کتاب زن

کتاب زن (مجموعه شعر و دلنوشته) به کوشش سعید فتاحی، عاطفه فدایی و نرگس شرهانی شکل گرفته و نشر ناران آن را منتشر کرده است. در این کتاب صداهای گوناگون زنانه و مردانه کنار هم قرار گرفته‌اند تا از عشق، رنج، مادری، تنهایی، زیستن در جهان معاصر و رؤیاهای کوچک و بزرگ روزمره بگویند. این اثر در پیوند مستقیم با انجمن ادبی بر بال سیمرغ پدید آمده است و بسیاری از شاعران و نویسندگان عضو این انجمن در آن حضور دارند؛ از جمله نام‌هایی مثل شراره خوش‌صفت، ستاره محمدی، زهرا غفاری‌مهرا، سیده‌لیلا کشمیری و دیگران که هرکدام با زبان و حال‌وهوای خود سهمی در شکل‌گیری این مجموعه داشته‌اند. شعرهای کتاب میان تصویرهای لطیف عاشقانه، نگاه‌های اجتماعی، یادهای خانوادگی و تأمل‌هایی درباره‌ی زن، مادر، انسان معاصر و گذر زمان در نوسان است و دل‌نوشته‌ها نیز با نثری احساسی و صریح لایه‌های درونی تجربه‌ی زن‌بودن و انسان‌بودن را باز می‌کنند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب زن

کتاب زن مجموعه‌ای از شعرها و دل‌نوشته‌هایی است که در بستر فعالیت‌های انجمن ادبی بر بال سیمرغ شکل گرفته و گردآورندگان آن سعید فتاحی، عاطفه فدایی و نرگس شرهانی هستند. در مقدمه‌ی کتاب تاریخچه‌ی این انجمن از آغاز فعالیت در یکی از فرهنگسراهای همدان تا گسترش آن در فضای مجازی روایت شده است؛ جایی که جلسات هفتگی نقد داستان، برگزاری مسابقات فصلی، تشکیل کانال‌هایی مثل مکتب‌خانه بر بال سیمرغ، کتابخانه‌ی مجازی، شعر بر بال سیمرغ و نشر بر بال سیمرغ زمینه‌ی رشد و انتشار آثار اعضا را فراهم کرده است. همین بستر جمعی باعث شده است که در این کتاب با طیفی متنوع از صداها روبه‌رو شویم؛ از شاعران و نویسندگانی که سال‌ها نوشته‌اند تا نوقلم‌هایی که در فضای کارگاهی انجمن رشد کرده‌اند. 

متن مقدمه به نقش زنده‌یاد سعید فتاحی در راه‌اندازی انجمن و ادامه‌ی مسیر آن با مدیریت مصطفی مهذب اشاره کرده است و از عاطفه فدایی به‌عنوان مسئول بخش شعر انجمن و نرگس شرهانی به‌عنوان یکی از همراهان اصلی در گردآوری این مجموعه قدردانی شده است. شعرها از چند سطر کوتاه عاشقانه تا متن‌های بلندتر با مضمون‌های اجتماعی و فلسفی گسترده شده‌اند؛ از تصویر صبحی که با بوسیدن خورشید و ترانه‌ی دوستت دارم آغاز می‌شود تا تأمل‌هایی درباره‌ی انسان معاصر که میان پل و نردبان، رسانه و جنگ، رنج و رؤیای پرواز سرگردان است. 

دل‌نوشته‌ها نیز به موضوع‌هایی مثل رابطه‌ی مادر و فرزند، تجربه‌ی چهل‌سالگی، خاطره‌ی مادر از دست‌رفته، حسرت بازی‌های از دست‌رفته‌ی کودکی و فشار نقش‌های تحمیل‌شده بر زنان پرداخته‌اند. در دل‌نوشته‌ای دختر با مادرش حرف می‌زند و از او می‌خواهد برای لحظه‌ای فراموش کند که خرد شده به دنیا آمده و همیشه در حاشیه‌ی تصمیم‌ها بوده است؛ دعوتش می‌کند رژ لب بزند، بازی کند، قدم بزند و کتابی بخواند که در آن مادر قهرمان است. در پایان چند متن به خود نوشتن و شاعر بودن می‌پردازد؛ جایی که راوی می‌گوید اگر شاعر نبود بسیاری از ظرافت‌ها و دردها را نمی‌دید و نمی‌فهمید و در جایی دیگر از این می‌نویسد که زن خود شعر ناب است و برای شاعرشدن نیازی به اجازه ندارد.

چرا باید کتاب زن را بخوانیم؟

کتاب زن به‌خاطر چند ویژگی قابل‌توجه است. نخست این‌که مجموعه‌ای چندصدایی است؛ صداهای مختلف از نسل‌ها و تجربه‌های گوناگون کنار هم قرار گرفته‌اند و همین تنوع تصویر گسترده‌تری از زن، عشق، خانواده و انسان امروز ارائه کرده است. خواننده در یک کتاب با شعرهای کوتاه عاشقانه، متن‌های بلند اجتماعی، دل‌نوشته‌های صمیمی درباره‌ی مادر و تأمل‌هایی درباره‌ی سن، زمان و تغییر روبه‌رو می‌شود و می‌تواند میان این صداها تجربه‌های آشنا و نزدیک به زندگی خود پیدا کند. دوم این‌که کتاب زن محصول یک کار جمعی در دل انجمن ادبی بر بال سیمرغ است. متن مقدمه نشان می‌دهد که پشت این مجموعه سال‌ها نشست، نقد، گفت‌وگو و آموزش وجود دارد و این فضا بر شکل‌گیری شعرها و دل‌نوشته‌ها تأثیر گذاشته است. برای کسانی که به کار گروهی ادبی، انجمن‌ها و روند رشد نویسندگان علاقه‌مند هستند، این کتاب نمونه‌ای عینی از نتیجه‌ی چنین فرایندی است. 

سوم این‌که در بسیاری از متن‌ها تجربه‌ی زن‌بودن و مادری با جزئیات روزمره و ملموس روایت شده است؛ از ظرف‌شستن و آشپزی تا کار بیرون از خانه، از نقش مراقبت‌کننده تا لحظه‌های فراموش‌شده‌ی شادی و بازی. این نگاه هم جنبه‌ی احساسی دارد و هم لایه‌ای انتقادی نسبت به نقش‌های تثبیت‌شده و نادیده‌گرفتن خواسته‌های زنان. شعرهایی که به انسان معاصر، جنگ، رسانه و فروپاشی ارزش‌ها پرداخته‌اند نیز کتاب را از محدوده‌ی صرفاً عاطفی بیرون آورده‌اند و به پرسش‌های بزرگ‌تر نزدیک کرده‌اند. در نهایت کتاب زن برای کسانی که به ترکیب شعر و نثر در یک مجموعه علاقه دارند می‌تواند جذاب باشد.

خواندن کتاب زن را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب زن به کسانی پیشنهاد می‌شود که به شعر و نثر احساسی درباره‌ی عشق، زن‌بودن و مادری علاقه دارند. به خوانندگانی پیشنهاد می‌شود که دغدغه‌ی نقش‌های اجتماعی و خانوادگی زنان، رابطه‌ی مادر و فرزند،و تجربه‌ی زیستن در جهان معاصر را دنبال می‌کنند. این کتاب به اعضای انجمن‌های ادبی، نوقلم‌ها و کسانی که به کار جمعی ادبی و نتیجه‌ی آن کنجکاو هستند نیز پیشنهاد می‌شود، چون این کتاب نمونه‌ای از یک مجموعه‌ی شکل‌گرفته در دل یک انجمن فعال است.