کتاب نونامه

کتاب نونامه (روایتی نواجوانانه و الهام‌گرفته از شاهنامه) نوشته‌ عفت خانی‌ پور توسط نشر دانشگاهی فرهمند منتشر شده است. این اثر با الهام مستقیم از داستان‌ها و شخصیت‌های شاهنامه‌ی حکیم ابوالقاسم فردوسی، قصه‌ی یک پروژه‌ی مدرسه‌ای و یک سیستم شبیه‌ساز اخلاقی را دنبال می‌کند که موقعیت‌های شاهنامه را در زندگی روزمره‌ی نوجوانان بازسازی می‌کند. کتاب نونامه در فضای مدرسه، دوستی‌ها، شایعه‌ها و انتخاب‌های سخت اخلاقی پیش می‌رود و و هم‌زمان به روایت‌هایی از رستم و سهراب، سیاوش، بیژن و منیژه، جمشید و زنان شاهنامه می‌پردازد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نونامه

کتاب نونامه با محوریت شخصیت نوجوانی به نام ستیا شکل گرفته است که درگیر یک پروژه‌ی مدرسه‌ای درباره‌ی شاهنامه می‌شود. عفت خانی‌ پور در این کتاب از یک سیستم شبیه‌ساز استفاده کرده است که سناریوهای اخلاقی را براساس داستان‌های شاهنامه تولید می‌کند و آن‌ها را در قالب موقعیت‌های امروزی، در مدرسه و میان دانش‌آموزان، به نمایش می‌گذارد. در این میان، ماجرای گم‌شدن لپ‌تاپ‌ها، شایعه‌پراکنی درباره‌ی رها و سکوت یا حرف‌زدن بچه‌ها، به خط اصلی روایت تبدیل شده است. 

کتاب نونامه اثر عفت خانی پور در چند سناریو تنظیم شده است که هرکدام به یک محور اخلاقی و یک داستان شاهنامه گره خورده‌اند از شجاعت، انتخاب و دیده‌شدن تا هویت، سکوت و اشتباه، درست‌بودن حتی وقتی سخت است، دوست‌داشتن و ایستادن و غرور، قدرت و فراموشی. در هر سناریو، سیستم شخصیت‌هایی مانند رودابه، گردآفرید، تهمینه، رستم، سهراب، سیاوش، بیژن، منیژه و جمشید را بارگذاری می‌کند و موقعیت‌های آن‌ها را در قالب تصمیم‌های کوچک و روزمره‌ی نوجوانان بازآفرینی کرده است. 

کتاب نونامه علاوه‌بر روایت اصلی، مقدمه‌ی عفت خانی پور را در ابتدای متن دارد که در آن به این سؤال پرداخته است که اگر شاهنامه امروز نوشته می‌شد چه شکلی پیدا می‌کرد. در پایان نیز پیوستی از ابیات مرتبط شاهنامه و فهرست منابع آمده است تا پیوند میان روایت امروزی و متن فردوسی روشن‌تر شود. این ساختار، کتاب را به مجموعه‌ای از سناریوهای پیوسته تبدیل کرده است که هم‌زمان در دنیای دیجیتال و در حیاط مدرسه جریان دارند.

خلاصه داستان نونامه

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

کتاب نونامه درباره‌ی ستیاست، نوجوانی که برای یک پروژه‌ی مدرسه‌ای سراغ شاهنامه می‌رود و با یک سیستم شبیه‌ساز روبه‌رو می‌شود که موقعیت‌های اخلاقی شاهنامه را در قالب سناریوهای دیجیتال اجرا می‌کند. در مدرسه گم‌شدن دو لپ‌تاپ و متهم شدن رها به دزدی، سکوت و قضاوت شتاب‌زده‌ی هم‌کلاسی‌ها را به آزمون می‌گذارد. هم‌زمان، سیستم سناریوهایی را با محور رودابه، گردآفرید و تهمینه برای شجاعت و سکوت، رستم و سهراب برای هویت و ناگفته‌ها، سیاوش برای درست‌ماندن زیر فشار، بیژن و منیژه برای وفاداری و تنها نگذاشتن و جمشید برای غرور و فراموشی قدرت پیش روی ستیا قرار می‌دهد. ستیا با تجربه‌ی این سناریوها درمی‌یابد که قهرمانی همیشه با شمشیر معنا پیدا نمی‌کند، گاهی با یک سؤال، یک نه یا دفاعی ساده از کسی که ناعادلانه متهم شده است.

چرا باید کتاب نونامه را بخوانیم؟

کتاب نونامه با پیوندزدن داستان‌های شاهنامه به موقعیت‌های آشنا در مدرسه، گروه‌های مجازی و روابط دوستانه، مفاهیمی مثل شجاعت، قضاوت، شایعه، درستکاری، وفاداری و مسئولیت قدرت را به‌ زبان امروز بازخوانی کرده است. کتاب نونامه نشان داده است که قهرمانی می‌تواند در یک پیام، یک اعتراض آرام یا نایستادن کنار نادرستی شکل بگیرد و خواننده را به فکرکردن درباره‌ی انتخاب‌های روزمره دعوت می‌کند.

خواندن کتاب نونامه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب نونامه به نوجوانانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های فکری و شخصیت‌محور علاقه دارند و دوست دارند شاهنامه را از زاویه‌ای امروزی ببینند. این اثر همچنین به معلمان، مربیان و والدینی پیشنهاد می‌شود که درگیر گفت‌وگو درباره‌ی اخلاق، قضاوت، شایعه و مسئولیت در فضای مدرسه و شبکه‌های اجتماعی هستند.