کتاب لبه تیغ

شتاب و سرعت به فاکتور اصلی تحولات عربستان بدل شده است، چراکه چند ساعت پس از صدور دستور تشکیل کمیته‌ی عالی مبارزه با فساد از سوی شخص پادشاه، اولین دور از دستورات غافلگیرکننده از سوی این کمیته به ریاست محمد‌بن‌سلمان، ولیعهد عربستان صادر شد که در پی صدور حکم این کمیته، ۱۱ نفر از شاهزادگان سعودی و بیش از ۳۰ تن از وزرا و مقامات فعلی و سابق این کشور بازداشت شدند. عربستان سعودی با اقداماتی از این دست در حال یک پوست‌اندازی برای تحولی مهم در آینده‌‌ی این کشور و البته منطقه است، زیرا این اقدامات را نمی‌توان از تحولات میدانی خارج از عربستان منفک و جدا دانست. به‌واسطه‌ی دخالت ریاض در برخی از بحران‌های منطقه‌ای، یقیناً سمت و سوی تحولات میدانی بر مسائل داخلی این کشور نیز اثرگذار خواهد بود. لذا قطعاً برآیند پرونده‌ی یمن، قطر، عراق، سوریه، بحرین، ایران، لبنان و اسرائیل می‌تواند سمت و سوی تحولات داخلی عربستان را هم تعیین کند؛ زیرا حداقل در طول ۴ سال گذشته ریاض هزینه‌های مالی و سیاسی فراوانی برای تک تک این پرونده‌ها پرداخته است، اما علی‌رغم صرف هزینه‌های هنگفت تاکنون عربستان در هیچ‌کدام از این پرونده‌ها به نتیجه روشنی دست نیافته است. از سوی دیگر، صدور سند ۲۰۳۰ از سوی ‌بن‌سلمان و حمایت واشنگتن از عربستان مشروط به تحولات جدی در جامعه و حوزه‌ی مدنی این کشور از حقوق زنان گرفته تا مسائل مربوط به آموزش موجب شده است که در مدت محدود یک ماهه، شاهد آزادی‌های مدنی به‌اندازه‌ی کل تاریخ عربستان باشیم اما برآیند کلی تحولات داخلی عربستان، این کشور را به لبه‌ی تیغ کشانده و افزایش تنش‌های منطقه‌ای حکام سعودی به‌ویژه با ایران، زمینه‌های سقوط کلی این کشور را بیش از گذشته به واقعیت نزدیک‌تر کرده است.