کتاب خواب زمین بلند

کتاب خواب زمین بلند نوشته‌ی یداله عالیخانی مجموعه‌ای از شعرها و متن‌های شاعرانه است که نشر پرپروک آن را منتشر کرده است. این کتاب در قالب نسخه‌ی الکترونیکی، شعرهایی درباره‌ی کوه، سفر، عشق، غربت، ایمان، جنگ، شهادت و تجربه‌های شخصی شاعر را کنار هم نشان می‌دهد و در میان آن‌ها چند متن روایی و خاطره‌گونه هم دیده می‌شود. لحن اثر میان توصیف طبیعت، یادهای کودکی، دغدغه‌های اجتماعی و سوگ‌نامه‌های مذهبی در نوسان است و از زبان تصویری و عاطفی بهره می‌گیرد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب خواب زمین بلند

کتاب خواب زمین بلند با مقدمه‌ای خودنوشت از یداله عالیخانی آغاز می‌شود که در آن از کودکی در روستای زاغه، مهاجرت به شهر، لهجه‌ی روستایی، نان‌پختن مادر، لالایی‌ها و متل‌های «دا» و ترس از مکتب‌خانه گفته شده است. در همین مقدمه نویسنده توضیح داده است که چگونه متل‌های مادر را در کتاب دیگری گردآوری کرده و به اصرار دوستی شاعر، مجموعه‌ی شعر حاضر را منتشر کرده است. کتاب خواب زمین بلند در ادامه به‌جای فصل‌بندی کلاسیک، از چند بخش شعری پی‌درپی تشکیل شده که هرکدام حال‌وهوای خاص خود را دارند. در میانه‌ی کتاب خواب زمین بلند شعرهایی درباره‌ی کوه، قله، برف، سفر سحرگاهی، «خلیج فارس»، گرمای بندر، کویر و زاگرس دیده می‌شود که در آن‌ها کوهستان و دریا به نمادهایی برای استقامت، آزادی و دلبستگی به سرزمین تبدیل شده‌اند. در بخش دیگری از کتاب خواب زمین بلند شاعر به عاشورا، کربلا، مشک، خیمه، ذوالجناح، خلیج خون و تشنگی می‌پردازد و چند شعر پیوسته درباره‌ی عباس، رباب، زخم مشک و سوگ حسینی می‌آورد. در صفحات بعدی کتاب خواب زمین بلند شعرهایی با مضمون اعتراض اجتماعی، «غافلان»، «خون‌خواه»، «زنجیر» و «فضای کراهت» دیده می‌شود که به خشونت، سرکوب، جنگ و فریب جمعی واکنش نشان داده‌اند. در پایان کتاب خواب زمین بلند چند شعر بلندتر مثل «سقوط»، «قله بلوغ»، «آنسوی پرچین» و «فضا فضای کراهت» آمده که در آن‌ها شاعر از تجربه‌ی بازجویی، ترس، تبعید، تنهایی، تردید و جست‌وجوی رهایی سخن گفته است و گاهی توضیح کوتاهی درباره‌ی موقعیت سرودن شعرها در حاشیه آورده است.

خلاصه کتاب خواب زمین بلند

مجموعه‌ی خواب زمین بلند بر محور چند خط اصلی حرکت کرده است: خاطره‌ی کودکی و مادر، دلبستگی به کوه و طبیعت، سوگ مذهبی، اعتراض اجتماعی و تأمل در تنهایی و سقوط فردی. شاعر در شعرهایی مثل «پنجره‌های امید»، «عزم مردان» و «ترانه خورشید» از قله، سحر، سفر و کوهستان به‌عنوان میدان آزمون اراده و امید یاد کرده است. در شعرهای عاشورایی، تصویر مشک، خیمه، دشت تشنه و فریاد ذوالجناح بارها تکرار شده و سوگ بر تشنگی و وفاداری برجسته شده است. در بخش‌های اعتراضی، شاعر از «غافلان»، «خون‌خواه» و «فضای کراهت» برای نشان‌دادن خشونت، تحقیر، فریب و بی‌رحمی زمانه استفاده کرده است. در شعرهای پایانی، دغدغه‌ی رهایی از ترس، عبور از گذشته، رسیدن به «قله بلوغ» و شکستن زنجیرهای درونی و بیرونی پررنگ است.

چرا باید کتاب خواب زمین بلند را بخوانیم؟

خواندن خواب زمین بلند امکان آشنایی با جهان درونی شاعری را فراهم می‌کند که کوه، کویر، دریا، عاشورا، تبعید، بازجویی و خاطرات روستایی را در یک دفتر کنار هم نشانده است. این کتاب برای دنبال‌کردن پیوند میان تجربه‌ی شخصی، ایمان مذهبی، طبیعت و اعتراض اجتماعی در قالب شعر فارسی نمونه‌ای قابل‌توجه است و تنوع لحن و مضمون در آن، طیفی از احساسات متضاد را پیش چشم می‌آورد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن خواب زمین بلند به دوست‌داران شعر معاصر فارسی که به تصویرهای کوه و کویر، شعر عاشورایی، مضامین اعتراضی و متن‌های شاعرانه‌ی خودزندگی‌نامه‌ای علاقه دارند پیشنهاد می‌شود. همچنین به کسانی پیشنهاد می‌شود که به تجربه‌های زیسته‌ی نسل درگیر با سرکوب، جنگ و مهاجرت در قالب شعر توجه دارند.‌ «در مقدمه کتاب متل‌های دا نوشتم که در روستای زاغه پا به جهان گذاشتم. درست زمانی که پدرم برای کار به شهر رفته بود. شش ماه بعد با یک جفت گالش لاستیکی چسبی به دیدنم آمد. این گالش را به یاد دارم زیرا زمانی که قادر به راه رفتن شدم آن‌ها را می‌پوشیدم. سه یا چهار سال داشتم که به شهر نقل‌مکان کردیم. بچه‌های شهر لهجه مرا مسخره می‌کردند و سربه‌سرم می‌گذاشتند. مادر در شهر هم نان می‌پخت و موقع پخت نان همسایه‌ها مهربان‌تر می‌شدند. تمام شب‌ها دا در گوشمان شعر زمزمه می‌کرد. قصه می‌گفت و با صدایی دل‌نشین در مقام خراسانی آوازهای دل‌نشینی می‌خواند. وقتی او زمزمه می‌کرد هیچ کودکی گریه نمی‌کرد. انگار زمان متوقف می‌شد. گاهی که دل‌تنگ بود نغمه‌هایش جان‌سوز بودند. نمک شوره به زخم تازه منداز مرا کشتی به شهر آوازه منداز مرا کشتی و خونم کردی پامال لشم (لاشه‌ام) را بر در دروازه منداز»