کتاب جبر زمانه یا اتحاد استراتژیک

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه در حالی برای سومین بار در دوران زمامداریش وارد تهران شد که پیش‌تر در سال‌های ۲۰۰۷ برای حضور در نشست سران کشورهای ساحلی خزر و در سال ۲۰۱۵ برای شرکت در نشست کشورهای صادرکننده‌ی گاز به ایران آمده بود. دلیل اصلی سفر آقای پوتین به تهران، شرکت در نشست سه‌جانبه‌ی ایران، آذربایجان و روسیه به منظور توسعه‌ی همکاری‌های مشترک اعلام ‌شده است. تکمیل خط آهن ترانزیت شمال_جنوب، گفت‌وگوهای دوجانبه با محوریت سوریه، بحث بر سر «برجام» و همچنین گفت‌وگوهای سیاسی با هدف افزایش قیمت‌های جهانی نفت ‌و گاز، چهار هدفی هستند که پوتین از سفر به تهران دنبال می‌کرد. سفر پوتین به تهران در شرایطی صورت گرفته که دولت آمریکا اعمال فشارهای خود بر جمهوری اسلامی را تشدید کرده است؛ اما با توجه به مواضع و منافع متفاوت ایران و روسیه در مسائل مختلف بین‌المللی و همین‌طور داشتن روابط روسیه با امریکا و اسرائیل و عدم ارتباط ایران با آن‌ها و نگرانی نهایی روسیه از قوی‌ترشدن ایران در منطقه با توجه به ایدئولوژیک بودن نظام سیاسی ایران و حضور بیش از ۲۰ میلیون مسلمان در مناطق قفقاز شمالی و حاشیه‌ی خزر در روسیه، استمرار روابط مسکو و تهران در ابعاد استراتژیک را با تردیدهای زیادی مواجه است. از همین‌ رو، هر نوع گسترش روابط ایران با روسیه باید به عمل متقابل این کشور موکول شود و روابط با این کشور با عمل‌گرایی واقع‌بینانه همراه باشد. در غیر این صورت، در روابط دو کشور، این روسیه خواهد بود که در سایه‌ی چالش مسکو و غرب با استفاده‌ی ابزاری از ایران برنده این روابط است و پس از پشت سر گذراندن بحران روابط با غرب همان رویکرد گذشته‌ی خود با ایران را پیش خواهد گرفت.