رادیکال از انسان و جهان ارائه می‌دهد: انسانی که از آغاز «مرده‌ی زنده» است و زندگی‌اش چیزی جز حرکت پیرامون حفره‌ای تهی در مرکز وجود نیست. جولی رش با تکیه بر فروید متأخر و مفهوم رانه‌ی مرگ نشان داده است که تروما و خودتخریبی نه استثناء که هسته‌ی برسازنده‌ی روان‌اند و اصل لذت نیز در خدمت همین گرایش تخریب‌گر عمل می‌کند. در آن کتاب جامعه‌ی درمانی، روان‌شناسی مثبت، ادبیات خودیاری و حتی بسیاری از شکل‌های روان‌درمانی به‌عنوان سازوکارهای دفاعی جمعی تحلیل شده‌اند که کارشان پوشاندن این حقیقت تراژیک است. نویسنده با بهره‌گیری از ایده‌های مالابو درباره‌ی «پلاستیسیته‌ی تخریب‌گر» و مفهوم «مردگان زنده» نشان داده است که برخی سوژه‌ها پس از تروما به‌طور جبران‌ناپذیر دگرگون می‌شوند و دیگر نمی‌توان آن‌ها را در زبان درمان و بهبودی جا داد. در پایان، پیشنهاد او نوعی «فضای امن برای ناامیدی» است؛ جایی برای به‌رسمیت‌شناختن رنجی که قرار نیست بهتر شود.

چرا باید کتاب روان کاوی منفی برای مردگان زنده را بخوانیم؟

این کتاب تصویری بی‌پرده از رنج، تروما و مرگ در قلب روان فردی و حیات جمعی ترسیم کرده است و به‌جای وعده‌ی بهبود، امکان اندیشیدن به وضعیت انسان بدون پوشش خوش‌بینی اجباری را فراهم می‌کند. خواندن آن کتاب برای فهم نقدهای جدی به روان‌شناسی مثبت، فرهنگ درمانی و امیدگرایی مسلط و برای آشنایی عمیق‌تر با رانه‌ی مرگ در سنت فرویدی سودمند است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که به روان‌کاوی، فلسفه‌ی بدبینی، مطالعات تروما و نقد فرهنگ روان‌شناسی مثبت علاقه‌مندند و به‌دنبال متنی هستند که رنج، افسردگی و خودتخریبی را نه صرفاً اختلال، بلکه بخشی ساختاری از وجود انسان بررسی کرده است. همچنین به دانشجویان و پژوهشگران علوم انسانی و هنر که با مفاهیم فروید، لکان و متفکران معاصر کار می‌کنند توصیه می‌شود.