کتاب بلخاب (جلد اول)

کتاب بلخاب (جلد اول) نوشته‌ی سیدحسین رهیاب (بلخی) و به همت انتشارات صبح امید دانش منتشر شده است. این اثر پژوهشی به معرفی و بررسی تاریخ، فرهنگ و اجتماع منطقه‌ی بلخاب در ولایت سرپل افغانستان می‌پردازد. نویسنده با تکیه‌بر منابع مکتوب، شفاهی و تجربیات شخصی، تلاش کرده تصویری جامع از گذشته و حال این منطقه ارائه کند. ساختار کتاب به گونه‌ای طراحی شده که خواننده را با جغرافیا، اقوام، تحولات تاریخی، قریه‌ها و ویژگی‌های فرهنگی بلخاب آشنا می‌سازد. جلد اول این مجموعه سه فصل اصلی را دربرمی‌گیرد: نگاهی کلی به بلخاب، بررسی روند تاریخی منطقه و معرفی قریه‌های بلخاب. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب بلخاب (جلد اول)

کتاب بلخاب نوشته‌ی سیدحسین رهیاب (بلخی) اثری پژوهشی درباره‌ی منطقه‌ی بلخاب است که با رویکردی مستند و مبتنی بر منابع مختلف تدوین شده است. این کتاب در هفده فصل برنامه‌ریزی شده و به دلیل حجم زیاد مطالب، به دو جلد تقسیم شده است. جلد اول شامل سه فصل است: معرفی اجمالی بلخاب، مرور تاریخی منطقه از دوران باستان تا معاصر و معرفی قریه‌های مختلف بلخاب. نویسنده با جمع‌آوری اطلاعات از منابع مکتوب، مصاحبه‌های میدانی و همکاری گسترده‌ی اهالی منطقه، کوشیده است تصویری دقیق و چندوجهی از بلخاب ارائه دهد. ساختار کتاب به گونه‌ای است که علاوه‌بر تاریخ سیاسی و اجتماعی، به جغرافیا، اقوام، باورها، غذاها، گیاهان و واژگان محلی نیز پرداخته شده است. این اثر نه‌تنها به معرفی منطقه می‌پردازد، بلکه روند پژوهش و دشواری‌های گردآوری اطلاعات را نیز شرح داده است. بلخاب در این کتاب به‌عنوان منطقه‌ای با پیشینه‌ی تاریخی غنی، تنوع قومی و فرهنگی و طبیعت خاص معرفی شده است.

خلاصه کتاب بلخاب (جلد اول)

کتاب بلخاب دغدغه‌ی ثبت و معرفی دقیق تاریخ، فرهنگ و اجتماع منطقه‌ی بلخاب را دنبال می‌کند. نویسنده با اشاره به کمبود منابع مکتوب و پراکندگی اطلاعات، روند پژوهش خود را از مصاحبه‌های میدانی و جمع‌آوری داده‌های شفاهی آغاز کرده است. بخش نخست کتاب به معرفی کلی بلخاب، موقعیت جغرافیایی، تقسیمات اداری، جمعیت و اقوام ساکن می‌پردازد. در این بخش، بلخاب به‌عنوان منطقه‌ای کوهستانی با دره‌های متعدد، رودخانه‌های پرآب و تنوع اقلیمی توصیف شده است. در ادامه، تاریخ بلخاب از دوران پیش از تاریخ، دوره‌های اساطیری، اوستایی، اسکندر، ورود اسلام، حمله مغول، دوره عبدالرحمان و تحولات معاصر مرور شده است. نویسنده تلاش کرده روایت‌های مختلف را نقل کند و در موارد اختلاف، دیدگاه‌های گوناگون را بیاورد. بخش مهمی از کتاب به معرفی قریه‌های بلخاب اختصاص یافته است؛ هر قریه با توجه به منابع موجود، معرفی شده و اطلاعاتی درباره‌ی جمعیت، اقوام، بزرگان و ویژگی‌های محلی آن ارائه شده است. در کنار این موارد، به موضوعاتی چون باورها، غذاهای محلی، گیاهان، واژگان و بازی‌های سنتی نیز پرداخته شده است. نویسنده تأکید کرده که هدفش ثبت واقعیت‌ها و پرهیز از جانبداری قومی، زبانی یا منطقه‌ای بوده است. کتاب بلخاب تلاشی است برای حفظ میراث فرهنگی و تاریخی منطقه‌ای که کمتر مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است.

چرا باید کتاب بلخاب (جلد اول) را بخوانیم؟

کتاب بلخاب اثری است که با رویکردی مستند و میدانی، تصویری جامع از تاریخ، فرهنگ و اجتماع یکی از مناطق کمتر شناخته‌شده افغانستان ارائه می‌دهد. ویژگی شاخص این کتاب، اتکای آن به منابع شفاهی و مشارکت گسترده‌ی اهالی منطقه در گردآوری اطلاعات است. خواننده با مطالعه‌ی این اثر، نه‌تنها با جغرافیا و تحولات تاریخی بلخاب آشنا می‌شود، بلکه با سبک زندگی، باورها، غذاها، گیاهان و واژگان محلی نیز مواجه خواهد شد. این کتاب برای کسانی که به شناخت هویت‌های محلی، تنوع قومی و فرهنگی و روندهای تاریخی علاقه‌مندند، فرصتی ارزشمند برای آشنایی با واقعیت‌های کمتر دیده‌شده فراهم می‌کند. همچنین، روند دشوار پژوهش و گردآوری داده‌ها، اهمیت ثبت میراث فرهنگی و تاریخی را به‌خوبی نشان می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به علاقه‌مندان تاریخ محلی، پژوهشگران حوزه‌ی مردم‌شناسی و فرهنگ افغانستان، دانشجویان رشته‌های علوم اجتماعی و کسانی که دغدغه‌ی حفظ و ثبت میراث فرهنگی مناطق کمتر شناخته‌شده را دارند، پیشنهاد می‌شود. همچنین به افرادی که به دنبال شناخت دقیق‌تر اقوام، جغرافیا و تحولات اجتماعی مناطق مختلف افغانستان هستند، توصیه می‌شود.